Rząd przygotował projekt zmian w prawie konsumenckim, który ma zachęcić do naprawy sprzętu zamiast jego wymiany. Nowością będzie wydłużenie ochrony konsumenta o 12 miesięcy po wykonaniu naprawy wadliwego towaru.
Right to Repair w Polsce. Rząd wdraża unijne przepisy o naprawie sprzętu
Zepsuta pralka, lodówka czy telefon nie zawsze będą oznaczać konieczność zakupu nowego sprzętu. Rząd przygotował projekt ustawy (UC154), który wdraża przepisy dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/1799 (Right to Repair) ustanawiającej wspólne zasady promujące naprawę towarów. Polska ma obowiązek wdrożyć nowe przepisy do 31 lipca 2026 roku.
Nowe regulacje mają zachęcać konsumentów do wybierania naprawy zamiast przedwczesnej wymiany produktów. Jedną z najważniejszych zmian będzie dodatkowy rok ochrony dla osób, które zdecydują się na naprawę wadliwego towaru.
Obowiązek naprawy sprzętu: nowe regulacje dla producentów i importerów
Nowe przepisy przewidują, że jeśli konsument zgłosi wadę towaru i zdecyduje się na jego naprawę zamiast wymiany, okres odpowiedzialności sprzedawcy za zgodność towaru z umową zostanie jednorazowo wydłużony o 12 miesięcy.
Oznacza to, że naprawa może stać się bardziej opłacalna niż wymiana produktu na nowy. Sprzedawca będzie miał obowiązek poinformować klienta o takim uprawnieniu przed podjęciem decyzji.
Przykładowo, jeśli pralka zepsuje się po 18 miesiącach od zakupu, a konsument wybierze jej naprawę, okres ochrony zostanie przedłużony o kolejny rok.
Jakie produkty obejmie obowiązkowa naprawa? Lista urządzeń
Projekt zakłada obowiązek naprawy określonych grup produktów, jeśli naprawa jest technicznie możliwa. Nowe obowiązki obejmą między innymi:
- pralki i pralko-suszarki, zmywarki,
- lodówki i inne urządzenia chłodnicze,
- telefony komórkowe,
- tablety,
- wyświetlacze elektroniczne,
- odkurzacze,
- suszarki bębnowe,
- sprzęt do spawania,
- serwery i urządzenia do przechowywania danych,
- wybrane urządzenia grzewcze.
Naprawa ma być wykonywana nieodpłatnie lub za rozsądną cenę, a producenci będą musieli zapewnić dostęp do części zamiennych i informacji dotyczących napraw.
Obrót przedawnionymi długami. SN rozstrzygnie, czy jest legalny
Platforma napraw UE: jak konsumenci znajdą serwis i porównają oferty
Do 2027 r. ma powstać europejska platforma internetowa napraw. Dzięki niej konsumenci będą mogli wyszukiwać punkty naprawcze i porównywać oferty różnych serwisów. Platforma ma ułatwić znalezienie przedsiębiorców zajmujących się naprawami oraz zwiększyć przejrzystość cen i warunków usług.
Europejski formularz naprawy: nowe narzędzie dla konsumentów
Nowe przepisy wprowadzą także europejski formularz informacji o naprawie. Znajdą się w nim m.in. cena naprawy, przewidywany czas realizacji, dane serwisu, zakres wykonywanych prac.
Jeżeli przedsiębiorca zdecyduje się skorzystać z formularza, będzie związany przedstawioną ofertą przez 30 dni od jej przekazania konsumentowi.
Kary za naruszenie obowiązków naprawy: nawet do 40 tys. zł
Kontrolą nowych przepisów ma zajmować się Inspekcja Handlowa. Projekt przewiduje administracyjne kary pieniężne do 20 tys. zł za naruszenie obowiązków związanych z prawem do naprawy. W przypadku ponownego naruszenia kara będzie mogła wzrosnąć do 40 tys. zł.
Dodatkowo przedsiębiorcy, którzy naruszają zbiorowe interesy konsumentów, mogą podlegać sankcjom przewidzianym w przepisach o ochronie konkurencji i konsumentów.
Kiedy wejdą w życie nowe przepisy? Terminy wdrożenia ustawy
Ustawa ma wejść w życie po 14 dniach od ogłoszenia. Wyjątek dotyczy części przepisów dotyczących platformy napraw, które zgodnie z zapowiedziami zaczną obowiązywać 31 lipca 2027 r.
Podstawa prawna
Projekt ustawy o zmianie ustawy o prawach konsumenta oraz niektórych innych ustaw (UC154)
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/1799 z dnia 13 czerwca 2024 r. w sprawie wspólnych zasad promujących naprawę towarów oraz zmiany rozporządzenia (UE) 2017/2394 oraz dyrektyw (UE) 2019/771 i (UE) 2020/18281
Czy po naprawie sprzętu będzie przysługiwał dodatkowy rok ochrony?
Czy konsument musi wybrać naprawę zamiast wymiany?
Jakie urządzenia obejmą nowe obowiązki naprawy?
Czy naprawa będzie darmowa?
Jakie kary grożą firmom za łamanie nowych przepisów?
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone.
Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję.
Wpisz adres e-mail wybranej osoby, a my wyślemy jej bezpłatny dostęp do tego artykułu