Rekompensaty od gmin za wykonywanie ich zadań własnych. Co z VAT?Spółki realizujące zadania własne jednostek samorządu terytorialnego często otrzymują od nich rekompensaty z tego tytułu. Wciąż jednak pojawiają się wątpliwości, czy rekompensaty te powinny być opodatkowane VAT. Jedna z takich spraw została właśnie rozpoznana przez Naczelny Sąd Administracyjny.Izabela Tomaszewska-Gałuszka•27 marca 2026
Czy gmina może odliczyć w całości VAT od wydatków poniesionych na targowiskoWiele jednostek samorządu terytorialnego ponosi nakłady na budowę, modernizację oraz utrzymanie targowisk. Z kolei od podmiotów na nich handlujących gminy pobierają zarówno opłaty na podstawie umów cywilnoprawnych (np. z tytułu najmu lub dzierżawy stanowisk), jak i opłatę targową. Czy w związku z tym gminom przysługuje pełne czy częściowe prawo do odliczenia podatku naliczonego związanego z wydatkami poniesionymi na targowisko?Marcin Mroziuk•27 marca 2026
Budowa drogi na nowym osiedlu. Czy gmina odliczy VAT?Jednostki samorządu terytorialnego wysuwają coraz to nowe argumenty na rzecz prawa do odliczenia VAT od wydatków na budowę drogi. Co na to Naczelny Sąd Administracyjny?Izabela Tomaszewska-Gałuszka•25 marca 2026
Opłata targowa w najnowszym orzecznictwie NSAUstawowe regulacje dotyczące opłaty targowej nie są specjalnie rozbudowane, a także od dawna praktycznie nie były zmieniane, poza oczywiście coroczną waloryzacją górnej granicy jej stawki kwotowej w obwieszczeniu ministra finansów. Nie oznacza to jednak, że w sprawie tej daniny nie toczą się spory między podatnikami i organami. Przedstawiamy kilka istotnych zagadnień z nią związanych, które rozstrzygnęły sądy administracyjne.Marcin Mroziuk•24 marca 2026
Czy gmina może stosować własną metodę obliczania proporcji odliczenia VAT od wydatków na świetlice?Gmina ma prawo zastosować własny prewspółczynnik VAT, jeżeli lepiej odzwierciedla on rzeczywisty zakres wykorzystania wydatków do działalności opodatkowanej. Tak wynika z wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego.Izabela Tomaszewska-Gałuszka•20 marca 2026
Najem krótkoterminowy: dwa projekty ustaw i dwa różne pomysły na regulację rynkuSejm i rząd pracują nad różnymi projektami regulującymi najem krótkoterminowy. Posłowie Polski 2050 proponują m.in. limit 30 dni najmu i większą rolę wspólnot mieszkaniowych, a Ministerstwo Sportu i Turystyki – centralny rejestr obiektów noclegowych. Różnice między projektami są na tyle duże, że ich połączenie może być trudne.Renata Krupa-Dąbrowska•17 marca 2026
Czy gmina może odliczyć VAT od wydatków związanych ze sporządzeniem planu ogólnegoW związku ze sporządzeniem planu ogólnego gmina nabywała wiele towarów i usług niezbędnych do tego, a faktury dokumentujące te wydatki są wystawiane na nią. Czy przysługuje jej prawo do odliczenia podatku naliczonego od nabytej usługi przygotowania map geodezyjnych na potrzeby sporządzanego planu ogólnego?Marcin Szymankiewicz•17 marca 2026
Gmina może jednak skarżyć samą siebie, a zakład budżetowy - interpretację jej wójtaWójt (burmistrz, prezydent miasta), a także zakład budżetowy gminy mogą składać do sądu skargi na interpretacje podatkowe wydane przez tegoż wójta (burmistrza, prezydenta). Tak wynika z dwóch przełomowych postanowień NSA.Katarzyna Jędrzejewska•10 marca 2026
Część seniorów musi zrezygnować z zasiłku pielęgnacyjnego. Inaczej gmina zażąda zwrotu pieniędzyPo 75. urodzinach część seniorów wpada w prostą, ale kosztowną pułapkę. ZUS zaczyna wypłacać dodatek pielęgnacyjny, a gmina nadal może przelewać zasiłek pielęgnacyjny. Tych dwóch świadczeń nie wolno jednak pobierać jednocześnie, więc brak zgłoszenia może skończyć się żądaniem zwrotu pieniędzy. Jak tego uniknąć?Izolda Hukałowicz•06 marca 2026
