Zmiany w badaniach medycyny pracy od 17 kwietnia. Nowe zasady dla pracowników i pracodawców w 2026 r.

Od 17 kwietnia 2026 r. zmienią się zasady dotyczące badań medycyny pracy. Wejdą w życie przepisy, które pozwolą na wystawianie orzeczeń lekarskich w formie elektronicznej, z odejściem od dotychczasowego modelu opartego wyłącznie na dokumentach papierowych. Zmiany obejmą zarówno lekarzy wykonujących badania profilaktyczne, jak i pracowników oraz pracodawców korzystających z tych usług.

Najważniejszą nowością jest możliwość sporządzania orzeczeń lekarskich w postaci elektronicznej i ich zapisywania w systemach informacji medycznej. Pracownik uzyska do nich dostęp za pośrednictwem Internetowego Konta Pacjenta (IKP). W praktyce oznacza to koniec obowiązku przechowywania papierowych zaświadczeń i osobistego dostarczania ich do pracodawcy – dokument będzie dostępny online.

Najważniejsze daty – harmonogram zmian w medycynie pracy

Nowe przepisy przewidują kilka etapów wdrażania systemu elektronicznego:

• 17 kwietnia 2026 r. – start elektronicznych orzeczeń medycyny pracy
• do 17 lipca 2026 r. – okres przejściowy dla zaleceń lekarskich (tylko papierowa forma)
• do 17 października 2026 r. – maksymalny okres stosowania papierowych orzeczeń w trybie przejściowym

Po upływie okresu przejściowego elektroniczna forma dokumentów stanie się standardem.

Nowy wzór orzeczenia lekarskiego od 17 kwietnia 2026 r.

Zmiany obejmują nie tylko formę dokumentów, ale także ich treść. Wprowadzony zostanie nowy wzór orzeczenia lekarskiego, w którym określono dokładny zakres informacji przekazywanych pracodawcy.

Zgodnie z nowymi zasadami pracodawca będzie otrzymywał jedynie podstawowe informacje dotyczące zdolności pracownika do wykonywania pracy lub jej braku. Zakres przekazywanych danych będzie zależał od rodzaju wydanego orzeczenia.

W dokumentach mogą pojawić się również wskazania lekarza związane z warunkami wykonywania pracy. Dotyczyć mogą one na przykład konieczności dostosowania stanowiska pracy albo przeniesienia pracownika na inne stanowisko, jeżeli wynika to z oceny jego stanu zdrowia.

Zalecenia zdrowotne tylko dla pracownika

Nowe regulacje przewidują również możliwość przekazywania pracownikowi dodatkowych zaleceń zdrowotnych. Lekarz medycyny pracy będzie mógł wskazać działania profilaktyczne lub zalecenia dotyczące zdrowia, które nie są bezpośrednio związane z wykonywaną pracą.

Takie informacje będą dostępne dla pracownika na jego Internetowym Koncie Pacjenta. Nie będą jednak przekazywane pracodawcy, co ma zagwarantować większą ochronę prywatności danych medycznych.

Przez pierwsze 3 miesiące od wejścia w życie rozporządzenia, czyli do 17 lipca 2026 roku zalecenia będą wydawane wyłącznie na papierze, a dopiero później możliwe będzie ich wystawianie w formie elektronicznej.

Orzeczenie z medycyny pracy w wersji elektronicznej – co to oznacza dla pracownika

W przypadku badań przeprowadzonych po 17 kwietnia orzeczenie może zostać wystawione w formie elektronicznej i automatycznie zapisane w systemie. Dokument będzie dostępny na Internetowym Koncie Pacjenta (IKP), dzięki czemu w razie potrzeby można go szybko sprawdzić lub pobrać. Oznacza to, że jeśli lekarz wystawi elektroniczne orzeczenie z badań medycyny pracy, pracownik nie musi już przekazywać pracodawcy papierowego dokumentu.

Przepisy pozostawiają jednak możliwość uzyskania wersji papierowej – na wyraźne żądanie pracownika lekarz będzie zobowiązany wydrukować i podpisać dokument. Papierowa forma będzie też stosowana w sytuacjach awaryjnych, gdy system teleinformatyczny nie działa.

Pełne wyłączenie z systemu elektronicznego dotyczy natomiast niektórych służb specjalnych. W przypadku funkcjonariuszy ABW, AW, CBA, SKW i SWW, a także żołnierzy zawodowych wyznaczonych do służby w tych instytucjach, orzeczenia lekarskie będą nadal wydawane wyłącznie w formie papierowej.

Porównanie zasad medycyny pracy: stan obecny i nowe przepisy (od 17 kwietnia 2026 r.)