Zasiłek szkolny dla ucznia, którego sytuacja finansowa pogorszyła się na skutek zdarzenia losowego w roku szkolnym 2026/2027

Co to jest zasiłek szkolny?

Zasiłek szkolny to jedna z form pomocy materialnej ze środków budżetu państwa lub budżetu właściwej jednostki samorządu terytorialnego udzielana uczniom w celu zmniejszenia różnic w dostępie do edukacji i umożliwiająca pokonywanie barier wynikających z trudnej sytuacji materialnej.

Zasiłek szkolny jest świadczeniem o charakterze socjalnym, które przyznawane jest jednorazowo i bezzwrotnie uczniowi, który znajduje się w trudnej sytuacji z powodu zdarzenia losowego. Co istotne, trudności finansowe rodziny i ucznia muszą mieć charakter przejściowy.

Zobacz także

Blisko 2500 zł wsparcia dla uczniów z potrzebujących rodzin na rok szkolny 2026/2027. Jak otrzymać stypendium szkolne?

Kto ma prawo do zasiłku szkolnego?

Prawo do zasiłku szkolnego przysługuje uczniowi szkoły publicznej, szkoły niepublicznej, niepublicznej szkoły artystycznej o uprawnieniach publicznych szkół artystycznych oraz słuchaczowi kolegium pracowników służb społecznych. Z uprawnienia mogą oni korzystać aż do czasu ukończenia kształcenia, ale nie dłużej niż do skończenia 24. roku życia.

Zasiłek szkolny przysługuje również wychowankom publicznych i niepublicznych ośrodków rewalidacyjno—wychowawczych (ORW), czyli placówek dedykowanych dzieciom i młodzieży z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu głębokim. Mogą oni skorzystać z zasiłku aż do czasu ukończenia realizacji obowiązku nauki.

Co istotne, prawo ucznia i wychowanka ORW do ubiegania się o zasiłek szkolny nie jest uzależnione od kryterium dochodowego na członka rodziny.

Zdarzenie losowe uzasadniające przyznanie zasiłku szkolnego

Kluczowe z punktu widzenia prawa do ubiegania się o zasiłek szkolny jest zdefiniowanie pojęcia „zdarzenia losowego”. Przede wszystkim trzeba zauważyć, że nie jest ono sprecyzowane przez ustawodawcę. Prawo do jego definiowania nie przysługuje jednak także radzie gminy, w której gmina przyznaje i wypłaca zasiłek.

Należy sięgnąć więc do orzecznictwa, zgodnie z którym zdarzenie losowe obejmuje szczególnie uzasadnione przypadki, które odbiegają jednocześnie od typowych sytuacji z życia rodzinnego (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie sygn. akt II SA/Wa 1318/19). Zatem zdarzenie losowe musi cechować się przypadkowością, nagłym zaistnieniem i mieć charakter nadzwyczajny, a wynikać z nieprzewidywalnych okoliczności, na które członkowie danej rodziny nie mają wpływu.

Co to oznacza w praktyce? Do zdarzeń losowych zaliczyć można m.in. pożar mieszkania, wypadek rodzica, chorobę lub śmierć członka rodziny. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zauważył ponadto, że zdarzeniem losowym nie będzie jednak przewlekłe leczenie z powodu licznych schorzeń (sygn. akt IV SA/Wr 552/16).

Wysokość zasiłku szkolnego

Wysokość zasiłku szkolnego uzależniona jest od charakteru zdarzenia losowego, indywidualnych okoliczności sprawy i sytuacji ucznia. Jego maksymalna wysokość nie może jednak przekroczyć jednorazowo kwoty stanowiącej pięciokrotność zasiłku rodzinnego przysługującego na dziecko pomiędzy piątym a 18. rokiem życia. Nie może być zatem wyższa niż 620 zł.

Czy to oznacza, że potrzebujący pomocy z powodu zaistnienia zdarzenia losowego uczeń może otrzymać w roku szkolnym 2026/2027 jedynie 620 zł? Nie, ustawodawca zastrzegł bowiem, że zasiłek szkolny może być przyznany raz lub kilka razy w roku, ale nie z powodu jednego zdarzenia losowego, ale kilku różnych zdarzeń. Nie można bowiem wykluczyć zaistnienia kilku okoliczności stanowiących zdarzenie losowe i pogarszających sytuację materialną rodziny.

Zasady przyznawania zasiłku szkolnego

Przyznawanie zasiłków szkolnych należy do obowiązków gminy. Szczegółowy tryb i sposób wsparcia określany jest w regulaminie udzielania pomocy materialnej o charakterze socjalnym wydawanym przez radę gminy. To regulamin doprecyzowuje także formę świadczenia, która może mieć charakter:

• świadczenia pieniężnego na pokrycie wydatków związanych z procesem edukacyjnym;

• świadczenia w formie pomocy rzeczowej o charakterze edukacyjnym.

Należy pamiętać również, że zasiłek wydawany jest na wniosek, który można złożyć w ciągu dwóch miesięcy od zdarzenia losowego.