Nie pij tej wody prosto z kranu. RCB wysłało ostrzeżenie

Mieszkańcy Chocianowa i Rakowa w województwie dolnośląskim muszą zachować szczególną ostrożność podczas korzystania z wody z sieci wodociągowej. Badania sanitarne wykazały przekroczenie dopuszczalnego parametru bakterii grupy coli. W Chocianowie stwierdzono 7 jednostek tworzących kolonie na 100 ml wody, natomiast w Rakowie 9 jtk/100 ml. Obowiązująca wartość parametryczna wynosi 0 jtk/100 ml. Rządowe Centrum Bezpieczeństwa rozesłało we wtorek, 22 września, Alert RCB do osób przebywających na terenie powiatu polkowickiego. Woda może być spożywana wyłącznie po wcześniejszym przegotowaniu.

Powiatowa Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w Polkowicach wydała 21 września dwa oddzielne komunikaty dotyczące jakości wody. Pierwszy obejmuje mieszkańców Rakowa, zaopatrywanych przez wodociąg sieciowy Trzebnice. Drugi dotyczy wodociągu sieciowego Chocianów i mieszkańców samego Chocianowa. W obu przypadkach wyniki badań laboratoryjnych wykazały niezgodność z wymaganiami dotyczącymi obecności bakterii grupy coli.

Bakterie grupy coli w wodzie

Różnica między wynikami z obu wodociągów jest niewielka, jednak w obu przypadkach przekroczona została obowiązująca norma. W próbce pobranej z sieci wodociągowej w Chocianowie wykryto 7 jtk bakterii grupy coli w 100 ml wody. W przypadku wodociągu Trzebnice, dostarczającego wodę mieszkańcom Rakowa, wynik wyniósł 9 jtk/100 ml. Tymczasem zgodnie z obowiązującymi wymaganiami wartość parametryczna dla bakterii grupy coli powinna wynosić 0 jtk/100 ml.

Obecność bakterii z tej grupy jest jednym ze wskaźników wykorzystywanych do oceny mikrobiologicznej jakości wody. Sanepid wyjaśnia w materiałach edukacyjnych, że wykrycie bakterii grupy coli nie jest automatycznie równoznaczne ze stwierdzeniem obecności bakterii chorobotwórczych ani ze skażeniem fekalnym. Jest jednak sygnałem wskazującym na problem z jakością wody lub integralnością systemu wodociągowego i wymaga podjęcia działań oraz dalszych badań.

Przyczyn pojawienia się bakterii grupy coli w sieci może być kilka. Służby sanitarne wskazują m.in. na możliwość wystąpienia nieszczelności, awarii i prac prowadzonych na wodociągach, zmian ciśnienia, przedostania się wód gruntowych lub powierzchniowych czy powstania biofilmu wewnątrz instalacji. W komunikatach dotyczących Chocianowa i Rakowa nie wskazano jednak konkretnego źródła obecności bakterii, dlatego nie ma podstaw do przesądzania, co doprowadziło do przekroczenia parametrów.

Alert RCB dla mieszkańców powiatu polkowickiego

Sprawa została objęta systemem ostrzegania Rządowego Centrum Bezpieczeństwa. 22 września przed godz. 8 mieszkańcy otrzymali informację, że woda w Chocianowie i Rakowie nadaje się do spożycia jedynie po przegotowaniu. Alert został skierowany do odbiorców znajdujących się na terenie powiatu polkowickiego.

Alert RCB jest uruchamiany w związku z sytuacjami mogącymi stanowić zagrożenie dla życia lub zdrowia. Wiadomości nie są kierowane wyłącznie do osób zameldowanych na danym obszarze. Operatorzy telefonii komórkowej przekazują je użytkownikom znajdującym się na terenie wskazanym przez RCB. Nie trzeba wcześniej zapisywać się do systemu ani instalować dodatkowej aplikacji.

W tym przypadku SMS uzupełnił komunikaty sanitarne opublikowane dzień wcześniej przez Powiatową Stację Sanitarno-Epidemiologiczną w Polkowicach. Ostrzeżenia obowiązują do momentu wydania kolejnych komunikatów dotyczących jakości wody.

