CIOP daje wytyczne dla pracy siedzącej. Biurko Twoim wrogiem czy Twoja pozycja? Aż 85% pracowników mających siedzący tryb pracy zmaga się z bólem

CIOP daje wytyczne dla pracy siedzącej. Biurko Twoim wrogiem czy Twoja pozycja?

Zalecenia dotyczące profilaktyki przewlekłej niewydolności żylnej (PNŻ) w pracy siedzącej, które wystosował CIOP - Centralny Instytut Ochrony Pracy, wskazuje, że aby skutecznie zapobiegać przewlekłej niewydolności żylnej (PNŻ) wśród osób pracujących w pozycji siedzącej, konieczne jest odpowiednie dostosowanie zarówno wyposażenia stanowiska pracy, jak i organizacji pracy na tym stanowisku.

1. Siedzisko

Odpowiednio dobrane krzesło lub fotel odgrywa kluczową rolę w minimalizowaniu dolegliwości związanych z układem mięśniowo-szkieletowym oraz układem żylnym kończyn dolnych. Dobre siedzisko powinno charakteryzować się:

• wyprofilowaną krawędzią płyty siedziska, która nie uciska ud i nie utrudnia krążenia krwi w nogach,
• możliwością regulacji wysokości, umożliwiającą dopasowanie układu siedzisko–stół do wzrostu pracownika (zbyt niska lub zbyt wysoka pozycja utrudnia krążenie krwi z powodu zgiętych stawów kolanowych i biodrowych),
• regulowanym oparciem, które zapewnia wsparcie dla odcinka lędźwiowego, a najlepiej całych pleców, oraz zagłówkiem podpierającym głowę; pochylone oparcie pomaga unikać siedzenia z kolanami zgiętymi pod kątem mniejszym niż 90 stopni,
• możliwością dostosowywania kąta nachylenia oparcia do aktualnej pozycji pleców; zaleca się częste regulowanie siedziska, aby dostosować je do zmieniających się potrzeb (np. inny rodzaj pracy, zmęczenie),
• opcją korzystania z podnóżka, który zwiększa komfort siedzenia i pomaga unikać zbyt dużego zgięcia kolan.

2. Zasady prawidłowego siedzenia

• Ciężar ciała powinien spoczywać na pośladkach, a nie na udach.
• Kolana należy utrzymać zgięte pod kątem 90–110 stopni, lekko poniżej poziomu bioder, a stopy powinny spoczywać płasko na podłodze (jeśli to niemożliwe, należy użyć podnóżka lub obniżyć siedzisko i powierzchnię pracy).
• Regularnie zmieniać pozycję nóg, np. ustawiać je pod innym kątem, unosić, naprzemiennie poruszać stopami, prostować, opierać się na piętach lub poruszać palcami stóp.
• Unikać zakładania nogi na nogę, krzyżowania nóg lub siedzenia „noga na nogę”, zwłaszcza z lewą nogą na prawej, co utrudnia odpływ krwi żylnej z lewej kończyny dolnej.

3. Powierzchnia robocza

Kolejnym ważnym elementem jest powierzchnia robocza, taka jak biurko czy stół. Powinna być dostosowana do wzrostu pracownika, a najlepiej – mieć regulowaną wysokość. Pozwala to unikać konieczności siedzenia z zbyt mocno zgiętymi kolanami.

4. Organizacja pracy

Właściwa organizacja pracy w pozycji siedzącej jest równie ważna w profilaktyce PNŻ. Kluczowe elementy to:

• Przerwy na ruch: w czasie przerw warto wykonywać proste ćwiczenia aktywizujące mięśnie (np. chodzenie, wchodzenie po schodach) lub korzystać z aplikacji przypominających o konieczności ruchu.
• Ograniczenie czasu siedzenia: należy wprowadzać czynności, które wymuszają przyjęcie pozycji stojącej lub chodzenia (np. dostarczanie dokumentów osobiście zamiast przesyłania ich pocztą elektroniczną).
• Pomieszczenia do odpoczynku: jeśli to możliwe, warto korzystać z pomieszczeń przystosowanych do odpoczynku, gdzie można się na chwilę położyć.
• Inne rozwiązania organizacyjne: można np. umieszczać toalety w większej odległości od stanowisk pracy, aby zachęcać pracowników do częstszego chodzenia, lub zachęcać do osobistego dostarczania wiadomości, co dodatkowo sprzyja integracji zespołu.

5. Siedziska alternatywne

Coraz większą popularnością cieszą się alternatywne rozwiązania, takie jak:

• Klękosiady (klęczniki): mogą być używane przez osoby zdrowe przez około 2 godziny dziennie. Pozwalają na zmianę pozycji ciała, co poprawia kondycję mięśni odpowiedzialnych za postawę. Ich wadą jest brak oparcia i ucisk na doły podkolanowe oraz naczynia krwionośne, dlatego nie są zalecane dla osób z istniejącymi problemami żylnymi.
• Biurka z regulowaną wysokością: pozwalają na pracę zarówno na siedząco, jak i na stojąco. Tego typu rozwiązania są coraz popularniejsze na świecie – np. w Wielkiej Brytanii, Australii, Stanach Zjednoczonych i krajach skandynawskich, gdzie aż 90% pracowników ma dostęp do takich biurek. W Polsce również coraz więcej firm, zwłaszcza z sektora nowoczesnych usług biznesowych, wprowadza takie rozwiązania.
• Aktywne biurka: wyposażone np. w bieżnię lub rower stacjonarny, umożliwiające wykonywanie pracy przy jednoczesnej aktywności fizycznej.

