Przełom dla chorych na cukrzycę. Ministerstwo zniesie ważny limit w refundacji pomp

Projekt dopiero trafia na ścieżkę legislacyjną, ale sam wpis do wykazu prac oznacza zmianę stanowiska resortu. Jeszcze kilkanaście miesięcy temu Ministerstwo Zdrowia nie planowało takiego rozwiązania.

Refundacja pomp insulinowych dla dorosłych. Ministerstwo Zdrowia chce znieść limit 26 lat

Dla wielu osób chorujących na cukrzycę typu 1 granica 26. roku życia oznaczała utratę możliwości korzystania z refundowanej pompy insulinowej. Po jej przekroczeniu pacjent, który wcześniej był leczony nowoczesnym systemem, często musiał finansować kolejną pompę z własnych środków albo wrócić do wielokrotnych wstrzyknięć insuliny.

Teraz resort zdrowia zapowiada odejście od tego ograniczenia. Jak poinformowano w wykazie prac legislacyjnych, planowana nowelizacja rozporządzenia ma umożliwić refundację także osobom po 26. roku życia z cukrzycą typu 1 oraz typu 3, jeśli spełnią dodatkowe kryteria medyczne. Na razie nie opublikowano projektu rozporządzenia. Wiadomo jedynie, że szczegółowe warunki kwalifikacji zostaną dopiero przedstawione.

Ile kosztuje pompa insulinowa? Refundacja NFZ może oznaczać oszczędność nawet 35 tys. zł

Jeśli planowane zmiany wejdą w życie, oszczędności mogą być bardzo duże.

• 15–20 tys. zł – tyle kosztują obecnie prostsze pompy insulinowe.
• 20–30 tys. zł – koszt nowoczesnych pomp współpracujących z systemami ciągłego monitorowania glukozy (CGM).
• Ponad 35 tys. zł – cena najbardziej zaawansowanych modeli z funkcją automatycznego dostosowywania podaży insuliny (tzw. hybrydowa zamknięta pętla).
• Do tego dochodzą regularne wydatki na zestawy infuzyjne, zbiorniki na insulinę i inne materiały eksploatacyjne, które w ciągu kilku lat również oznaczają kilka–kilkanaście tysięcy złotych.

Dla pacjenta oznacza to potencjalną oszczędność nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych, jeśli spełni warunki refundacji finansowanej przez NFZ.

Uwaga: Ostateczny zakres finansowania będzie zależał od treści rozporządzenia Ministerstwa Zdrowia oraz zasad refundacji obowiązujących w NFZ. Obecnie resort nie opublikował jeszcze szczegółów projektu.

Jak działa pompa insulinowa? Korzyści dla osób z cukrzycą typu 1 i typu 3

Pompa insulinowa zastępuje wielokrotne codzienne zastrzyki. Przez cienki dren lub specjalną kaniulę podaje insulinę przez całą dobę, naśladując pracę zdrowej trzustki. Najważniejsze korzyści to:

• bardziej stabilny poziom glukozy,
• mniej ciężkich hipoglikemii,
• łatwiejsze dopasowanie dawek do aktywności fizycznej,
• większa swoboda podczas podróży i pracy,
• możliwość współpracy z systemami ciągłego monitorowania glukozy.

Dobrym przykładem jest osoba pracująca zmianowo. Przy klasycznych zastrzykach zmiana godzin posiłków często utrudnia utrzymanie prawidłowej glikemii. Pompa pozwala znacznie precyzyjniej dostosować dawkowanie insuliny do rytmu dnia.

Refundacja pomp insulinowych przy cukrzycy typu 2. Czy Ministerstwo Zdrowia planuje kolejne zmiany?

To pytanie regularnie pojawia się w środowisku pacjentów. Obecna zapowiedź Ministerstwa Zdrowia dotyczy wyłącznie cukrzycy typu 1 oraz typu 3. Nie oznacza to jednak, że temat osób z cukrzycą typu 2 nie istnieje. Diabetolodzy od lat zwracają uwagę, że część pacjentów z typem 2 również mogłaby odnieść znaczące korzyści z terapii pompą insulinową. Dotyczy to przede wszystkim osób:

• z bardzo dużym zapotrzebowaniem na insulinę,
• z częstymi ciężkimi hipoglikemiami,
• z dużymi wahaniami glikemii,
• słabowidzących lub niewidomych, dla których samodzielne wykonywanie kilku zastrzyków dziennie bywa wyjątkowo trudne,
• z ograniczoną sprawnością rąk, np. w przebiegu chorób neurologicznych.

Na razie Ministerstwo Zdrowia nie zapowiedziało rozszerzenia refundacji na tę grupę pacjentów. Jeżeli jednak nowe rozwiązania dla dorosłych z cukrzycą typu 1 okażą się skuteczne, dyskusja o kolejnych zmianach prawdopodobnie powróci.

Kiedy refundacja pomp insulinowych dla dorosłych wejdzie w życie? Harmonogram zmian

Obecnie Ministerstwo Zdrowia wpisało projekt do wykazu prac legislacyjnych. Przed wejściem zmian w życie konieczne są jeszcze: przygotowanie projektu rozporządzenia, konsultacje publiczne, analiza zgłoszonych uwag, podpis ministra zdrowia oraz publikacja przepisów. Na tym etapie nie podano daty obowiązywania nowych zasad. Jeżeli prace będą przebiegały sprawnie, zmiany mogą zostać przyjęte jeszcze w 2026 roku, jednak na razie jest za wcześnie, by wskazać konkretny termin.

Dlaczego Ministerstwo Zdrowia zmieniło zdanie w sprawie refundacji pomp insulinowych?

Zapowiedź zmian oznacza wyraźny zwrot w podejściu Ministerstwa Zdrowia. Jeszcze w 2025 r. resort odpowiadał Rzecznikowi Praw Obywatelskich, że nie planuje rozszerzenia refundacji, wskazując na brak wystarczających dowodów naukowych przemawiających za większą skutecznością pomp w porównaniu z intensywną insulinoterapią prowadzoną za pomocą wstrzyknięć. Po kolejnych wystąpieniach RPO oraz ponownej analizie zleconej Agencji Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji stanowisko uległo zmianie. Efektem jest wpis projektu do wykazu prac legislacyjnych, o czym jako pierwszy poinformował Rynek Zdrowia.

Źródło

• Rynek Zdrowia – Pompy insulinowe z refundacją dla dorosłych powyżej 26. roku życia. Ministerstwo szykuje zmiany.