Czy wójt podpisze umowę na dostawy prądu dla gminy i instytucji kulturyPytanie: Wójt planuje wspólne zakupy energii elektrycznej dla gminy oraz jej jednostek organizacyjnych. Umową z firmą energetyczną miałyby zostać objęte m.in. jednostki budżetowe, takie jak MOPS czy szkoły, ale również biblioteka. Czy takie rozwiązanie jest prawnie dopuszczalne?Marcin Nagórek•03 marca 2026
Nabywca może się wycofać z zakupu nieruchomości od gminy, gdy został wprowadzony w błądKupiłem od gminy nieruchomość na potrzeby działalności gospodarczej. Zapewniano mnie, że ma ona dostęp do drogi publicznej. Okazało się jednak, że starosta odmówił wydania decyzji o warunkach zabudowy właśnie z powodu braku dostępu. Czy w tej sytuacji mogę unieważnić transakcję i odzyskać pieniądze?Marcin Nagórek•02 marca 2026
Czy gminne stowarzyszenie działa na rzecz swoich członków jak podatnik VAT?Wyrok Sądu UE zapadł w sprawie belgijskiego stowarzyszenia, które miało osobowość prawną i działało na rzecz swoich członków – gminnych jednostek organizacyjnych z obszaru edukacji, opieki społecznej i zdrowotnej, opieki nad dziećmi oraz rozwoju urbanistycznego. Spór z fiskusem dotyczył VAT od czynności podejmowanych przez stowarzyszenie.Katarzyna Jędrzejewska•02 marca 2026
Wyższe stawki dotacji dla gmin na obsługę karty dużej rodzinyOd 1 marca br. kwota przysługująca samorządowi z budżetu państwa za rozpatrzenie wniosku i przyznanie członkom rodziny wielodzietnej karty dużej rodziny (KDR) będzie wynosić 26 zł. Za wydanie jej duplikatu otrzyma zaś 7 zł.Michalina Topolewska•25 lutego 2026
Co rada gminy musi zapisać w uchwale o dotacji dla rodzinnych ogrodów działkowychPytanie: Rada miasta podjęła uchwałę w sprawie dotacji dla stowarzyszeń ogrodowych, które prowadzą rodzinne ogrody działkowe (ROD). Regionalna Izba Obrachunkowa zakwestionowała ją. Wskazała, że nie ma w niej zapisów o kontroli realizacji zadania finansowanego z dotacji. Czy ten zarzut jest zasadny? Czy rada musi zmienić uchwałę?Marcin Nagórek•24 lutego 2026
Czy termin usunięcia odpadów to informacja publicznaPytanie: wójt gminy wezwał posiadacza odpadów do ich usunięcia z miejsca nieprzeznaczonego do ich składowania. Czy wyznaczony przez włodarza termin na wykonanie tego obowiązku stanowi informację publiczną?Bartosz Draniewicz•24 lutego 2026
Butelka alkoholu w prezencie dla trenera? Samorząd nie może finansować takich upominkówPytanie: Regionalna Izba Obrachunkowa zakwestionowała zakup upominków dla trenerów zwycięskich drużyn sportowych w postaci lokalnego produktu – wina – na łączną kwotę ponad 1 tys. zł. Zarzuciła, że wydatek nie spełnia kryterium zadania własnego gminy z zakresu kultury fizycznej i sportu. Czy taki wydatek jest nielegalny?Marcin Nagórek•24 lutego 2026
Termin na wniesienie opłaty adiacenckiej po decyzji SKO jest dłuższyGmina obciążyła naszą spółkę opłatą adiacencką w związku z budową drogi. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy. Odebraliśmy ją dopiero kilka dni temu. Gmina twierdzi, że mamy 14 dni na zapłatę, po czym zacznie naliczać odsetki. Czy rzeczywiście ten termin jest tak krótki?Marcin Nagórek•23 lutego 2026
Decyzje WZ wyłącznie dla właścicieli? Ministerstwo rozwoju ma inny pomysłJak dowiedział się DGP, nie tylko właściciele i użytkownicy wieczyści będą mogli otrzymywać WZ. Za to resort rozwoju chce powiązać wydawanie tych decyzji z prawem do dysponowania gruntem na cele budowlane.Renata Krupa-Dąbrowska•22 lutego 2026
KSeF przytłoczył samorządy. Muszą teraz ustalać, do kogo powinna trafić fakturaUrzędy miast i gmin zostały zarzucone fakturami zakupowymi, które trafiają do nich, choć powinny trafić do podrzędnych im jednostek organizacyjnych, np. szkół, bibliotek, muzeów, ośrodków sportu.Mariusz Szulc•22 lutego 2026
Jak gmina powinna rozliczyć w VAT refakturę mediów na najemcę lokalu mieszkalnegoGmina obciąża najemców lokali mieszkalnych kosztami zużycia mediów, w tym dostawy wody, odprowadzania i oczyszczania ścieków (ustalanych na podstawie wskazań podliczników). Jak powinna rozliczyć w VAT refakturę mediów?Marcin Szymankiewicz•17 lutego 2026