Zwrot kilkudziesięciu czy nawet ponad stu opakowań po napojach w ciągu niespełna minuty przestaje być wizją znaną wyłącznie z państw skandynawskich. W Poznaniu uruchomiono nowoczesny butelkomat wykorzystujący technologię „multi-feed”, która pozwala oddać dużą liczbę butelek i puszek jednocześnie. To rozwiązanie może istotnie zmienić sposób funkcjonowania systemu kaucyjnego w Polsce i ograniczyć jeden z najczęściej wskazywanych problemów – długie kolejki przy urządzeniach przyjmujących opakowania pojedynczo.
Jak poinformował „Głos Wielkopolski”, przy hali Selgros Cash & Carry przy ulicy Zamenhofa w Poznaniu uruchomiono jeden z najbardziej zaawansowanych butelkomatów działających obecnie w Polsce. Urządzenie umożliwia jednorazowy zwrot ponad 100 opakowań objętych systemem kaucyjnym.
To znacząca zmiana w porównaniu z tradycyjnymi automatami, do których użytkownicy muszą wkładać każdą butelkę lub puszkę oddzielnie. W przypadku większej liczby opakowań proces ten bywa czasochłonny, zwłaszcza w godzinach zwiększonego ruchu klientów.
Nowe urządzenie wykorzystuje system zsypowy. Użytkownik wrzuca wszystkie opakowania do specjalnego otworu, zamyka klapę, a następnie maszyna samodzielnie rozpoznaje, segreguje i zlicza zwracane opakowania. Po zakończeniu procesu generowane jest potwierdzenie umożliwiające odbiór kaucji.
Cała operacja trwa zwykle kilkadziesiąt sekund, niezależnie od liczby zwracanych butelek i puszek.
System kaucyjny wychodzi poza sklepy
Nowy trend nie ogranicza się wyłącznie do dużych sieci handlowych. Jeszcze kilka miesięcy temu dominowało przekonanie, że zwrot opakowań będzie możliwy przede wszystkim w sklepach. Rynek zaczyna jednak rozwijać alternatywne rozwiązania.
Portal Samorządowy zwraca uwagę, że operatorzy systemów kaucyjnych coraz częściej inwestują w urządzenia dostępne w przestrzeni publicznej. Kaucja.pl oraz Recyclo Polska rozwijają sieć recyklomatów instalowanych między innymi przy spółdzielniach i wspólnotach mieszkaniowych.
Równolegle PolKa – Polska Kaucja zapowiedziała rozwój punktów zwrotu poza tradycyjnymi placówkami handlowymi. Zwrotomaty mają pojawić się zarówno w dużych miastach, jak i w popularnych miejscowościach turystycznych.
Zwrot kaucji na kartę płatniczą i nowe technologie
Wśród planowanych rozwiązań znajdują się także nowoczesne formy rozliczania kaucji. PolKa zapowiada możliwość bezpośredniego zwrotu środków na kartę płatniczą. W dalszej perspektywie rozwijane mają być również kolejne kanały obsługi, w tym rozwiązania typu drive-thru oraz aplikacje mobilne.
Pierwsze publiczne zwrotomaty mają pojawić się między innymi w Warszawie, Zamościu, Mielnie, Gąskach i Sarbinowie. Lokalizacje nie są przypadkowe. To miejsca odwiedzane przez tysiące mieszkańców i turystów, gdzie szybki zwrot opakowań może ograniczyć problem porzuconych odpadów.
Według założeń Ministerstwa Klimatu i Środowiska cyfryzacja systemu ma zwiększyć wygodę użytkowników i zachęcić do częstszego oddawania opakowań objętych kaucją.
Technologia multi-feed znana z Norwegii
Temat urządzeń przyjmujących duże partie opakowań jednocześnie był już wcześniej przedmiotem dyskusji w Ministerstwie Klimatu i Środowiska. W maju 2025 r. wiceminister klimatu i środowiska Anita Sowińska odpowiadała na pytania dotyczące możliwości wykorzystania technologii „multi-feed”, stosowanej od lat między innymi w Norwegii.
System ten jest szczególnie popularny w krajach skandynawskich, które należą do światowych liderów pod względem poziomu odzysku opakowań. Norweski system kaucyjny osiąga wskaźniki zbiórki przekraczające 90 proc., a eksperci wskazują, że jednym z elementów sukcesu jest właśnie wygoda korzystania z punktów zwrotu.
Wiceminister zwróciła jednak uwagę, że kluczową barierą pozostaje koszt takich urządzeń. Producenci rekomendują ich wykorzystanie przede wszystkim w dużych obiektach handlowych, takich jak hipermarkety czy centra logistyczne. Dla mniejszych sklepów zakup zaawansowanych maszyn może okazać się ekonomicznie nieuzasadniony.
Rosnące znaczenie systemu kaucyjnego w Polsce
Polski system kaucyjny obejmie między innymi jednorazowe butelki plastikowe do 3 litrów, metalowe puszki do 1 litra oraz wielorazowe butelki szklane. Celem jest zwiększenie poziomu selektywnej zbiórki odpadów opakowaniowych i ograniczenie ilości surowców trafiających do środowiska.
Rozwój technologii takich jak poznański butelkomat pokazuje, że operatorzy systemów kaucyjnych szukają rozwiązań, które pozwolą zwiększyć wygodę użytkowników i skrócić czas obsługi. Wraz z rozbudową sieci publicznych punktów zwrotu oraz wdrażaniem cyfrowych form rozliczeń może to stać się jednym z najważniejszych kierunków rozwoju gospodarki obiegu zamkniętego w Polsce.
Źródła:
- Portal Samorządowy
- Głos Wielkopolski
- Ministerstwo Klimatu i Środowiska
- PolKa – Polska Kaucja
- Kaucja.pl
- Recyclo Polska
- Informacje dotyczące norweskiego systemu kaucyjnego Infinitum
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone.
Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję.
Wpisz adres e-mail wybranej osoby, a my wyślemy jej bezpłatny dostęp do tego artykułu