Nauczyciel pracuje w kilku szkołach. Która z nich wypłaci mu 1000 zł na start?

Świadczenie na start przysługuje nauczycielowi odbywającemu przygotowanie do zawodu nauczyciela. Wynosi ono 1000 zł i jest świadczeniem jednorazowym. Szczególna zasada obowiązuje jednak w przypadku nauczyciela, który pozostaje jednocześnie w więcej niż jednym stosunku pracy.

Zgodnie z art. 53a ust. 3 Karty Nauczyciela, nauczyciel zatrudniony jednocześnie w kilku szkołach otrzymuje świadczenie na start w szkole wskazanej jako podstawowe miejsce zatrudnienia. Oznacza to, że nie ma podstaw do wypłacania 1000 zł przez każdą ze szkół, w których nauczyciel jest zatrudniony.

Kolejna ważna zasada wynika z art. 53a ust. 4 Karty Nauczyciela. Nauczyciel może otrzymać świadczenie na start w wysokości 1000 zł nie więcej niż jeden raz w okresie całego zatrudnienia. Ma to znaczenie również wtedy, gdy nauczyciel zmienia szkołę.

Jeżeli świadczenie zostało już wypłacone, późniejsze podjęcie zatrudnienia w innej placówce nie powoduje powstania kolejnego prawa do 1000 zł. Nie ma więc znaczenia, że nauczyciel rozpocznie pracę w kolejnej szkole albo zmieni podstawowe miejsce zatrudnienia. Świadczenie pozostaje świadczeniem jednorazowym.

Kiedy szkoła powinna wypłacić 1000 zł?

Termin wypłaty określa art. 53a ust. 2 Karty Nauczyciela. Świadczenie należy wypłacić w terminie 30 dni od dnia, w którym nauczyciel rozpoczął odbywanie przygotowania do zawodu nauczyciela. Nie jest więc decydujący sam dzień rozpoczęcia pracy w szkole ani początek roku szkolnego. Dyrektor powinien ustalić przede wszystkim, kiedy nauczyciel rozpoczął przygotowanie do zawodu.

Co, jeśli nauczyciel ma kilka stosunków pracy, ale nie jest zatrudniony na pełny etat?

Wysokość świadczenia nie jest uzależniona od wymiaru zatrudnienia. Jeżeli nauczyciel spełnia ustawowe warunki, świadczenie wynosi 1000 zł.

W przypadku kilku stosunków pracy decydujące znaczenie ma natomiast wskazanie podstawowego miejsca zatrudnienia. Nie należy zatem dzielić 1000 zł pomiędzy szkoły proporcjonalnie do wymiaru etatu.

A co w sytuacji, gdy nauczyciel zmieni podstawowe miejsce zatrudnienia?

Sama zmiana szkoły nie powoduje powstania prawa do kolejnego świadczenia. Przepisy ograniczają bowiem możliwość otrzymania świadczenia do jednego razu w całym okresie zatrudnienia. Dlatego dyrektor szkoły, która staje się podstawowym miejscem zatrudnienia nauczyciela, powinien ustalić, czy świadczenie nie zostało już wcześniej wypłacone. Ma to szczególne znaczenie przy nauczycielach, którzy w trakcie przygotowania do zawodu zmieniają szkołę albo łączą zatrudnienie w kilku placówkach.

Nie tylko status nauczyciela początkującego

Zgodnie z art. 53a ust. 1 Karty Nauczyciela świadczenie otrzymuje nauczyciel odbywający przygotowanie do zawodu nauczyciela. Jest to podstawowa przesłanka wypłaty świadczenia. Przed dokonaniem wypłaty dyrektor powinien więc zweryfikować przede wszystkim:

• czy nauczyciel odbywa przygotowanie do zawodu,
• kiedy rozpoczął jego odbywanie,
• czy wcześniej otrzymał świadczenie na start,
• czy szkoła jest jego podstawowym miejscem zatrudnienia – jeżeli pozostaje on jednocześnie w kilku stosunkach pracy.

Kto wykonuje czynności związane z przygotowaniem, gdy nauczyciel pracuje w kilku szkołach?

Warto zwrócić uwagę na jeszcze jedną regulację Karty Nauczyciela. Jeżeli nauczyciel jest zatrudniony w kilku szkołach i w żadnej z nich nie jest zatrudniony w wymiarze co najmniej 1/2 obowiązkowego wymiaru zajęć, ale łącznie jego wymiar zatrudnienia wynosi co najmniej 1/2 obowiązkowego wymiaru, zastosowanie ma art. 22 ust. 3 i 4 Karty Nauczyciela.

W takiej sytuacji organ sprawujący nadzór pedagogiczny wyznacza dyrektora szkoły, który wykonuje czynności związane z odbywaniem przez nauczyciela przygotowania do zawodu, w tym m.in. powołuje mentora i dokonuje oceny pracy nauczyciela.

Nie należy jednak utożsamiać tej regulacji z zasadą dotyczącą wypłaty świadczenia na start. W zakresie samego świadczenia decydujące znaczenie ma art. 53a ust. 3, czyli podstawowe miejsce zatrudnienia.

Świadczenie na start a średnie wynagrodzenie nauczycieli

Przepisy wskazują również, że świadczenia na start nie uwzględnia się przy obliczaniu kwot wydatkowanych na średnie wynagrodzenia nauczycieli, o których mowa w art. 30 ust. 3 Karty Nauczyciela. Wynika to z art. 53a ust. 5.

Najważniejsze dla dyrektora

Jeżeli nauczyciel początkujący pracuje w kilku szkołach, nie oznacza to prawa do kilku świadczeń. 1000 zł wypłaca szkoła wskazana jako podstawowe miejsce zatrudnienia. Świadczenie jest jednorazowe, a termin jego wypłaty wynosi 30 dni od rozpoczęcia przez nauczyciela przygotowania do zawodu.

Dyrektor powinien więc przed wypłatą ustalić przede wszystkim, czy jego szkoła jest podstawowym miejscem zatrudnienia nauczyciela oraz czy nauczyciel nie otrzymał już wcześniej świadczenia.