Nowe wsparcie dla seniorów od 7 sierpnia. Sam wniosek nie wystarczy, gmina sprawdzi 8 obszarów życia

Projekt rozporządzenia dotyczącego Programu Bonu Senioralnego trafił do konsultacji. Dokument ma określić szczegółowe zasady funkcjonowania nowego wsparcia, m.in. sposób ubiegania się o bon, zadania gmin odpowiedzialnych za jego realizację oraz zasady finansowania programu.

Sama podstawa prawna dla bonu senioralnego została wprowadzona ustawą z 11 czerwca 2026 r. o osobach starszych i koordynacji opieki długoterminowej. Przepisy tej ustawy wejdą w życie 7 sierpnia 2026 r. Nie oznacza to jednak, że od razu będzie można skorzystać z bonu. Szczegółowe rozwiązania dotyczące realizacji programu, w tym procedury przyznawania wsparcia, zostaną określone w programie oraz przepisach wykonawczych.

Bon senioralny bez przelewu na konto. Tak senior otrzyma wsparcie od gminy

Bon senioralny będzie realizowany w formie usług wsparcia organizowanych przez gminę. Samo przyznanie bonu nastąpi poprzez zawarcie z seniorem nieodpłatnej umowy. Oznacza to, że senior nie otrzyma pieniędzy do ręki. Wsparcie będzie polegało na zapewnieniu określonych usług świadczonych w miejscu zamieszkania przez osoby realizujące bon senioralny. Warunkiem rozpoczęcia procedury będzie złożenie przez seniora wniosku do gminy.

Kto pierwszy dostanie bon senioralny? Nie zdecyduje kolejność zgłoszeń

Projekt rozporządzenia wskazuje również, że gminy nie będą zawierały umów według kolejności składania wniosków. Przy kwalifikowaniu seniorów będą brały pod uwagę poziom niezaspokojonych potrzeb w zakresie podstawowych czynności życia codziennego, wiek seniora, wysokość środków finansowych przyznanych gminie, dostępny wymiar usług wsparcia. Oznacza to, że w przypadku dużej liczby wniosków pierwszeństwo mogą uzyskać osoby starsze i najbardziej potrzebujące pomocy.

Bon senioralny nie dla każdego. Gmina sprawdzi osiem codziennych czynności seniora

Samo złożenie wniosku nie będzie jednak oznaczało automatycznego przyznania wsparcia. Prawo do bonu senioralnego będą mieli seniorzy, którzy ukończyli 65 lat, spełniają warunek obywatelstwa oraz mieszczą się w obowiązującym limicie dochodowym. Aktualnie średni miesięczny dochód z trzech miesięcy poprzedzających złożenie wniosku nie może przekraczać 3410 zł. Ponadto senior będzie musiał przejść kwalifikację. Podstawą przyznania bonu będzie ocena stopnia samodzielności seniora w wykonywaniu podstawowych czynności życia codziennego. Gmina sprawdzi, czy senior samodzielnie radzi sobie z:

• poruszaniem się,
• przygotowywaniem i spożywaniem posiłków,
• ubieraniem,
• utrzymaniem higieny osobistej,
• załatwianiem czynności fizjologicznych,
• przyjmowaniem leków i monitorowaniem stanu zdrowia,
• prowadzeniem spraw domowych,
• utrzymywaniem aktywności fizycznej i intelektualnej oraz uczestnictwem w życiu społecznym i kulturalnym.

Po złożeniu wniosku gmina przeprowadzi ocenę potrzeb seniora, a następnie podejmie decyzję o zawarciu umowy. W umowie zostanie określony m.in. zakres usług, liczba godzin wsparcia oraz okres, na jaki bon senioralny zostanie przyznany. Dopiero po podpisaniu umowy będzie możliwe rozpoczęcie świadczenia usług.

Zobacz także

Usługi opiekuńcze po nowemu. Od 5 sierpnia nowe obowiązki dla opiekunów, szczegółowe zasady dopiero w rozporządzeniu

Bon senioralny tylko dla jednej osoby. Opiekun nie pomoże pozostałym domownikom

Osoba realizująca bon senioralny będzie świadczyła usługi wyłącznie na rzecz seniora objętego umową. Nie będzie mogła wykonywać ich na rzecz innych domowników, z wyjątkiem sytuacji, gdy w tym samym gospodarstwie mieszka drugi senior posiadający własny bon senioralny, a charakter usługi na to pozwala. Przed rozpoczęciem każdej wizyty opiekun będzie musiał poinformować seniora, jakie czynności wykona oraz ile czasu przewiduje na ich realizację.

Opiekun nie wykona wszystkich usług podczas jednej wizyty. Liczyć będą się bieżące potrzeby seniora

Osoba realizująca bon senioralny nie będzie miała obowiązku wykonania podczas jednej wizyty wszystkich usług wskazanych w umowie. Zakres pomocy będzie dostosowywany do aktualnych potrzeb seniora oraz warunków panujących w miejscu świadczenia usług.

Pies lub inne zagrożenie w domu? Opiekun będzie mógł odmówić wykonania usługi

Senior będzie zobowiązany zapewnić opiekunowi możliwość wejścia do mieszkania lub miejsca pobytu. W uzasadnionych przypadkach osoba wykonująca usługi będzie mogła zażądać usunięcia zagrożeń utrudniających wykonywanie obowiązków, w tym odizolowania zwierzęcia domowego na czas świadczenia usług.

Podczas wykonywania pomocy opiekun będzie korzystał z wyposażenia znajdującego się w domu seniora, w tym podstawowych środków czystości, artykułów higienicznych oraz niezbędnego sprzętu.

Nie tylko MOPS. Bon senioralny zrealizują także firmy i organizacje społeczne

Zgodnie z projektem program będą organizowały gminy. Usługi będą mogły być wykonywane przez: ośrodki pomocy społecznej, centra usług społecznych, inne jednostki organizacyjne gmin, organizacje pozarządowe, przedsiębiorstwa społeczne, koła gospodyń wiejskich, firmy prowadzące działalność w zakresie opieki nad osobami starszymi. Program będzie finansowany z budżetu państwa w formie dotacji przekazywanych gminom za pośrednictwem wojewodów.

Gminy będą musiały sporządzać sprawozdania obejmujące m.in. liczbę godzin wsparcia, liczbę seniorów objętych programem, koszt godziny usług oraz ocenę zadowolenia seniorów.

Bon senioralny jeszcze w 2026 roku. Pierwsze usługi mają ruszyć w IV kwartale

Program ma ruszyć jeszcze w 2026 roku. Projekt rozporządzenia przewiduje, że w pierwszym roku obowiązywania gminy będą zgłaszały zapotrzebowanie na środki wyłącznie na IV kwartał 2026 r. Oznacza to, że pierwsze umowy z seniorami i pierwsze usługi w ramach bonu senioralnego mają być realizowane jeszcze przed końcem roku, o ile rozporządzenie zostanie przyjęte i wejdzie w życie zgodnie z planem.

Projekt zakłada, że rozporządzenie wejdzie w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia. Dopiero od tego momentu będzie obowiązywał szczegółowy Program Bonu Senioralnego, określający zasady przyznawania i realizacji wsparcia.