Pałac Prezydencki jako „Pałac Kibolski”, Grób Nieznanego Żołnierza z odwołaniem do SS, a Muzeum Powstania Warszawskiego z nazwą nawiązującą do III Rzeszy. W niedzielę 5 lipca użytkownicy Map Google zobaczyli zmienione, często obraźliwe i prowokacyjne nazwy ważnych miejsc w Warszawie. CERT Polska do godz. 10 w poniedziałek zgłosił 78 takich przypadków, a Google poinformował o usuwaniu wpisów i blokowaniu odpowiedzialnych kont.
Skala zdarzenia okazała się większa, niż wskazywały pierwsze zrzuty ekranu krążące w mediach społecznościowych. Zmiany objęły instytucje państwowe, miejsca pamięci, muzea, parki, centra handlowe i obiekty sportowe. Nie wiadomo, kto odpowiada za akcję ani czy wszystkie edycje pochodzą z jednego źródła. CERT Polska nie przesądza, że doszło do włamania lub cyberataku, i podkreśla, że na obecnym etapie jest za wcześnie na jednoznaczne wnioski.
CERT Polska zgłosił 78 zmienionych nazw w Mapach Google
Pierwsze informacje o masowych zmianach zaczęły pojawiać się w niedzielę 5 lipca. Użytkownicy zauważyli, że znane warszawskie obiekty wyświetlają się w Mapach Google pod nazwami odbiegającymi od oficjalnych, a część wpisów zawiera odniesienia polityczne, wulgarne określenia lub nawiązania do nazizmu i zbrodni III Rzeszy.
W poniedziałek skala zdarzenia stała się wyraźniejsza. CERT Polska poinformował, że do godz. 10 zgłosił 78 zmienionych nazw. Część z nich została już poprawiona. Zespół zaznaczył zarazem, że podobne zmiany nazw miejsc, dokonywane dla żartu lub prowokacji, pojawiały się również wcześniej. Dlatego na tym etapie specjaliści nie rozstrzygają, czy obecne zdarzenie miało charakter skoordynowanego cyberataku.
Wszystkie zmienione nazwy, które udało się potwierdzić
Lista powstała na podstawie nazw opisanych i udokumentowanych przez kilka redakcji. Nie obejmuje wszystkich 78 zgłoszeń CERT Polska, ponieważ pełny wykaz nie został dotąd publicznie udostępniony.
- Pałac Prezydencki → „Pałac Kibolski”
- Biuro Bezpieczeństwa Narodowego → „Biuro Bezpieczeństwa Kibolskiego”
- Ogród Saski → „Ogród Suski”
- Park Mirowski → „Park Ośmiogwiazdowski”
- Plac Marszałka Józefa Piłsudskiego → „Plac Dzierżyńskiego”
- Grób Nieznanego Żołnierza → „Grób Znanego Żołnierza SS”
- Muzeum Powstania Warszawskiego → „Muzeum Powstania III Rzeszy”
- Pałac na Wyspie → „Pałac na Wyspie Epsteina”
- Muzeum Polskiej Techniki Wojskowej → „Muzeum Polskiej Biedy Umysłowej”
- Zachęta – Narodowa Galeria Sztuki → „Zachęta do opuszczenia Polski”
- Westfield Arkadia → „Waffen SS Arkadia”
- Pomnik Ofiar Tragedii Smoleńskiej 2010 roku → „Pomnik Ofiar losu Tragedii Smoleńskiej 2010 r.”
- Pomnik Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej Lecha Kaczyńskiego → obraźliwa nazwa zawierająca określenie „Parszysław Kundliński”
- Pomnik Syreny nad Wisłą → obraźliwa nazwa odnosząca się do Marty Kaczyńskiej
- Złote Tarasy → wulgarna modyfikacja nazwy
- jeden z cmentarzy → „Cmentarz podwiązanych jajowodów”
Media informowały również o zmianach dotyczących stadionu Legii Warszawa, stadionu Lecha Poznań oraz Centrum Nauki Kopernik, jednak w dostępnych materiałach nie zawsze podano dokładne brzmienie zmodyfikowanych nazw. Z tego powodu nie dopisujemy ich do listy jako potwierdzonych par „nazwa oficjalna – nazwa zmieniona”.
Google usuwa nazwy i blokuje odpowiedzialne konta
Google potwierdził, że jego zespoły usuwają niewłaściwe nazwy przypisane do lokalizacji w Polsce. Firma przekazała również, że blokuje konta odpowiedzialne za zmiany i egzekwuje zasady dotyczące treści. Przywracanie prawidłowych oznaczeń odbywa się stopniowo, dlatego część użytkowników mogła jeszcze przez pewien czas widzieć nieprawidłowe wpisy. W poniedziałek rano wiele najbardziej kontrowersyjnych nazw było już poprawionych.
Mechanizm Map Google pozwala użytkownikom proponować korekty informacji o miejscach. Można zgłosić między innymi zmianę nazwy lub innych danych obiektu. Google deklaruje, że takie propozycje podlegają sprawdzeniu przed publikacją. Obecny incydent rodzi pytanie, w jaki sposób duża liczba nieprawidłowych i często łatwych do rozpoznania wpisów stała się widoczna dla użytkowników. Firma nie przedstawiła dotąd publicznie technicznego wyjaśnienia mechanizmu zdarzenia.
Czy Mapy Google zostały zhakowane? CERT Polska studzi spekulacje
W części publikacji pojawiło się określenie „atak hakerski”, jednak brakuje oficjalnego potwierdzenia, że doszło do włamania do systemów Google. Sam fakt masowej zmiany nazw nie przesądza o sposobie, w jaki dokonano edycji. CERT Polska podkreśla, że jest za wcześnie na jednoznaczną ocenę charakteru zdarzenia. Zespół monitoruje sytuację i wskazuje, że błędne opisy obiektów należy zgłaszać do moderacji platformy. Na obecnym etapie potwierdzone są trzy fakty:
- doszło do masowych zmian nazw,
- CERT Polska zgłosił 78 przypadków,
- Google usuwa wpisy i blokuje konta.
Tożsamość osób odpowiedzialnych oraz dokładny mechanizm działania pozostają nieznane.
Zmiany uderzyły w miejsca pamięci i najważniejsze obiekty Warszawy
Największe emocje wywołały ingerencje dotyczące miejsc związanych z historią Polski. Zmienione nazwy pojawiły się przy Grobie Nieznanego Żołnierza i Muzeum Powstania Warszawskiego, a część wpisów zawierała odniesienia do SS oraz III Rzeszy. Na liście znalazły się również obiekty związane z najwyższymi władzami państwa, w tym Pałac Prezydencki i Biuro Bezpieczeństwa Narodowego. Inne zmiany miały charakter politycznej prowokacji, wulgarnego żartu lub ataku personalnego. Ta różnorodność utrudnia ocenę motywu całej akcji. Nie wiadomo również, czy wszystkie 78 zgłoszonych przypadków łączy jeden sprawca lub jedna grupa.
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone.
Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję.
Wpisz adres e-mail wybranej osoby, a my wyślemy jej bezpłatny dostęp do tego artykułu