Biurko Twoim wrogiem czy Twoja pozycja? Aż 85% pracowników mających siedzący tryb pracy zmaga się z bólem

Badanie „Polacy wobec planowych operacji ortopedycznych” ujawnia alarmujące dane o zdrowiu pracowników biurowych. Aż 85% osób pracujących przy biurku doświadcza dolegliwości bólowych. Najczęściej doskwiera im ból pleców – odcinka lędźwiowego (64%) oraz szyjnego (52%), a także drętwienie kończyn (34%). Biurko Twoim wrogiem czy Twoja pozycja?

Choć większości ból wydaje się umiarkowany, to 23% badanych ocenia go jako mocno uciążliwy. Dolegliwości te mają realny wpływ na codzienne życie, zaburzając aktywność fizyczną (48%), samopoczucie psychiczne (45%), sen (34%) i efektywność pracy (23%).

Zobacz także

Zmiany w MOPS 2027: nowelizacja ustawy o pomocy społecznej podpisana, ale skierowana do Trybunału Konstytucyjnego w ramach kontroli a posteriori. Co to oznacza dla seniorów i OzN?

Nowe badanie Nationale-Nederlanden: 85 proc. pracowników siedzących przy biurkach zgłasza bóle. Najczęstszym z nich – ból pleców

Autorzy badania wskazują na potrzebę kompleksowej opieki i przypominają o swojej nowej ofercie dodatkowej obejmującej planowane operacje ortopedyczne oraz rehabilitację, mającej pomóc w leczeniu i powrocie do zdrowia.

Siedzący tryb pracy często wiąże się z bólami kręgosłupa. 85 proc. osób, które co najmniej połowę czasu pracy spędzają przy biurku, odczuwają dolegliwości z tym związane. 29 proc. zauważa je kilka razy w tygodniu, a u 19 proc. bóle te odzywają się średnio raz w miesiącu. 15 proc. badanych, których charakter pracy jest siedzący, zgłasza, że ból związany z tym trybem pracy towarzyszy im każdego dnia. Takie niepokojące dane płyną z badania Nationale-Nederlanden „Polacy wobec planowych operacji ortopedycznych”.

Odczuwany przez pracowników dyskomfort wpływa nie tylko na ich codzienne funkcjonowanie i samopoczucie, ale także ogranicza aktywność fizyczną – jeden z kluczowych elementów profilaktyki i sposobów przeciwdziałania tego typu problemom.

Długie siedzenie to ryzyko. Narażony jest głównie kręgosłup

Zapytani o rodzaj dyskomfortu, ankietowani najczęściej wskazywali ból odcinka lędźwiowego (64 proc. wskazań) lub szyjnego kręgosłupa (52 proc.), a także drętwienie kończyn (34 proc.). Choć intensywność bólu większość określiła jako umiarkowaną lub dość niską (77 proc. spośród wszystkich odczuwających bóle), to wciąż znacząca część (pozostałe 23 proc.) uznała te problemy zdrowotne za mocno uciążliwe.

Wyniki badania Nationale-Nederlanden wskazują również sfery życia zaburzone przez odczuwany dyskomfort fizyczny. To kolejno aktywność fizyczna (48 proc. wskazań), samopoczucie psychiczne (45 proc.), sen (34 proc.) oraz efektywność pracy (23 proc.). Jedynie 13 proc. spośród osób zgłaszających dolegliwości bólowe wynikające z siedzącego trybu pracy uważa, że nie mają one żadnego wpływu na inne obszary ich życia.

Leczenie? Głównie samodzielnie i tylko objawowo

– W odpowiedzi na odczuwane dolegliwości najczęściej próbujemy działać na własną rękę – samodzielne ćwiczenia mające zniwelować ból, wypróbowała niemal połowa osób go zgłaszających, natomiast po preparaty bez recepty sięgnęło kolejne 37 proc. Polacy rzadziej sięgają po profesjonalne wsparcie, takie jak konsultacja lekarska czy fizjoterapia. Do lekarza, zgodnie z naszymi badaniami, zgłosiło się niecałe 30 proc. respondentów, a pomocy fizjoterapeuty próbowało 26 proc. A 15 proc. nie podjęło żadnych działań w związku ze swoimi dolegliwościami. To może sugerować, że problemy bólowe traktowane są jako stały element w tle życia – mówi Diana Rychter, menedżerka ds. badań rynkowych i analiz w Nationale-Nederlanden.

Profesjonalna pomoc czeka

– Niezależnie od stopnia aktywności w życiu codziennym średnio co trzeci Polak realnie obawia się odniesienia urazu na skutek wykonywanych czynności. Jednocześnie ankietowani zwracają uwagę na obawy co do długiego oczekiwania na operację i ograniczonego dostępu do fizjoterapii w ramach dotychczas dostępnych rozwiązań. Z naszej perspektywy jest to wyraźny sygnał o potrzebie posiadania wsparcia w tym obszarze, a także potwierdzeniem dla przygotowanego przez nas zakresu świadczeń w nowej umowie dodatkowej – mówi Joanna Walczuk, Dyrektorka ds. Produktów w Nationale-Nederlanden.

Nowa umowa dodatkowa operacje ortopedyczne i rehabilitacja wprowadzona do oferty Nationale-Nederlanden została stworzona właśnie jako wsparcie w kompleksowej organizacji i pokryciu kosztów planowej operacji ortopedycznej oraz zaplanowaniu kolejnych etapów leczenia również na etapie powrotu do zdrowia.

Źródło: CIOP oraz badanie Nationale-Nederlanden