Woda tylko po przegotowaniu przez minimum dwie minuty

Sanepid precyzyjnie określił zasady korzystania z wody. Wodę przeznaczoną do picia, przygotowywania żywności i posiłków trzeba doprowadzić do wrzenia i gotować przez minimum dwie minuty. Dopiero po takim przygotowaniu może być używana do celów spożywczych.

Zalecenia obejmują również wodę wykorzystywaną do mycia zębów i naczyń. Szczególna ostrożność dotyczy dzieci, kobiet w ciąży, osób starszych oraz osób ze znacznie obniżoną odpornością. W przypadku noworodków i niemowląt przegotowanej wody należy używać także do kąpieli.

Oznacza to, że samo podgrzanie wody w czajniku do temperatury niższej niż temperatura wrzenia nie realizuje zalecenia sanepidu. W komunikatach jednoznacznie wskazano minimum dwie minuty gotowania.

Dezynfekcja wodociągów i możliwy zapach chloru

Dostawca wody został zobowiązany do przeprowadzenia działań naprawczych, których celem jest przywrócenie jakości wody wymaganej przepisami. Jednym z elementów tych działań jest dezynfekcja sieci.

Sanepid uprzedził jednocześnie mieszkańców, że podczas prowadzonych prac może zmienić się zapach wody. Powodem jest zwiększona zawartość chloru związana z dezynfekcją. Sam wyraźniejszy zapach chloru w okresie prowadzenia działań naprawczych nie oznacza więc pojawienia się nowego problemu – jest konsekwencją zastosowanej procedury.

Ograniczeń nie należy jednak samodzielnie uznawać za zakończone po poprawie smaku, zapachu czy wyglądu wody. Komunikaty dotyczące Chocianowa i Rakowa pozostają w mocy do czasu opublikowania przez służby sanitarne kolejnej informacji. Dopiero wyniki następnych badań będą podstawą do zmiany zaleceń.

Norma dla bakterii grupy coli wynosi zero

Od 24 czerwca 2026 r. obowiązuje nowe rozporządzenie ministra zdrowia dotyczące jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi. Przepisy określają parametry mikrobiologiczne i chemiczne, zakres badań, częstotliwość kontroli oraz obowiązki podmiotów odpowiedzialnych za dostarczanie wody i organów nadzoru sanitarnego.

Nowe regulacje są częścią wdrażania unijnych przepisów dotyczących bezpieczeństwa wody przeznaczonej do spożycia. System kontroli ma obejmować cały łańcuch dostaw – od źródła wody, przez jej uzdatnianie i transport siecią, aż do punktu, w którym trafia do odbiorcy.

W przypadku bakterii grupy coli wymaganie jest jednoznaczne: w 100 ml badanej wody wartość parametryczna wynosi 0. Wyniki uzyskane w Chocianowie i Rakowie – odpowiednio 7 i 9 jtk/100 ml – oznaczają zatem formalne przekroczenie parametrów określonych dla wody przeznaczonej do spożycia.

Źródła:

• Powiatowa Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w Polkowicach – komunikat nr 6/26 z 21 września 2026 r. dotyczący wodociągu sieciowego Chocianów: 7 jtk/100 ml, przy wartości parametrycznej 0 jtk/100 ml.
• Powiatowa Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w Polkowicach – komunikat nr 5/26 z 21 września 2026 r. dotyczący Rakowa i wodociągu Trzebnice: 9 jtk/100 ml, przy wartości parametrycznej 0 jtk/100 ml.
• Rządowe Centrum Bezpieczeństwa – informacje o zasadach funkcjonowania systemu Alert RCB.
• Państwowa Inspekcja Sanitarna – materiały dotyczące znaczenia bakterii grupy coli jako wskaźnika jakości wody oraz możliwych przyczyn ich występowania w sieci.
• Polskie Radio 24, 22 września 2026 r. – informacja o wysłaniu Alertu RCB do odbiorców na terenie powiatu polkowickiego oraz treści ostrzeżenia dotyczącego Chocianowa i Rakowa.
• Chocianow.com.pl, 21 września 2026 r. – lokalna informacja o komunikatach sanepidu i wynikach badań obu wodociągów.