Gdy rodzina znalazła się w trudnej sytuacji, może otrzymać jednorazową pomoc nawet, gdy przekracza kryterium dochodowe. Jaki warunek trzeba spełnić? Ile wynosi taki specjalny zasiłek w 2026 roku? Kiedy MOPS odmówi przyznania wsparcia?
Komu MOPS wypłaca specjalny zasiłek celowy?
Gmina może przyznać specjalny zasiłek celowy rodzinie o dochodach przekraczających ustawowe progi. Taką pomoc przyznaje się jednak w szczególnie uzasadnionych przypadkach. Jest to najważniejsze kryterium, od którego zależy wypłata pieniędzy.
Co ważne, przepisy nie definiują pojęcia „szczególnie uzasadnionych przypadków”. W praktyce często są to to sytuacje nagłe, drastyczne i dotkliwe w skutkach.
Przykład
„Musi to być zatem przypadek na tyle charakterystyczny i odbiegający od sytuacji innych osób znajdujących się w trudnym położeniu, że uzasadnia przyznanie pomocy z uwagi na nadzwyczajność zdarzenia, które wystąpiło i jest dotkliwe w skutkach” – przypomniał przykładowo Naczelny Sad Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z 14 listopada 2025 r. (sygn. I OSK 2199/24).
Zobacz również: Usługi opiekuńcze będą objęte standardami. Sejm uchwalił ustawę
Ile wynosi specjalny zasiłek celowy w 2026 roku?
Maksymalna wysokość bezzwrotnego specjalnego zasiłku celowego wynosi tyle co kryterium dochodowe w pomocy społecznej. W przypadku osoby samotnej jest to zatem 1010 zł.
Ważne
Kwota świadczenia przyznawanego rodzinie zależy od liczby jej członków. Dla rodziny 2-osobowej będzie to maksymalnie 1646 zł (2x823 zł). Rodzina 3-sobowa może w 2026 r. otrzymać maksymalnie 2469 zł bezzwrotnego zasiłku, a rodzina 4-osobowa 3292 zł.
To czy taka pomoc zostanie przyznana i w jakiej kwocie zależy od konkretnej sytuacji i możliwość finansowych danej gminy. Specjalny zasiłek celowy ma bowiem charakter uznaniowy, czyli „może być przyznany”.
Kiedy MOPS nie wypłaci zasiłku?
MOPS nie wypłaci specjalnego zasiłku celowego, jeżeli nie zaistniała szczególna okoliczność. Trzeba też pamiętać o współdziałaniu z organem gminy, w tym o konieczności przeprowadzenia wywiadu środowiskowego. Uniemożliwienie pracownikowi socjalnemu dokonania ustaleń w formie wywiadu może być przyczyną odmowy przyznania zasiłku.
Przykład
„Wyjaśnić w tym miejscu należy, że rodzinny wywiad środowiskowy jest szczególnym rodzajem dowodu przewidzianym w ustawie o pomocy społecznej i pełni on w sprawach pomocowych niezwykle istotną rolę. Przeprowadzenie wywiadu środowiskowego jest obligatoryjną czynnością organu przed dokonaniem rozstrzygnięcia w sprawie w drodze decyzji administracyjnej przyznającej prawo do świadczenia z pomocy społecznej lub takiego prawa odmawiającej. Utrudnianie albo uniemożliwianie przez wnioskodawcę przeprowadzenia wywiadu środowiskowego lub jego aktualizacji może być potraktowane jako brak jego współdziałania z pracownikiem socjalnym, a przez to może prowadzić do odmowy przyznania świadczenia. Nie można bowiem czynności wywiadu środowiskowego zastąpić innymi środkami dowodowymi, co oznacza, że strona musi liczyć się z koniecznością ścisłej aktywności podczas przeprowadzania wywiadu środowiskowego” – podkreśli; Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z 14 maja 2026 r. (I OSK 905/25).
Zobacz również: Sprzeczne wyroki w sprawie jednorazowego dochodu w pomocy społecznej. Jest wniosek do NSA o uchwałę
Jak dostać jednorazowy zasiłek z MOPS?
Rodzina, która chce uzyskać pomoc, powinna zgłosić się do ośrodka pomocy społecznej. Zasiłek przyznawany jest na wniosek. Sprawy rozpatrywane są bez zbędnej zwłoki, najczęściej w ciągu jednego miesiąca.
Podstawa prawna
Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (j. t. Dz. U. z 2026 r., poz. 639)
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone.
Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję.
Wpisz adres e-mail wybranej osoby, a my wyślemy jej bezpłatny dostęp do tego artykułu