Były poseł oddał państwowe odznaczenie. To reakcja na spór wokół Wołodymyra Zełenskiego

Piotr Fogler poinformował o swojej decyzji za pośrednictwem mediów społecznościowych. Były parlamentarzysta opublikował zdjęcie Złotego Krzyża Zasługi, który otrzymał w 2005 roku z rąk ówczesnego prezydenta Aleksandra Kwaśniewskiego.

W opublikowanym wpisie podkreślił, że jego decyzja nie jest wymierzona w byłego prezydenta, którego – jak zaznaczył – darzy szacunkiem. Według Foglera zwrot odznaczenia stanowi protest przeciwko decyzji Karola Nawrockiego dotyczącej odebrania najwyższego polskiego odznaczenia państwowego Wołodymyrowi Zełenskiemu.

Były poseł nie ograniczył się wyłącznie do krytyki tej decyzji. W swoim wpisie zakwestionował również sposób funkcjonowania obecnej prezydentury oraz ponownie nawiązał do swoich wcześniejszych wątpliwości dotyczących przebiegu wyborów prezydenckich.

Do chwili publikacji materiału Kancelaria Prezydenta nie odniosła się publicznie do oświadczenia byłego polityka.

Decyzja Karola Nawrockiego wywołała reakcję w Ukrainie

Źródłem całego sporu pozostaje decyzja ogłoszona przez Karola Nawrockiego w piątek. Prezydent poinformował o odebraniu Wołodymyrowi Zełenskiemu Orderu Orła Białego. Jak wskazywano, miało to związek z nadaniem przez ukraińskiego przywódcę jednej z jednostek wojskowych imienia „bohaterów UPA”.

Sprawa błyskawicznie stała się przedmiotem debaty zarówno w Polsce, jak i na Ukrainie. Już następnego dnia Wołodymyr Zełenski poinformował, że odsyła polskie odznaczenie.

Decyzja ukraińskiego prezydenta została odebrana w Kijowie jako wyraz sprzeciwu wobec działań polskich władz. Jednocześnie uruchomiła falę podobnych gestów ze strony innych przedstawicieli ukraińskiej sceny politycznej.

Ukraińscy politycy zrzekają się polskich odznaczeń

Najbardziej symboliczną reakcją okazały się decyzje byłych prezydentów Ukrainy. Ze swoich Orderów Orła Białego zrezygnowali Petro Poroszenko, Leonid Kuczma oraz Wiktor Juszczenko.

Do protestu przyłączyli się również wysocy przedstawiciele ukraińskich władz. Rezygnację z polskich odznaczeń ogłosili minister spraw zagranicznych Andrij Sybiha, szef Biura Prezydenta Ukrainy Kyryło Budanow, zastępca szefa kancelarii prezydenckiej Ihor Żowkwa oraz ambasador Ukrainy w Polsce Wasyl Bodnar.

W praktyce oznacza to jeden z największych kryzysów symbolicznych w relacjach polsko-ukraińskich od czasu rosyjskiej inwazji na Ukrainę w 2022 roku. Dotychczas państwowe odznaczenia przyznawane przez Polskę ukraińskim politykom były postrzegane jako wyraz strategicznego partnerstwa obu państw.

Dawne kontrowersje wokół Piotra Foglera

Zwrot odznaczenia przez Piotra Foglera został zauważony także przez ukraińskie media. Agencja TSN przypomniała przy tej okazji kontrowersje związane z działalnością rozgłośni Radio Hobby.

Jak podkreślili ukraińscy dziennikarze, Fogler był współwłaścicielem i prezesem stacji. W 2015 roku wokół radia wybuchł spór dotyczący emisji polskojęzycznych audycji rosyjskiego projektu medialnego Sputnik, wcześniej funkcjonującego pod nazwą Głos Rosji.

Według informacji przypomnianych przez TSN sam Fogler przyznawał wówczas, że wpływy z tej współpracy stanowiły około 20 proc. budżetu rozgłośni. Sprawa zakończyła się cofnięciem koncesji przez Krajową Radę Radiofonii i Telewizji.

Choć wydarzenia te miały miejsce dekadę temu, ukraińskie media uznały je za istotny element kontekstu przy relacjonowaniu obecnego protestu byłego posła przeciwko decyzji Karola Nawrockiego.

Spór o Order Orła Białego nabiera wymiaru politycznego

Kwestia odznaczeń państwowych stała się obecnie elementem szerszego sporu dotyczącego pamięci historycznej, relacji polsko-ukraińskich oraz oceny działalności Ukraińskiej Powstańczej Armii. W ostatnich latach temat ten wielokrotnie wywoływał napięcia między Warszawą a Kijowem, jednak rzadko prowadził do tak demonstracyjnych gestów ze strony polityków obu państw.

Zwrot Orderu Orła Białego przez Wołodymyra Zełenskiego oraz rezygnacja z polskich odznaczeń przez kolejnych ukraińskich polityków pokazują, że sprawa wykroczyła poza wymiar symboliczny i stała się elementem szerszej debaty o przyszłości wzajemnych relacji.

Źródła:

• Polsat News
• TSN
• Kancelaria Prezydenta RP
• Archiwalne informacje KRRiT dotyczące Radio Hobby