Projekt Ministerstwa Finansów może mocno zmienić sytuację części przedsiębiorców. W niektórych przypadkach podatek wzrośnie nawet o ponad 40 proc. Sprawdź, kto znajdzie się w grupie objętej zmianami i jakie nowe warunki przewiduje projekt.
Projekt znajduje się na etapie prac legislacyjnych i może jeszcze ulec zmianie. Już teraz wzbudza jednak sprzeciw części środowiska przedsiębiorców i doradców podatkowych, którzy ostrzegają przed skutkami nowych regulacji dla najmniejszych firm.
Zmiany w ryczałcie od 2027 r. Kto zapłaci wyższy podatek?
Ministerstwo Finansów przygotowało projekt szerokiej nowelizacji ustaw podatkowych obejmującej zmiany w PIT, CIT oraz ustawie o zryczałtowanym podatku dochodowym. Dokument oznaczony numerem UD116 zakłada kilka nowych rozwiązań, ale największą uwagę przedsiębiorców przyciągają propozycje dotyczące ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych. Projekt nie podnosi stawek dla wszystkich podatników korzystających z tej formy opodatkowania. Resort proponuje nowe warunki korzystania z preferencyjnych stawek, które mają objąć przede wszystkim wybrane grupy przedsiębiorców prowadzących działalność usługową oraz osoby rozliczające określone transakcje z podmiotami powiązanymi. Jak wynika z projektu, nowe przepisy mają zacząć obowiązywać 1 stycznia 2027 r., choć wcześniej muszą przejść pełny proces legislacyjny.
Kto zapłaci wyższy ryczałt od 2027 r.? Nowe zasady dla przedsiębiorców
Największa zmiana dotyczy części przedsiębiorców rozliczających działalność 8,5-proc. stawką ryczałtu. Projekt zakłada, że zachowanie tej preferencji będzie uzależnione od spełnienia dodatkowego warunku dotyczącego zatrudnienia. Jeżeli przedsiębiorca zapewni zatrudnienie odpowiadające co najmniej jednemu pełnemu etatowi przez okres prowadzenia działalności w roku podatkowym, nadal będzie mógł korzystać z obecnych zasad. Inaczej będzie wyglądała sytuacja przedsiębiorców prowadzących działalność samodzielnie. W ich przypadku:
- 8,5 proc. obejmie przychód do 100 tys. zł rocznie,
- 15 proc. zostanie naliczone od nadwyżki ponad 100 tys. zł.
To istotna różnica. Projekt nie przewiduje więc objęcia całego przychodu wyższą stawką, lecz jedynie jego części przekraczającej ustawowy limit.
Ile wyniesie podatek po zmianach? Przykład wyliczenia dla JDG
Najłatwiej zrozumieć skutki zmian na konkretnym przykładzie. Załóżmy, że przedsiębiorczyni prowadzi salon kosmetyczny, rozlicza się ryczałtem według stawki 8,5 proc., osiąga 220 tys. zł przychodu rocznie i nie zatrudnia pracownika na etat. Obecnie zapłaci: 220 000 zł × 8,5 proc. = 18 700 zł podatku Po wejściu w życie projektu:
- pierwsze 100 000 zł zostanie opodatkowane stawką 8,5 proc. = 8 500 zł,
- pozostałe 120 000 zł zostanie objęte stawką 15 proc. = 18 000 zł.
Łączny podatek wyniesie więc: 26 500 zł. Oznacza to wzrost o: 7 800 zł rocznie i około 41,7 proc. względem obecnych zasad.
Jakie branże obejmą zmiany w ryczałcie? Lista przedsiębiorców
Choć w debacie publicznej najczęściej pojawiają się przykłady salonów fryzjerskich czy kosmetycznych, projekt obejmuje znacznie szerszą grupę działalności usługowych korzystających obecnie z 8,5-proc. ryczałtu. Zmiany mogą dotyczyć m.in.:
- trenerów personalnych,
- instruktorów nauki jazdy,
- firm sprzątających,
- krawców,
- zegarmistrzów,
- serwisów rowerowych,
- pralni,
- części działalności szkoleniowych,
- przedsiębiorców świadczących inne usługi objęte projektowanymi przepisami.
Wspólną cechą wielu takich firm jest to, że właściciel wykonuje pracę samodzielnie. Zatrudnienie pracownika często nie wynika z potrzeb biznesowych, lecz z charakteru prowadzonej działalności. Właśnie ten element budzi największe kontrowersje podczas konsultacji projektu.
Warunek zatrudnienia budzi kontrowersje. Co mówią eksperci?
