Opinie

W ostatnich dniach nie brakuje przykładów inicjatyw urzędników i osób publicznych wyrażających – czy może raczej usiłujących możliwie najskuteczniej skapitalizować – nastroje niechęci wobec Ukraińców. Obawiam się, że zwolennicy deportowania z Polski nawet za drobne przewinienia właśnie przekraczają Rubikon.

Prezydent Karol Nawrocki wciąż nie ogłosił, czy zdecyduje się na odebranie Wołodymyrowi Zełenskiemu Orderu Orła Białego. To powoduje zniecierpliwienie na prawicy, choć tę decyzję według badań poparłaby większość Polaków. Oficjalne i nieoficjalne głosy mówią, że ze swoją decyzją prezydent nie będzie dłużej zwlekał i poznamy ją w najbliższych dniach.

„Przez problemy demograficzne w Polsce lokalnej będą coraz mniejsze wpływy podatkowe i pojawi się dylemat, skąd wziąć pieniądze na przeskalowaną infrastrukturę. Po prostu zabraknie pieniędzy na utrzymanie tego, co wybudowano” – mówi Andrzej Andrysiak, dziennikarz, wydawca i autor książek o Polsce lokalnej. Opowiada o prowincji, która szybko się sekularyzuje i emancypuje, ale też wyludnia.

Coraz mniej liczy się to, co sztuczna inteligencja potrafi, a coraz bardziej to, ile kosztuje jej użycie. Wraz ze wzrostem cen obliczeń, energii i infrastruktury rodzi się nowa ekonomia AI, w której token staje się odpowiednikiem roboczogodziny lub kilowatogodziny.

Trolle internetowe nie ustają w wymyślaniu coraz to nowych absurdalnych tematów. Jeden z ostatnich: jaki podatek należy zapłacić od butelek i puszek zwracanych w ramach systemu kaucyjnego. Sprawa na tyle „poważna”, że musiało się w nią zaangażować Ministerstwo Finansów.

Wołodymyr Zełenski coraz częściej przedstawia Ukrainę nie jako petenta NATO, lecz jako państwo oferujące Sojuszowi unikalne kompetencje wojskowe. To może być zapowiedź nowego układu sił po wojnie – i nowych problemów, o których na Zachodzie jeszcze niewiele się mówi.

Renesans energetyki jądrowej napędzają dziś nie tylko cele klimatyczne, lecz także gwałtownie rosnące zapotrzebowanie na energię centrów danych i sztucznej inteligencji. Problem w tym, że wielkie elektrownie powstają zbyt wolno. Dlatego coraz większe nadzieje budzą małe reaktory SMR.

Przedłużający się kryzys paliwowy może z czasem wykraczać daleko poza ceny widoczne na stacjach benzynowych. Produkty ropopochodne są wykorzystywane w wielu sektorach gospodarki, dlatego skutki wzrostu cen energii stopniowo przenoszą się na kolejne branże.

Zbrodni wołyńskiej usprawiedliwić się nie da. I nie wolno o niej zapomnieć. Ale zła pamięć jest gorsza od amnezji. Bo prowadzi do powtarzania błędów, z których wyrastają tragedie.

Zaufanie do Sądu Najwyższego deklaruje tylko co trzeci Polak. Jeszcze gorzej oceniany jest Trybunał Konstytucyjny. Kryzys nie jest jednak wyłącznie skutkiem działań polityków. Swoją cegiełkę do delegitymizacji wymiaru sprawiedliwości dołożyło również samo środowisko prawnicze.

Niemcy przez trzy dekady urządzały swoje państwo tak, jakby historia naprawdę się skończyła. Wojny były, ale gdzie indziej, siły militarnej w polityce trzeba było używać, ale nie własnej, a bezpieczeństwo obywatela sprowadzało się raczej do wsparcia finansowego, społecznego ubezpieczenia i zaufania, że „damy radę”. Dziś Berlin zaczyna mówić językiem schronów, syren i zapasów wody. Tematem zaczynają być awaryjne zasilanie, ochrona infrastruktury i współpraca wojska z cywilami.

Czy sądy polskie mają same badać błędy banków, jak szczegółowo muszą opisywać wcześniejszą spłatę kredytu konsumenckiego i czy każdy błąd oznacza sankcję kredytu darmowego. 11 czerwca rzecznik generalny TSUE wyda ważną opinię w tej sprawie.