Różnice płacowe sprawdzisz w oficjalnej aplikacji MRPiPS: równość płac. Ale co z dyrektywą o jawności płac (2023/970)?

Niezależnie od relatywnie niskiej luki, Polska – tak jak wszystkie państwa członkowskie – musi wdrożyć unijną dyrektywę 2023/970, której termin implementacji upływa 7 czerwca 2026 r. W tym celu 4 maja 2026 r. na stronach Rządowego Centrum Legislacji opublikowano zaktualizowany projekt ustawy o wzmocnieniu stosowania prawa do jednakowego wynagrodzenia mężczyzn i kobiet za jednakową pracę lub za pracę o jednakowej wartości (nr UC127, w wersji z 29 kwietnia 2026 r.). Jego celem jest przeniesienie do polskiego prawa unijnych mechanizmów przejrzystości wynagrodzeń i skuteczniejszego egzekwowania zasady równej płacy. Szczegóły w artykule poniżej.

Zobacz także

Co dalej z równością wynagrodzeń? Czytelnicy pytają: czy i kiedy Ania będzie wiedziała ile zarabia Zosia i Marcin?

Zapisz na później

Aplikacja do mierzenia nierówności płacowych

Resort pracy podaje: przygotowaliśmy proste narzędzie do badania różnic w wynagrodzeniach pracowników. Zagwarantowanie równej płacy za tę samą pracę niesie ze sobą wiele korzyści. Stanowiska pracy równo wynagradzane są bardziej atrakcyjne i przyciągają utalentowane osoby. Dotychczasowi pracownicy są bardziej zmotywowani. Ponadto równość płacowa i przejrzystość zarobków zwiększa konkurencyjność pracodawcy na rynku pracy.

Różnice płacowe sprawdzisz w oficjalnej aplikacji MRPiPS: równość płac. Do kogo adresowana jest aplikacja?

Aplikacja „Równość płac” przeznaczona jest dla pracodawców z sektora przedsiębiorstw oraz instytucji publicznych. Umożliwia ona szybkie sprawdzenie, czy wynagradzanie kobiet i mężczyzn w danej organizacji przebiega bez dyskryminacji. Jej głównym celem jest udostępnienie każdemu zainteresowanemu pracodawcy prostego narzędzia do weryfikacji, czy za tę samą pracę lub pracę o równej wartości pracownicy otrzymują równe wynagrodzenie. Z aplikacji powinna skorzystać osoba lub zespół, który dysponuje aktualnymi danymi o pracownikach oraz wiedzą pozwalającą je przygotować. Najczęściej są to pracownicy działu kadr/HR lub właściciele przedsiębiorstw.

Po uruchomieniu aplikacji należy podać cztery podstawowe informacje o pracodawcy: liczbę pracowników, formę prawną instytucji, województwo oraz sekcję PKD. Dane te służą do przygotowania porównań (benchmarków) z przeciętnymi wartościami dla danej branży i regionu w Polsce, a także z innymi krajami Unii Europejskiej.

Jak działa aplikacja „Równość płac”?

Dla każdej zatrudnionej kobiety aplikacja poszukuje wśród mężczyzn jednego lub kilku „statystycznych bliźniaków”, czyli mężczyzn o możliwie najbardziej zbliżonych cechach (wiek, wykształcenie, stanowisko, doświadczenie w wykonywaniu obowiązków). Jeśli nie uda się znaleźć odpowiednika, wynagrodzenie tej pracownicy nie jest uwzględniane przy obliczaniu wskaźnika równości płac. Gdy tacy „bliźniacy” zostaną odnalezieni, aplikacja porównuje średnie wynagrodzenie mężczyzn z płacą kobiety, a następnie uśrednia te indywidualne porównania na poziomie całej instytucji, tworząc miarę luki płacowej. Im większa liczba pracowników, tym większe prawdopodobieństwo znalezienia odpowiedników dla wszystkich kobiet i tym bardziej wiarygodne wyniki. Po zakończeniu analizy aplikacja generuje raport.

Czy aplikacja pozwala na zbadanie równości wynagrodzeń konkretnej grupy pracowników?

Tak, można przeprowadzić analizę dla wybranej, wystarczająco licznej grupy (np. pracownicy kierowniczy, średniego szczebla lub konkretne stanowiska), traktując ją jako odrębną populację. W tym celu należy w danych o pracodawcy określić liczbę osób w danej grupie oraz wczytać cechy wyłącznie dla tej grupy.

Różnice płacowe sprawdzisz w oficjalnej aplikacji MRPiPS: równość płac. Raport końcowy z badania

Raport końcowy z badania przedstawia m.in.:

• nieskorygowaną lukę płacową między kobietami a mężczyznami (stosunek średnich wynagrodzeń, np. ile złotych zarabia kobieta na 1 złoty mężczyzny), co pokazuje ogólną różnicę bez uwzględnienia cech wpływających na płacę;
• skorygowaną lukę płacową, uwzględniającą dostępne cechy pracowników (stanowisko, wykształcenie, wiek, data zatrudnienia, wymiar etatu), dającą bliższe oszacowanie różnic za porównywalną pracę;
• oddzielne wyniki dla płacy zasadniczej i dla łącznego wynagrodzenia (gdy dostarczono dane);
• liczbę pominiętych osób (kobiet bez „statystycznych bliźniaków” oraz mężczyzn niebędących odpowiednikami), co pomaga ocenić ograniczenia wiarygodności wyników;
• benchmarki dla danej instytucji na tle średnich dla tej samej branży, regionu oraz przeciętnie w Unii Europejskiej, umożliwiające odniesienie wyników do szerszego kontekstu.

Wyniki mają charakter szacunków statystycznych (z zaokrągleniami), dlatego bezpośrednie sumowanie niektórych prezentowanych liczb może nie zawsze idealnie odtworzyć całkowitą liczebność wykorzystanych pracowników.

Czy ktokolwiek będzie miał wgląd we wprowadzone do aplikacji dane i raport końcowy?

Nie, wszystkie wprowadzone dane pozostają wyłącznie na komputerze użytkownika i w żadnym momencie nie są przesyłane poza to urządzenie. Aplikacja nie gromadzi ani nie przechowuje informacji umożliwiających identyfikację konkretnej instytucji. Bez wyraźnej zgody użytkownika żadne dane nie zostaną udostępnione osobom trzecim.

Przekazanie zagregowanych (sumarycznych) wyników do MRPiPS jest dobrowolne i służy pozyskaniu wiedzy o skali korzystania z aplikacji oraz o uzyskiwanych rezultatach. Użytkownik sam decyduje, które z informacji o sektorze, wielkości zatrudnienia, województwie i formie prawnej zostaną udostępnione. Przesłane dane są wykorzystywane wyłącznie do celów statystycznych.