Boże ciało 2026: odwołanie z urlopu, wynagrodzenie za pracę w święta, długi weekend i dni wolne w tym, w piątek. Podstawowe informacje

Boże ciało 2026: odwołanie z urlopu, wynagrodzenie za pracę w święta, długi weekend i dni wolne w tym, w piątek. Podstawowe informacje
Boże ciało 2026: odwołanie z urlopu, wynagrodzenie za pracę w święta, długi weekend i dni wolne w tym, w piątek. Podstawowe informacjeshutterstock
dzisiaj, 09:27

Kolejny długi weekend już naprawdę blisko! Boże Ciało 2026 - jak co roku - wypada korzystnie, bo w czwartek. To skłania wielu do wzięcia dnia wolnego w piątek. W Internecie już od dawna krążą pytania: czy w piątek po Bożym Ciele urzędy są otwarte? Czy piątek po Bożym Ciele jest wolny w szkole? Czy w piątek po Bożym Ciele idzie się do pracy? Analizujemy powyższe, oraz to, kto nie dostanie urlopu i kto pracuje w święto. Dodatkowo: czy pracodawca może odwołać z urlopu w Boże Ciało, a pracownik może odmówić stawienia się w pracy?

Kiedy wypada Boże Ciało w 2026?

W 2026 roku Boże Ciało wypada 4 czerwca (czwartek). To dzień ustawowo wolny od pracy. Reguluje to ustawa z dnia 18 stycznia 1951 r. o dniach wolnych od pracy (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 1920).

Boże Ciało co to za święto?

Boże Ciało to Święto Najświętszego Ciała i Krwi Chrystusa nazywane właśnie Bożym Ciałem to liturgiczna uroczystość, obchodzona zawsze w czwartek, 11 dni po Zielonych Świątkach i 60 dni po Wielkanocy, między 21 maja a 23 czerwca. Tak więc, dla katolików jest to ruchome święto nakazane.

Według tradycji, w tym dniu po uroczystej Mszy św. odbywa się procesja do czterech ołtarzy (na znak czterech stron świata), przy których odczytywane lub odśpiewywane są Ewangelie. W niektórych parafiach dzieci pierwszokomunijne posypują kwiatami drogę przed Najświętszym Sakramentem, a także wierni z tej okazji zakładają stroje ludowe.

Kapłan niesie pod baldachimem monstrancję z Eucharystią, a towarzyszący mu ministranci okadzają ją kadzidłem. Zachował się również zwyczaj zabierania gałązek brzozy podczas pochodów, które umieszczone pod strzechą mają chronić dom przed nieszczęściami. Najpopularniejszą tradycją jest wicie wianków. Niegdyś przynoszono je w dzień Bożego Ciała i zostawały w kościele na siedem kolejnych dni, aby nabrały magicznych mocy. Dziś wianki poświęcone tego dnia zabrane do domu mają strzec domowników przed burzą, piorunami oraz szkodnikami.

Boże ciało
Boże Ciało

Czy w Boże Ciało trzeba iść do kościoła?

Tak, ze względu na to, że Boże Ciało to święto nakazane, uczestnictwo we Mszy Świętej jest obowiązkowe i katolicy powinni tego dnia pójść na mszę.

Boże Ciało - procesje

Dwie najsłynniejsze procesje w kraju prowadzą głównymi historycznymi drogami: w Krakowie – od Wawelu do Kościoła Mariackiego, w Warszawie procesja rozpoczyna się pod katedrą św. Jana, a kończy na placu Piłsudskiego. Bardzo często obchodom towarzyszą orkiestry dęte, wojskowe czy młodzieżowe. Z krakowską procesją związany jest także Konik Zwierzyniecki, czyli ludowe obrzędy odbywające się w oktawę po Bożym Ciele.

Czy w Boże Ciało sklepy są otwarte?

Nie, w Boże Ciało sklepy nie będą otwarte. Jest to święto, dzień ustawowo wolny od pracy, w tym dla pracowników handlu.

Czy piątek po Bożym Ciele jest wolny od szkoły?

Piątek po Bożym Ciele nie jest ustawowym dniem wolnym od nauki, jednak w większości szkół jest to tzw. dzień dyrektorski (wolny od zajęć dydaktycznych).

Czy piątek po Bożym Ciele jest ustawowo wolny od pracy?

Nie, piątek po Bożym Ciele nie jest ustawowo wolny od pracy.

Dni wolne w Boże Ciało 2026 r. Kto nie dostanie urlopu?

