Kobiety będą pracować dłużej, mężczyźni krócej? Są nowe wyliczenia emerytur

Minister funduszy Katarzyna Pełczyńska-Nałęcz zaproponowała rozpoczęcie debaty nad zrównaniem wieku emerytalnego kobiet i mężczyzn. Chodzi o rozwiązanie pośrednie — kobiety pracowałyby dłużej niż dziś, a mężczyźni mogliby kończyć aktywność zawodową wcześniej.

Wiek emerytalny 2026. Rząd wraca do debaty o emeryturach kobiet i mężczyzn

W Polsce obowiązuje dziś wiek emerytalny wynoszący 60 lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzn. To rozwiązanie przywrócono po reformie cofniętej w 2017 r. przez rząd PiS. Od tamtej pory każda próba rozmowy o zmianach kończyła się polityczną awanturą, bo temat emerytur działa na wyborców jak płachta na byka.

Teraz sprawa wraca. Katarzyna Pełczyńska-Nałęcz stwierdziła w Radiu ZET, że obecna różnica wieku między kobietami i mężczyznami jest jedną z najwyższych w Europie. Jak podkreślała, państwo powinno rozpocząć rozmowę o bardziej „sprawiedliwym” modelu. Jednocześnie zaznaczyła, że Polska 2050 nie pracuje nad projektem ustawy, a chodzi raczej o rozpoczęcie publicznej debaty.

Nowy wiek emerytalny 62 czy 63 lata? Takie warianty pojawiają się w rozmowach

Z wypowiedzi minister funduszy Katarzyny Pełczyńskiej-Nałęcz można odczytać dwa możliwe warianty zmian

1. Pierwszy zakładałby zrównanie wieku emerytalnego kobiet i mężczyzn do 62 lat. W takim modelu kobiety pracowałyby dwa lata dłużej niż dziś, a mężczyźni mogliby kończyć aktywność zawodową trzy lata wcześniej.
2. Drugi scenariusz — częściej wskazywany przez ekspertów rynku pracy — oznaczałby przesunięcie granicy do 63 lat dla obu płci. Taki wariant byłby korzystniejszy dla finansów ZUS, bo ograniczałby spadek składek i częściowo poprawiał wysokość przyszłych świadczeń kobiet.

Niższa emerytura dla mężczyzn? ZUS wylicza skutki wcześniejszego zakończenia pracy

Mechanizm jest prosty i wynika bezpośrednio z zasad obowiązujących w ZUS. Emerytura w nowym systemie zależy przede wszystkim od dwóch elementów:

• zgromadzonego kapitału,
• dalszego przewidywanego trwania życia.

Im później ktoś przechodzi na emeryturę, tym więcej składek trafia na konto oraz krótszy jest statystyczny okres pobierania świadczenia. W rezultacie miesięczna wypłata rośnie. Dlatego ekonomiści od razu zwracają uwagę, że ewentualne skrócenie wieku emerytalnego dla mężczyzn miałoby swoją cenę. Senior otrzymywałby świadczenie dłużej, ale miesięcznie dostawałby mniej.

Zobacz także

Emerytury tylko na konto bankowe? ZUS chce rewolucji, ministerstwo odpowiedziało

Emerytura w wieku 62 i 63 lata. Wyliczenia pokazują różnice nawet o 400 zł

Przygotowaliśmy własne symulacje oparte na aktualnym mechanizmie wyliczania świadczeń przez ZUS i tablicach dalszego trwania życia GUS. Założyliśmy stabilny przebieg kariery zawodowej i brak dodatkowych zmian legislacyjnych. Uwzględniliśmy także orientacyjny wpływ dalszego oskładkowania oraz waloryzacji kapitału.

Hipotetyczne wyliczenia emerytur brutto

Z tych wyliczeń wynika jedna rzecz: dodatkowe dwa–trzy lata pracy potrafią podnieść świadczenie bardziej, niż wielu przyszłych emerytów zakłada. Szczególnie przy wyższych kapitałach różnice zaczynają przekraczać 300–400 zł miesięcznie. Dla części osób oznacza to nawet kilkadziesiąt tysięcy złotych różnicy w ciągu całego okresu pobierania emerytury.

Wyższa emerytura kobiet w zamian za dłuższą pracę? Tu pojawia się największy spór

To właśnie ten fragment debaty budzi największe emocje. Dziś wiele kobiet kończy pracę zawodową wcześniej, ale jednocześnie pobiera niższe świadczenia. Z danych ZUS wynika, że przeciętna emerytura kobiet nadal pozostaje wyraźnie niższa od świadczeń mężczyzn. Powód jest prosty:

• krótszy okres składkowy,
• częstsze przerwy zawodowe związane z opieką nad dziećmi,
• niższe wynagrodzenia w części branż.

Politycznie pomysł podniesienia wieku emerytalnego kobiet pozostaje jednak bardzo ryzykowny. Szczególnie w mniejszych miejscowościach argument o „spracowanych kobietach” nadal mocno wybrzmiewa społecznie.

Zobacz także

NFZ bierze pod lupę recepty seniorów 65+. 200 lekarzy dostało specjalne pisma

Czy rząd podniesie wiek emerytalny? Donald Tusk i koalicja unikają deklaracji

W koalicji rządzącej nie ma dziś zgody na otwieranie formalnej reformy. Donald Tusk wielokrotnie deklarował wcześniej, że jego rząd nie planuje podnoszenia wieku emerytalnego. Politycy dobrze pamiętają, jak ogromne emocje wywołała reforma z czasów PO-PSL. Jednocześnie eksperci rynku pracy zwracają uwagę, że Polska starzeje się coraz szybciej, a liczba osób aktywnych zawodowo maleje. Według prognoz GUS w kolejnych latach presja na system emerytalny będzie rosła. I właśnie dlatego temat wraca regularnie — nawet jeśli żaden rząd nie chce brać dziś politycznej odpowiedzialności za reformę.

Ile wyniesie przyszła emerytura? Polacy bardziej boją się niskich świadczeń niż pracy do 63 lat

Jeszcze kilka lat temu debata skupiała się głównie na tym, kiedy będzie można zakończyć pracę. Dziś coraz więcej osób pyta przede wszystkim o wysokość przyszłego świadczenia. Powód jest oczywisty: rosnące koszty życia sprawiają, że emerytura w wysokości 2,8–3 tys. zł brutto nie daje poczucia bezpieczeństwa, a wręcz uniemożliwia godne życie.

Dlatego część przyszłych seniorów już teraz odkłada przejście na emeryturę, pracuje po osiągnięciu wieku emerytalnego oraz buduje dodatkowe oszczędności w IKE, IKZE i PPK. Eksperci rynku pracy mówią wprost: w kolejnych latach sama decyzja o momencie zakończenia pracy może stać się jedną z najważniejszych decyzji finansowych w życiu.

Podstawa prawna i źródła

• Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
• Komunikaty i tablice dalszego trwania życia GUS