Trzy zmiany, które uderzą w finansowanie przedsiębiorstw [WYWIAD]

Wymieniłbym trzy najważniejsze. Pierwsza zmiana to ograniczenia w zakresie finansowania dłużnego. Bez ograniczeń odsetki będą kosztem uzyskania przychodu tylko do wysokości 3 mln zł rocznie. Powyżej będą limitowane, a limitem będzie 30 proc. wskaźnika EBIDTA.

Dotychczas podatkowe ograniczenia w tym zakresie dotyczyły wyłącznie podmiotów powiązanych i odsetek od finansowania udzielanego pomiędzy tymi podmiotami. Teraz będą dotyczyć jakiegokolwiek finansowania, nie tylko od podmiotów powiązanych. W szczególności będą dotyczyć odsetek od kredytów udzielanych przez banki. Podmioty zaciągające duże kredyty w bankach muszą zmierzyć się z możliwym istotnym ograniczeniem ich kosztów podatkowych.

Tak, oczywiście. I nie muszą to być wcale koszty związane z przepływami pomiędzy podmiotami powiązanymi.

Jest z nią kłopot. Klauzula jest niezrozumiała i moim zdaniem powinna zostać poprawiona. Zasadniczo wymusza ona badanie zdolności kredytowej pojedynczej spółki bez uwzględnienia faktu, że spółka ta funkcjonuje w grupie. A przecież naturalne jest, że nawet bank, gdy ocenia zdolność kredytową spółki, patrzy na to, czy spółka funkcjonuje w grupie kapitałowej i może uzyskiwać korzystniejsze finansowanie niż gdyby była ona podmiotem niezależnym. Natomiast art. 15ca dodany w ustawie o CIT wymusza ocenę zdolności kredytowej bez uwzględnienia faktu, że spółka funkcjonuje w grupie kapitałowej.

Organy podatkowe. Będą ustalać rynkową zdolność kredytową podatnika w sytuacji, gdy z góry wiadomo, że ta zdolność określana według wskazań z tego przepisu nie jest rynkowa, ponieważ same banki biorą pod uwagę to, że spółka występuje w grupie kapitałowej.

Nie. Artykuł 15ca ustawy o CIT dotyczy wszystkich podatników CIT korzystających z finansowania dłużnego, niezależnie od tego, czy odsetki będą wyższe czy niższe niż 3 mln zł rocznie.

Jeżeli otrzymana przez niego kwota finansowania (np. kredytu) przekroczy rynkową zdolność kredytową tego podatnika, to fiskus będzie mógł wyrzucić odsetki z kosztów uzyskania przychodu.

Nie. Kosztem nie będą odsetki od finansowania (np. kredytu) przekraczającego rynkową zdolność kredytową podatnika. Artykuł 15ca mówi, że w takiej sytuacji fiskus będzie mógł określić dochód podatnika w większej wysokości lub stratę w mniejszej wysokości niż zadeklarowana przez podatnika.

Dotyczy kosztów związanych z nabywaniem spółek. W większości przypadków nie będą one odliczane od przychodu.

Gdy spółka zaciąga kredyt, żeby nabyć inną spółkę. Następnie kredyt ten jest spłacany z przychodów podmiotu powstałego z połączenia obu spółek. Porównałbym to z takim oto życiowym przykładem: ktoś, kto zaciąga kredyt, żeby kupić mieszkanie na wynajem, w oczywisty sposób zakłada, że spłaci go z przychodów z wynajmu. Zakłada bowiem, że wynajem wygeneruje taki przychód, który pozwoli spłacić kredyt. Tak samo działają przedsiębiorcy nabywający spółki – zaciągają kredyt, licząc na to, że przychody podmiotu, który powstanie wskutek połączenia spółek, pozwolą na spłatę tego kredytu.

Jeżeli dług na nabycie spółki będzie spłacany z przychodów spółki nabywanej (np. po połączeniu nabywcy ze spółką nabywaną), to odsetki od tego długu nie będą kosztem uzyskania przychodu. Wynika to z dodanego pkt 13e w art. 16 ust. 1 ustawy o CIT.

Tak. Oczywiście, możemy nie łączyć spółek i założyć, że spółka, która nabędzie drugą, będzie spłacała dług z dywidendy otrzymywanej od spółki nabytej (zależnej). Jednak nie jest to rozwiązanie efektywne biznesowo (czego innego z reguły oczekują np. banki udzielające kredytów na zakup udziałów), a do tego efekt podatkowy będzie taki sam.

Ponieważ taka dywidenda będzie najczęściej zwolniona z podatku dochodowego. A skoro koszt finansowania będzie związany z przychodem zwolnionym z podatku, to nie będzie można go zaliczyć do kosztów uzyskania przychodu. Mimo że – w sensie biznesowym – służył on nabyciu nowego źródła przychodów podlegających opodatkowaniu.

Nie. Zakaz zaliczania do odsetek kosztów związanych z nabywaniem spółek dotyczy wszystkich podatników CIT, czyli każdej osoby prawnej, niezależnie od tego, jaka jest wysokość tych kosztów.

Zasadniczo od 2018 r., z tym że wyjątek jest przewidziany dla odsetek od kredytów (pożyczek), których kwota zostanie faktycznie przekazana podatnikowi do końca 2017 r. (bądź już została przekazana). W takiej sytuacji nowe regulacje będą miały zastosowanie od 1 stycznia 2019 r., zgodnie z art. 7 ustawy nowelizującej, uchwalonej przez Sejm 27 października br. i przyjętej przez Senat bez poprawek. Jednak przepis ten nie jest jednoznaczny, ponieważ nie odnosi się wprost do wspomnianych przeze mnie: art. 15ca i art. 16 ust. 1 pkt 13e. Dobrze byłoby więc, żeby Ministerstwo Finansów wyjaśniło, kiedy przepisy te zaczną obowiązywać w odniesieniu do odsetek od dotychczas udzielonych kredytów (pożyczek).