Jest pewna grupa zawodów, która niezależnie od tego czy jest to niedziela, czy dzień ustawowo wolny od pracy - zawsze musi być w pracy. W tych zawodach liczy się dyspozycyjność i zaspokajanie podstawowych potrzeb ludności. W związku z tym zapewne w Boże Ciało 2026 reprezentanci m.in. takich zawodów nie dostaną urlopu: strażnicy miejscy i gminni, pielęgniarki, położne, lekarze, policjanci, strażacy, ratownicy medyczni, maszyniści, motorniczy, kierowcy autobusów, pracownicy elektrowni, pracownicy hoteli, restauracji, miejsc rozrywek i wiele innych. Kto pracuje w święta? Praca w niedziele i święta jest dozwolona w wielu obszarach, poniżej wykaz. Urlopu w Boże Ciało zapewne nie dostanie część pracowników pracująca w tego typu miejscach. Wszystko jednak zależy od indywidualnej sytuacji i decyzji pracodawcy.

Praca w niedziele i święta jest dozwolona:

  • w razie konieczności prowadzenia akcji ratowniczej w celu ochrony życia lub zdrowia ludzkiego, ochrony mienia lub środowiska albo usunięcia awarii;
  • w ruchu ciągłym;
  • przy pracy zmianowej;
  • przy niezbędnych remontach;
  • w transporcie i w komunikacji;
  • w zakładowych strażach pożarnych i w zakładowych służbach ratowniczych;
  • przy pilnowaniu mienia lub ochronie osób;
  • w rolnictwie i hodowli;
  • przy wykonywaniu prac koniecznych ze względu na ich użyteczność społeczną i codzienne potrzeby ludności, w szczególności w: zakładach świadczących usługi dla ludności; gastronomii; zakładach hotelarskich, jednostkach gospodarki komunalnej, zakładach opieki zdrowotnej i innych placówkach służby zdrowia przeznaczonych dla osób, których stan zdrowia wymaga całodobowych lub całodziennych świadczeń zdrowotnych; jednostkach organizacyjnych pomocy społecznej oraz jednostkach organizacyjnych wspierania rodziny i systemu pieczy zastępczej zapewniających całodobową opiekę; zakładach prowadzących działalność w zakresie kultury, oświaty, turystyki i wypoczynku;
  • w stosunku do pracowników zatrudnionych w systemie czasu pracy, w którym praca jest świadczona wyłącznie w piątki, soboty, niedziele i święta;
  • przy wykonywaniu prac: polegających na świadczeniu usług z wykorzystaniem środków komunikacji elektronicznej w rozumieniu przepisów o świadczeniu usług drogą elektroniczną lub urządzeń telekomunikacyjnych w rozumieniu przepisów prawa telekomunikacyjnego, odbieranych poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli zgodnie z przepisami obowiązującymi odbiorcę usługi, wyznaczone w KP dni są u niego dniami pracy; zapewniających możliwość świadczenia usług, o których mowa wyżej.

Odwołanie z urlopu w Boże Ciało 2026

Jeżeli pracownik weźmie urlop w dniu 5 czerwca (piątek) a czwartek 4 czerwca i tak ma wolne od pracy, to pracodawca pomimo tego może odwołać pracownika z urlopu wypoczynkowego. Dzieje się to jednak w szczególnych sytuacjach. Przepis art. 167 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks Pracy przewiduje możliwość odwołania pracownika z urlopu na mocy jednostronnej decyzji pracodawcy.

Ważne

Decyzja pracodawcy nie może jednak zostać podjęta całkowicie arbitralnie, gdyż spełnione muszą zostać łącznie dwa warunki: powstanie okoliczności nieprzewidzianych w chwili rozpoczęcia urlopu; konieczność zapewnienia w tych okolicznościach obecności pracownika w zakładzie pracy.

Ocena potrzeby przerwania urlopu wypoczynkowego pracownika należy wyłącznie do pracodawcy, zaś odwołanie z urlopu odnosi skutek bez względu na akceptację lub brak akceptacji tego stanu rzeczy przez pracownika. Regulacja ta stanowi wyjątek od zasady nieprzerwanego urlopu wyrażonej w art. 152 § 1 KP. Potrzebę odwołania pracownika z urlopu ocenia więc pracodawca, zaś pracownik zobowiązany jest podporządkować się poleceniu, bez względu na własną ocenę zasadności odwołania. Co jednak jeśli pracownik nie odbierze telefonu?

Odmowa powrotu z urlopu

Odmowa wcześniejszego stawienia się w pracy bądź stawienie w terminie późniejszym niż wskazany przez pracodawcę może w konkretnych okolicznościach zostać zakwalifikowane nawet jako ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych, co może być podstawą do rozwiązania umowy o pracę bez zachowania okresu wypowiedzenia.

