PIT dla emerytów i rencistów 2025. Kiedy senior musi sam złożyć deklarację w 2026 roku?

Kim jest emeryt i rencista dla urzędu skarbowego?

Emerytem dla urzędu skarbowego jest osoba, która pobiera świadczenie emerytalne z ZUS, KRUS lub innego organu rentowego i jest podatnikiem podatku dochodowego od osób fizycznych. Emerytura traktowana jest przez organ skarbowy jak przychód, który podlega opodatkowaniu. Emeryt jest podatnikiem, zaś płatnikiem, który co miesiąc odprowadza zaliczkę na podatek, jest ZUS, KRUS lub inny organ rentowy.  

Rencistą dla urzędu skarbowego jest z kolei osoba, która otrzymuje świadczenie pieniężne z powodu częściowej lub całkowitej utraty zdolności do pracy z przyczyn zdrowotnych. Rencista jest traktowany jako podatnik, płatnikiem jest natomiast ZUS, KRUS lub inny organ rentowy wypłacający rentę 

Roczne rozliczenie emeryta i rencisty

Do końca lutego każdy emeryt i rencista powinien otrzymać od organu rentowego roczne obliczenie podatku dochodowego. Ponieważ nie ma formalnych przeciwwskazań, aby podejmował on pracę i tym samym uzyskiwał dochód z innych niż emerytura lub renta źródeł, otrzymany dokument może mieć postać formularza:

• PIT-40A, czyli rocznego obliczenie podatku dochodowego emeryta lub rencisty;
• PIT-11A, czyli informacji o dochodach uzyskanych od organu rentowego.

Jeżeli emeryt lub rencista otrzymał:

• PIT-40A;
• nie korzysta z ulg podatkowych;
• nie uzyskał dochodów z innych źródeł,

nie musi on składać zeznania podatkowego. Należy jednak pamiętać, że wszystkie powyższe warunki muszą zostać spełnione łącznie. 

Kiedy emeryt i rencista musi złożyć zeznanie?

W niektórych sytuacjach emeryt lub rencista zobowiązany jest do rozliczenia z fiskusem i złożenia stosownej deklaracji podatkowej rocznej. Kiedy? Obowiązek ten powstaje, gdy:

• uzyskał inne dochody;
• chce skorzystać z ulgi podatkowej;
• rozlicza się jako osoba samotnie wychowująca dziecko;
• rozlicza się wspólnie z małżonkiem, który uzyskał dochody opodatkowane według zasad skali podatkowej przez płatnika lub prowadzącego działalność gospodarczą;
• uzyskał dochody zagraniczne lub uzyskał je jego małżonek, z którym chce się rozliczyć wspólnie;
• uzyskał dochody z działalności nierejestrowanej lub dochody takie otrzymał jego małżonek, z którym chce się rozliczyć wspólnie;
• ma obowiązek doliczyć do swoich dochodów dochody małoletnich dzieci;
• wykazuje należny zryczałtowany podatek dochodowy określony w art. 29, 30 i 30a ustawy o PIT, jeśli nie został on pobrany przez podatnika.

W razie zaistnienia którejkolwiek z wymienionych okoliczności podatnik zobowiązany jest do złożenia zeznania podatkowego w terminie do 30 kwietnia. Zasady składania zeznania PIT dla emeryta i rencisty, na którym spoczywa taki obowiązek, są takie, jak przypadku pozostałych podatników.

PIT emeryta i rencisty a 1,5 proc. dla OPP

Nic nie stoi na przeszkodzie, aby emeryt lub rencista przekazał 1,5 proc. podatku na rzecz Organizacji Pożytku Publicznego. Jak to zrobić? Jeśli podatnik ma obowiązek złożenia zeznania, przekazanie 1,5 proc. podatku dla OPP odbywa się na zasadach ogólnych. Jeżeli zaś emeryt lub rencista otrzymał PiT-40A, nie korzysta z ulg podatkowych i nie uzyskał dochodów z innych źródeł, a przez to nie musi składać zeznania podatkowego, wówczas może przekazać swoje 1,5 proc. dla OPP na dwa sposoby:

1. jeśli chce, żeby trafiło ono na rzecz tej samej organizacji, do której przekazywał je w poprzednim roku podatkowym, wówczas nie musi nic robić; urząd skarbowy przekaże pieniądze automatycznie; jedynym warunkiem jest to, aby organizacja nadal znajdowała się w Wykazie OPP;
2. jeśli chce, aby trafiło ono na rzecz innej organizacji niż w roku poprzednim, wówczas musi złożyć zeznanie podatkowe PIT-37 lub oświadczenie PIT-0; może to zrobić w takiej samej formie, jak w przypadku składania obowiązkowego zeznania podatkowego, a najłatwiej za pośrednictwem usługi Twój e-PIT, wskazując numer KRS wybranej organizacji oraz kwotę, którą chce przekazać, pamiętając, że nie może ona przekroczyć 1,5 proc. podatku należnego wynikającego ze złożonego zeznania.

FAQ

Czy emeryt lub rencista musi złożyć zeznanie podatkowe?

Nie, emeryt lub rencista nie zawsze musi składać zeznanie podatkowe. Jeśli otrzymał od organu rentowego wyłącznie PIT-40A, nie korzysta z ulg podatkowych i nie uzyskał dochodów z innych źródeł, nie musi rozliczać się samodzielnie.

Czy jeśli chce jako emeryt lub rencista rozliczyć się z małżonkiem muszę składać zeznanie podatkowe?

Tak, jeśli emeryt lub rencista chce się rozliczyć wspólnie z małżonkiem, musi złożyć zeznanie podatkowe.

Czy emeryt lub rencista może przekazać 1,5 proc. podatku na OPP?

Tak, emeryt lub rencista może przekazać 1,5 proc. podatku na OPP, nawet jeśli nie ma obowiązku składania zeznania podatkowego. Jeśli ma być to ta sama organizacja, co w roku ubiegłym, urząd skarbowy przekaże pieniądze automatycznie, jeśli inna – wystarczy złożyć PIT-37 lub oświadczenie PIT-0.

Źródła:

1. podatki.gov.pl. 
2. Ustawa z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych, Dz. U. 1991 nr 80 poz. 350.