historia

Gdy w 1619 roku w Jamestown tworzono zręby nowożytnej demokracji parlamentarnej w Ameryce Północnej, prawa wyborcze przyznano wyłącznie osadnikom pochodzenia angielskiego. Wykluczenie wykwalifikowanych rzemieślników sprowadzonych z terenów dawnej Rzeczypospolitej doprowadziło do pierwszego w historii Nowego Świata sporu zbiorowego i strajku neutralizującego gospodarkę kolonii. Dzięki zdecydowanemu oporowi i wykorzystaniu monopolu na kluczowe technologie, zagraniczni specjaliści doprowadzili do wydania przełomowego orzeczenia przez władze w Londynie, które przeszło do historii prawa jako jeden z pierwszych precedensów dotyczących równego dostępu do praw obywatelskich i wolności gospodarczej.

Miał być historykiem sztuki i kontynuatorem rodowej tradycji. Historia przeznaczyła mu – tak jak tysiącom innych – zadanie przeprowadzenia polskiego dziedzictwa narodowego przez największą tragedię w dziejach. Dla Karola Estreichera juniora i wielu innych z jego pokolenia wyższy cel, który sobie stawiali, był ratunkiem.

W II RP chronicznie brakowało lekarzy i szpitali. Jedyne, czego nie brakowało, to ambicji, aby zapewnić obywatelom dostęp do opieki medycznej.

Piotr Gontarczyk, historyk IPN kojarzony z prawicą, tym razem naraził się własnemu środowisku. Jego tekst o UPA i Wołyniu pokazuje, że próba zrozumienia cudzej pamięci historycznej bywa potrzebna. Ale od zrozumienia do usprawiedliwiania jest niebezpiecznie blisko.

Piłka nożna nigdy nie była tylko sportem. Ścierają się w niej olbrzymie pieniądze oraz pasja zdolna zmieniać narody. I choć mecze zawodników Haiti, Wysp Zielonego Przylądka czy Curacao nie przejdą do legendy mundiali, dla piłkarzy i kibiców z tych państw będą przeżyciem, którego prawdopodobnie nigdy nie zapomną.

Przez tysiąclecia zmieniły się metody pokonywania dużych odległości, bezpieczeństwo i wygoda wypraw, a także powody, dla których ruszamy w drogę. Historii podróży nie sposób sprowadzić ani do konieczności, ani do przyjemności.

Polska i Niemcy są dziś swoimi najważniejszymi partnerami gospodarczymi. Współpraca handlowa rozwija się dynamicznie, a oba kraje odgrywają kluczową rolę w budowaniu bezpieczeństwa Europy. Mimo to relacje polityczne i społeczne pozostają dalekie od ideału. Dlaczego między sąsiadami, których tak wiele łączy, wciąż powracają historyczne spory i wzajemne pretensje?

Książki bywają na tyle ważne, żeby ludzie chcieli ryzykować życiem dla ich ratowania. Wśród tych, którzy zadbali o nie pod koniec II wojny światowej, szczególnie zapisał się Bohdan Korzeniewski. Oto historia powrotu części zbiorów do Warszawy.

Wpis historyka Krzysztofa Kloca z cytatem z nazistowskiej pieśni wywołał polityczno-medialną burzę i spowodował odwołanie spotkania z naukowcem w Berlinie. Ważniejsza od samego nie do końca udanego żartu okazuje się jednak reakcja jego krytyków i pytanie o to, kto dziś próbuje wyznaczać granice dopuszczalnych poglądów w debacie publicznej.