Czy za pracę w święta wyższe wynagrodzenie?

Pracownikowi wykonującemu pracę w niedziele i święta (np. w Boże Ciało), w pewnych sytuacjach przysługuje rekompensata. Nie dotyczy to oczywiście każdego zawodu i wszelkich wykonywanych czynności zarobkowo, a tych jasno zastrzeżonych przez ustawodawcę. Rekompensata za pracę w niedzielę i święto przysługuje m.in.:

  1. w razie konieczności prowadzenia akcji ratowniczej w celu ochrony życia lub zdrowia ludzkiego, ochrony mienia lub środowiska albo usunięcia awarii;
  2. w ruchu ciągłym;
  3. przy pracy zmianowej;
  4. przy niezbędnych remontach;
  5. w transporcie i w komunikacji;
  6. w zakładowych strażach pożarnych i w zakładowych służbach ratowniczych;
  7. przy pilnowaniu mienia lub ochronie osób;
  8. w rolnictwie i hodowli;
  9. przy wykonywaniu prac koniecznych ze względu na ich użyteczność społeczną i codzienne potrzeby ludności, w szczególności w: zakładach świadczących usługi dla ludności; gastronomii; zakładach hotelarskich; jednostkach gospodarki komunalnej; zakładach opieki zdrowotnej i innych placówkach służby zdrowia przeznaczonych dla osób, których stan zdrowia wymaga całodobowych lub całodziennych świadczeń zdrowotnych; jednostkach organizacyjnych pomocy społecznej oraz jednostkach organizacyjnych wspierania rodziny i systemu pieczy zastępczej zapewniających całodobową opiekę; zakładach prowadzących działalność w zakresie kultury, oświaty, turystyki i wypoczynku;
  10. przy wykonywaniu prac: polegających na świadczeniu usług i ich zapewnieniu z wykorzystaniem środków komunikacji elektronicznej w rozumieniu przepisów o świadczeniu usług drogą elektroniczną lub urządzeń telekomunikacyjnych w rozumieniu przepisów prawa telekomunikacyjnego, odbieranych poza terytorium Rzeczypospolitej Polskie (z pewnymi zastrzeżeniami).

Dzień wolny za pracę w niedzielę oraz święto

Pracodawca jest obowiązany zapewnić inny dzień wolny od pracy: 1) w zamian za pracę w niedzielę - w okresie 6 dni kalendarzowych poprzedzających lub następujących po takiej niedzieli; 2) w zamian za pracę w święto - w ciągu okresu rozliczeniowego.

Przykład

Nie możliwości odebrania dnia wolnego od pracy w ciągu 6 dni kalendarzowych. Co w takiej sytuacji?

Jeżeli nie jest możliwe wykorzystanie wolnego w ciągu 6 dni kalendarzowych, w zamian za pracę w niedzielę, pracownikowi przysługuje dzień wolny od pracy do końca okresu rozliczeniowego, a w razie braku możliwości udzielenia dnia wolnego od pracy w tym terminie - dodatek do wynagrodzenia w wysokości – 100% do wynagrodzenia za każdą godzinę pracy w niedzielę. Jeżeli w zamian za pracę w święto nie jest możliwe wykorzystanie w ciągu okresu rozliczeniowego pracownikowi przysługuje dodatek do wynagrodzenia w wysokości – 100% do wynagrodzenia za każdą godzinę pracy w niedzielę za każdą godzinę pracy w święto.

Dzień wolny nie może przypadać w dzień wolny od pracy

Udzielenie pracownikowi zastępczego dnia wolnego od pracy oznacza zwolnienie go z całej dniówki roboczej, nawet jeśli nie mieści się ona w ramach doby kalendarzowej i kończy się następnego dnia. Nie może się to odbyć ze stratą w wynagrodzeniu pracownika. Dzień wolny nie może przypadać w dzień wolny od pracy wynikający z rozkładu czasu pracy w 5-dniowym tygodniu pracy.

Tylko jeden dodatek

W razie nieudzielenia przez pracodawcę w okresie rozliczeniowym innego dnia wolnego od pracy w zamian za dozwoloną pracę świadczoną w niedzielę lub święto, pracownikowi przysługuje za każdą godzinę takiej pracy tylko jeden dodatek przewidziany w Kodeksie pracy.

Podstawa prawna

Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks Pracy (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 25)

Autopromocja
381453mega.png
381455mega.png
381223mega.png
Źródło: gazetaprawna.pl

Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone.

Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję.