Jakie są zasady unikania podwójnego opodatkowania wobec spółek osobowych

Umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania mają zastosowanie do osób mających miejsce zamieszkania lub siedzibę w jednym lub w obu umawiających się państwach. Z kolei za osobę mającą miejsce zamieszkania lub siedzibę w danym państwie uważa się osobę, która zgodnie z prawem tego państwa podlega tam opodatkowaniu z uwagi na jej miejsce zamieszkania, miejsce stałego pobytu, siedzibę zarządu albo inne kryterium o podobnym charakterze. Konsekwencją obu zasad jest to, że postanowienia typowych umów o unikaniu podwójnego opodatkowania mogą być zastosowane tylko do podmiotów, które podlegają w danym państwie opodatkowaniu w zakresie dochodu (niekiedy również majątku).

W tym miejscu pojawia się pierwsza trudność. , mimo że prowadzą działalność w swoim imieniu i są podatnikami VAT. Spółki osobowe są bowiem transparentne podatkowo, czyli nie stanowią samodzielnego podatnika w zakresie podatków dochodowych. W konsekwencji, w przypadku spółek osobowych stosownemu opodatkowaniu podatkami dochodowymi podlegają wspólnicy tych spółek, a odpowiednie regulacje zawarte są w art. 1 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych i w art. 8 ust. 1 i 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Tym samym więc będących odpowiednio osobami fizycznymi lub osobami prawnymi. Dodatkowa komplikacja pojawi się, gdy wspólnikiem spółki osobowej będzie inna spółka osobowa. Wtedy opodatkowaniu będą podlegali - odpowiednio do swojego udziału w dochodzie takiego wspólnika - wspólnicy wspólnika. Ustalenie tego udziału, a nawet samego charakteru prawnego spółki w przypadku spółek utworzonych za granicą, może być utrudnione. Tutaj należy przypomnieć, że status prawny danej spółki (osobowa czy kapitałowa, będąca samodzielnym podatnikiem podatku dochodowego lub nie) ocenia się zgodnie z prawem państwa, gdzie dana spółka została utworzona.