Karol Nawrocki zdecydował o losie 10 ustaw. Co oznaczają nowe przepisy dla Polaków?

Ustawa o pomocy społecznej: Prezydent podpisuje przepisy i kieruje je do Trybunału Konstytucyjnego

Wśród najważniejszych decyzji prezydenta znalazło się podpisanie nowej ustawy o pomocy społecznej. Regulacja ta wprowadza kluczowe zmiany w systemie opieki wykonywanej bezpośrednio w miejscu zamieszkania osób potrzebujących takiego wsparcia. Przepisy te porządkują i ujednolicają standardy świadczenia usług opiekuńczych, dla których dotychczas w polskim systemie prawnym brakowało jasnych wytycznych

Mimo poparcia dla samego kierunku zmian, prezydent Karol Nawrocki zdecydował o skierowaniu ustawy do Trybunału Konstytucyjnego w trybie kontroli następczej. Powodem tej decyzji są poważne wątpliwości dotyczące ingerencji państwa w konstytucyjnie gwarantowaną samodzielność jednostek samorządu terytorialnego oraz brak kompleksowego systemu finansowania nowych obowiązków. Jak zaznaczył prezydent, państwo musi skutecznie wspierać osoby starsze i z niepełnosprawnościami we własnych domach, lecz przepisy nie mogą narzucać samorządom zadań bez zapewnienia na nie odpowiednich środków.

Zarobki lekarzy powiązane z PESEL: Prezydent podpisuje nowelizację mimo sprzeciwu medyków

Kolejną istotną decyzją prezydenta było podpisanie nowelizacji ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz ustawy o działalności leczniczej. Nowe prawo umożliwia Agencji Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji (AOTMiT) gromadzenie szczegółowych danych o wynagrodzeniach w ochronie zdrowia w powiązaniu z numerem PESEL lub numerem prawa wykonywania zawodu (PWZ). Zmiana ta obejmie nie tylko lekarzy i pielęgniarki, ale również personel pomocniczy i administracyjny.

Dotychczas zbierane przez Agencję dane były zanonimizowane, co uniemożliwiało resortowi zdrowia weryfikację rzeczywistych zarobków osób pracujących jednocześnie w kilku placówkach bądź łączących etaty z kontraktami. Wejście przepisów w życie wywołało ostry sprzeciw środowiska medycznego. Naczelna Rada Lekarska apelowała do prezydenta o weto, ostrzegając przed naruszeniem prywatności i przepisów RODO, a samorząd lekarski już zapowiedział skierowanie skargi do Trybunału Konstytucyjnego oraz organów unijnych.

Walka z patostreamingiem w sieci: Nowe kary za przemoc w internecie

W piątkowym pakiecie decyzji znalazł się również podpis pod nowelizacją Kodeksu karnego, która ma na celu ostateczną kryminalizację tzw. patostreamingu w sieci. Nowe przepisy wprowadzają odpowiedzialność karną do trzech lat pozbawienia wolności za rozpowszechnianie w internecie treści przedstawiających m.in. popełnienie przestępstw naruszających dobra osobiste, znęcanie się nad zwierzętami czy poniżające traktowanie innych ludzi. W sytuacjach, w których ofiarami lub uczestnikami takich nagrań są osoby małoletnie (poniżej 18. roku życia), sprawcom grozi od trzech miesięcy do pięciu lat więzienia.

Prezydent Karol Nawrocki podkreślił, że choć ustawa nie jest pozbawiona wad – m.in. z powodu braku precyzyjnej definicji patostreamingu oraz trudności z egzekwowaniem prawa wobec transmisji z zagranicy – to walka z patologią nie może oznaczać bezczynności. Przy podpisywaniu ustawy prezydent wziął pod uwagę m.in. apel prezydenckiej Rady Młodzieży, alarmującej o destrukcyjnym wpływie brutalnych nagrań na psychikę młodego pokolenia.

Ewaluacja jednostek naukowych: Zmiany chroniące polskie uczelnie przed utratą uprawnień

Kolejną podpisaną przez prezydenta regulacją jest ustawa o ewaluacji jednostek naukowych. Nowe przepisy mają na celu zabezpieczenie pozycji polskich uczelni wyższych. Zmiana ta ma zapobiec kryzysowej sytuacji, w której po zakończeniu cyklu ewaluacji jakości działalności naukowej za lata 2022–2025 część mniejszych i regionalnych ośrodków akademickich mogłaby nagle stracić prawo do nadawania stopni i tytułów naukowych, co uderzyłoby w stabilność polskiej nauki.

Cyfryzacja w PPK: Koniec z papierowymi wezwaniami dla przedsiębiorców

Prezydent podpisał również nowelizację ustawy, która znacząco upraszcza relacje na linii państwo–biznes w obszarze Pracowniczych Planów Kapitałowych (PPK). Zgodnie z nowymi przepisami, dotychczasowe tradycyjne, papierowe listy wysyłane do firm zostaną całkowicie zastąpione przez nowoczesną, cyfrową formę wezwań. Zmiana ta ma na celu przyspieszenie procesów administracyjnych, oszczędność budżetową oraz redukcję barier biurokratycznych dla pracodawców.

Weto prezydenta: Ustawa o statusie osoby najbliższej w związku i umowie o wspólnym pożyciu odrzucona

Najbardziej kontrowersyjną decyzją piątkowego poranka było zgłoszenie podwójnego weta. Prezydent Karol Nawrocki oficjalnie odrzucił rządową ustawę o statusie osoby najbliższej w związku i umowie o wspólnym pożyciu oraz przepisy ją wprowadzające. Był to pierwszy w historii Polski projekt ułatwiający formalizację związków partnerskich (w tym jednopłciowych), który pomyślnie przeszedł przez obie izby parlamentu.

Projekt ten zakładał możliwość zawierania przed notariuszem rejestrowanej umowy, regulującej m.in. kwestie wspólności majątkowej, prawa do informacji medycznej, alimentów, prawa do wspólnego mieszkania czy pochówku. Wetując ustawę, Karol Nawrocki argumentował, że jako strażnik Konstytucji RP nie może wyrazić zgody na rozwiązania, które w jego ocenie zrównywałyby alternatywne formy pożycia z konstytucyjnie chronioną instytucją małżeństwa jako związku kobiety i mężczyzny. Wetowane ustawy wrócą teraz do Sejmu, gdzie do odrzucenia decyzji prezydenta wymagana będzie większość 3/5 głosów.