Prawo UE

Berlin uznał za nieuzasadnione wszczęcie postępowania przez Komisję Europejską w obronie nadrzędności prawa UE. Warszawa, tłumacząc się Brukseli z wniosku do TK, miała powoływać się na wcześniejsze orzeczenia broniące prymatu konstytucji

Mamy do czynienia z istotnym sporem prawnym na poziomie całej UE ws. prymatu prawa unijnego nad krajowym. Każda reforma podlega ewaluacji, w czym nie ma nic złego - stwierdził w poniedziałek wiceszef MSZ Paweł Jabłoński w kontekście ewentualnych zmian ws. Izby Dyscyplinarnej Sądu Najwyższego.

Premier Węgier Viktor Orban zapowiedział w środę, że rząd zainicjuje referendum w sprawie ustawy o ochronie dzieci. Komisja Europejska wszczęła postępowanie o naruszenia prawa UE przeciwko Węgrom "w związku z naruszeniem praw podstawowych osób LGBTIQ".

Trybunał Sprawiedliwości UE (TSUE) to instytucja odmieniana przez wszystkie przypadki w Polsce. Dokonuje wykładni prawa unijnego, aby zapewnić jednolite stosowanie go we wszystkich 27 państwach, oraz rozstrzyga spory prawne między rządami krajów Unii a jej instytucjami.

Nie milkną spory wokół środowych i czwartkowych rozstrzygnięć w TSUE i TK dotyczących odpowiedzialności dyscyplinarnej sędziów. Opozycja broni stanowiska TSUE w tej sprawie, przekonując, iż PiS powinno uznać rację Brukseli; z kolei Marek Ast (PiS) podkreśla - za TK - wyższość konstytucji nad prawem UE.

"Komisja wszczyna postępowanie w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego przeciwko Polsce związane z równością i ochroną praw podstawowych - poinformowała KE w czwartek.

Po jednej stronie przedstawiciele premiera, prezydenta, prokuratora generalnego oraz Sejmu, a po drugiej RPO, który ostrzega przed polexitem. TK wysłuchał stron i odroczył sprawę do czwartku.

Misja tworzenia jednolitego prawa w 24 językach jest z powodzeniem realizowana. Rozbieżności pojawiają się zaskakująco rzadko, a jeśli wystąpią, to nie zawsze powodują wątpliwości interpretacyjne - mówi w rozmowie z DGP dr Agnieszka Doczekalska, Katedra Prawa Międzynarodowego i Prawa Unii Europejskiej Akademii Leona Koźmińskiego.

Na 13 oraz 14 lipca Trybunał Konstytucyjny zaplanował rozprawy w sprawach dotyczących kwestii wyższości konstytucji nad prawem unijnym oraz stosowania środków tymczasowych Trybunału Sprawiedliwości UE - poinformowało PAP biuro prasowe TK.

To przejaw dążenia do tego, by więcej decyzji zapadało w Brukseli, by były one podejmowane przez urzędników i Komisję Europejską, która nie jest ciałem demokratycznym - tak o liście KE do premiera Mateusza Morawieckiego ws. jego wniosku do TK z marca mówił w piątek wicerzecznik PiS Radosław Fogiel.

Zasada pierwszeństwa prawa Unii Europejskiej wymaga, by sąd krajowy odstąpił od stosowania krajowych przepisów niezgodnych z prawem unijnym niezależnie od tego, czy są one rangi ustawowej czy konstytucyjnej - orzekł we wtorek Trybunał Sprawiedliwości UE w odpowiedzi na pytania prejudycjalne ws. reformy sądownictwa w Rumunii.

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej powinien orzec, że polskie ustawodawstwo dotyczące systemu odpowiedzialności dyscyplinarnej sędziów jest sprzeczne z prawem unijnym - poinformował w wydanej w czwartek opinii rzecznik generalny TSUE.

Dwie nowo utworzone izby polskiego Sądu Najwyższego mogą nie spełniać wymogów ustanowionych w prawie Unii, w przypadku gdy zasiadający w nich sędziowie zostali powołani do pełnienia urzędu z rażącym naruszeniem przepisów krajowych dotyczących powoływania sędziów tego sądu - napisał rzecznik generalny TSUE.

W dniu 2 marca 2021 r. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) wydał wyrok (sygn. C-824/18), w którym stwierdził, że zmiany w systemie prawnym, które po pierwsze, pozbawiają możliwości sądowej kontroli legalności działań Krajowej Rady Sądownictwa (KRS) przez uczestników konkursów na stanowiska sędziowskie w Sądzie Najwyższym (SN), po drugie, nakazują umorzenie wszczętych i niezakończonych postępowań dotyczących kontroli takich uchwał KRS, oraz po trzecie, wykluczają możliwość uzyskania przez sąd krajowy odpowiedzi na pytanie prejudycjalne, stoją w sprzeczności z prawem UE (art. 267 TFUE i art. 4 ust. 3 TUE, art. 19 ust. 1 akapit 2 TUE), jeżeli ich skutkiem są wątpliwości co do niezawisłości i niezależności powołanych w ten sposób sędziów SN.

KE wszczęła "dodatkową" procedurę wobec Polski o naruszenie prawa UE w kwestii Izby Dyscyplinarnej SN. Stwierdziła, że "Polska narusza prawo UE, zezwalając Izbie Dyscyplinarnej SN – której niezależność i bezstronność nie jest zagwarantowana – na dalsze podejmowanie decyzji w sprawach, które mają bezpośredni wpływ na sędziów".

Węgierska ustawa o szkolnictwie wyższym, która zmusiła Uniwersytet Środkowoeuropejski (CEU) założony przez finansistę George’a Sorosa do wycofania znacznej części zajęć z Węgier, jest niezgodna z prawem UE – orzekł we wtorek Trybunał Sprawiedliwości UE.

W toczącej się dyskusji w kontekście sporów frankowych o możliwościach stosowania stawki LIBOR do wierzytelności wyrażonych w złotych polskich warto przyjrzeć się perspektywie zgodności takiego rozwiązania z prawem unijnym.

Uchwały samorządów o przeciwdziałaniu "ideologii LGBT" są sprzeczne z prawem europejskim – wskazuje RPO w skargach do sądów administracyjnych. Jak podkreślono w środowym komunikacie, RPO poszerzył zakres dotychczas złożonych skarg na takie uchwały, złożył też cztery nowe.