Projekt od początku wywołuje silne reakcje organizacji przedsiębiorców i środowiska doradców podatkowych. Jak zwraca uwagę Piotr Juszczyk, główny doradca podatkowy InFakt, w rozmowie z money.pl, wiele jednoosobowych działalności funkcjonuje bez pracowników nie dlatego, że właściciele szukają oszczędności podatkowych, lecz dlatego, że taki model biznesowy jest najbardziej racjonalny ekonomicznie.
Podobne stanowiska pojawiły się również podczas konsultacji publicznych. Uwagi do projektu zgłosiły m.in. Krajowa Izba Gospodarcza, Krajowa Rada Doradców Podatkowych oraz organizacje zrzeszające rzemieślników. W opiniach podkreślano, że uzależnienie preferencyjnej stawki podatku od zatrudniania pracowników może okazać się szczególnie dotkliwe dla najmniejszych przedsiębiorców, którzy świadczą usługi osobiście i nie mają ekonomicznego uzasadnienia do tworzenia etatów. Jednocześnie Ministerstwo Finansów argumentuje, że proponowane rozwiązania mają ograniczyć wykorzystywanie preferencyjnych zasad opodatkowania w sposób odbiegający od ich pierwotnego celu oraz wspierać tworzenie miejsc pracy.
Zmiany dla podmiotów powiązanych. Kto zapłaci wyższy ryczałt?
Projekt UD116 nie dotyczy wyłącznie jednoosobowych działalności gospodarczych. Ministerstwo Finansów proponuje również zmiany dla podatników uzyskujących przychody z najmu, dzierżawy oraz korzystania z praw własności intelektualnej, jeżeli drugą stroną umowy jest podmiot powiązany. Chodzi przede wszystkim o sytuacje, w których właściciel spółki wynajmuje jej własną nieruchomość, wydzierżawia znak towarowy albo udostępnia inne prawa majątkowe. Obecnie takie rozwiązania są zgodne z prawem i często wykorzystywane w planowaniu podatkowym.
Ministerstwo Finansów uważa jednak, że część takich konstrukcji prowadzi do przenoszenia zysków ze spółki do wspólników z wykorzystaniem preferencyjnych stawek ryczałtu. Z uzasadnienia projektu wynika, że celem zmian jest ograniczenie możliwości korzystania z preferencyjnego opodatkowania w sytuacjach, które nie odpowiadają jego pierwotnemu przeznaczeniu.
Kto zapłaci więcej, a kto uniknie podwyżki podatku?
Jeżeli projekt zostanie uchwalony w obecnym kształcie, najwyższe ryzyko wyższych podatków dotyczy:
- jednoosobowych działalności usługowych rozliczających się ryczałtem według stawki 8,5 proc., które nie spełnią warunku zatrudnienia,
- właścicieli nieruchomości wynajmowanych własnym spółkom,
- podatników osiągających określone przychody z umów zawieranych z podmiotami powiązanymi,
- części przedsiębiorców wykorzystujących prawa własności intelektualnej w relacjach z podmiotami powiązanymi.
Projekt nie oznacza natomiast automatycznego wzrostu podatków dla wszystkich osób korzystających z ryczałtu. Wielu przedsiębiorców nadal będzie rozliczać się według dotychczasowych zasad, o ile ich działalność nie mieści się w katalogu projektowanych zmian lub spełnią nowe warunki przewidziane w ustawie.
Od kiedy zmiany w ryczałcie wejdą w życie?
Projekt UD116 pozostaje na etapie procesu legislacyjnego. Oznacza to, że jego treść może jeszcze ulec zmianie podczas prac rządu, konsultacji publicznych, a następnie w Sejmie i Senacie. Obecna wersja przewiduje, że zasadnicza część nowych przepisów zacznie obowiązywać 1 stycznia 2027 r. Do tego czasu przedsiębiorcy nie muszą podejmować natychmiastowych decyzji dotyczących zmiany formy opodatkowania. Warto jednak przeanalizować wpływ projektowanych regulacji na prowadzoną działalność, zwłaszcza jeśli firma korzysta obecnie z 8,5-proc. ryczałtu albo prowadzi rozliczenia z podmiotami powiązanymi.
Podstawa prawna
- Projekt ustawy z 16 marca 2026 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (projekt UD116).
- Ustawa z 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Dz.U. z 2025 r. poz. 843).
Źródła
- Rządowe Centrum Legislacji – projekt UD116 wraz z uzasadnieniem i przebiegiem procesu legislacyjnego.
- Ministerstwo Finansów – uzasadnienie projektu ustawy zmieniającej przepisy dotyczące PIT, CIT i ryczałtu.
- Money.pl, Robert Kędzierski, „Rząd chce podnieść podatki. Dla jednej z grup nawet o 40 proc. Trwają prace”, 21 lipca 2026 r.
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone.
Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję.
Wpisz adres e-mail wybranej osoby, a my wyślemy jej bezpłatny dostęp do tego artykułu