Tylko sędzia referent będzie przydzielany do sprawy przez System Losowego Przydziału Spraw (SLPS). Pozostali członkowie trzyosobowych składów orzekających będą wyznaczani przez przewodniczącego wydziału. Takie zmiany przewiduje przedstawiony przez Ministerstwo Sprawiedliwości projekt nowelizacji regulaminu urzędowania sądów powszechnych. Jego głównym celem jest zwiększenie efektywności pracy sądów.
Nie zawsze konieczny SLPS
Obecnie obowiązujące regulacje wymuszają generowanie pełnych składów trzyosobowych za pomocą SLPS. W efekcie, pisze resort, dochodzi do multiplikacji składów, co z kolei doprowadza do sytuacji, w których sędzia jest przydzielony do kilku, a nawet kilkunastu składów. Po zmianach, w systemie SLPS losowany będzie jedynie sędzia referent, zaś pozostałych dwóch członków składu orzekającego wyznaczać będzie przewodniczący wydziału.
Projektodawcy uważają, że zaproponowana zmiana pozwoli na osiągnięcie lepszej efektywności pracy sądów – większa swoboda kształtowania składów trójkowych ma przełożyć się na zwiększenie elastyczności w wyznaczaniu terminów rozpraw i rozstrzygania spraw. Resort twierdzi również, że z przepisów prawa o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 334 ze zm.) nie wynika obowiązek losowania składów trzyosobowych. Te stanowią jedynie, że zasady ustalania składów wieloosobowych mają być kształtowane przy uwzględnieniu m.in. sprawności, racjonalności oraz ekonomicznego i szybkiego działania sądów. Autorzy projektu uważają ponadto, że nowe regulacje nie będą godzić w zasadę przydziału spraw sędziom i asesorom sądowym losowo, gdyż sędzia referent zawsze będzie podlegał wylosowaniu przez SLPS.
Następca Piotra Schaba będzie mniej orzekał
Resort zamierza również zmodyfikować obowiązujące wskaźniki udziału w przydziale spraw dla osób funkcyjnych, choć w bardzo wąskim zakresie. Zmiany mają bowiem objąć jedynie sędziów, którzy pełnią stanowisko rzecznika dyscyplinarnego sędziów lub jednego z jego dwóch zastępców. Przypomnijmy, dziś głównym oskarżycielem sędziów jest Mariusz Ulman, a jego zastępcą Tomasz Ładny. Sędziowie ci zastąpili Piotra Schaba i Przemysława Radzika, odwołanych w trakcie swych kadencji przez ówczesnego ministra sprawiedliwości Adama Bodnara. Posada drugiego zastępcy pozostaje nieobsadzona, odkąd obecny minister Waldemar Żurek odwołał z niej Michała Lasotę.
Autorzy projektu nie ukrywają, że proponowane zmniejszenie przydziału spraw dla osób, które objęły zwolnione stanowiska (z obecnych co najmniej 90 proc. do co najmniej 5 proc. ale nie więcej niż 10 proc.) wiąże się właśnie z roszadami personalnymi na tych stanowiskach. Ci, którzy zostali powołani w miejsce Schaba i Radzika, będą bowiem musieli przejąć zadania, które dotychczas wykonywali tzw. rzecznicy ad hoc, mający za zadanie wygaszać postępowania uznane za represje wymierzone przeciwko sędziom sprzeciwiającym się zmianom wprowadzanym w sądownictwie za czasów ministra Zbigniewa Ziobry.
Etap legislacyjny
Projekt w trakcie uzgodnień, konsultacji publicznych i opiniowania
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone.
Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję.
Wpisz adres e-mail wybranej osoby, a my wyślemy jej bezpłatny dostęp do tego artykułu