To nie wiek decyduje o tym, czy dziecko może samo wracać ze szkoły

Od jakiego wieku uczeń może pokonać sam drogę ze szkoły?

Najważniejszy przepis znajduje się w art. 43 ust. 1 ustawy – Prawo o ruchu drogowym. Stanowi on, że dziecko w wieku do 7 lat może korzystać z drogi tylko pod opieką osoby, która ukończyła co najmniej 10 lat. To oznacza, że rodzic nie może po prostu uznać, że jego sześcio- czy siedmioletnie dziecko jest wystarczająco samodzielne i pozwolić mu samemu poruszać się po drodze w sytuacji objętej tym przepisem.

Co ważne, przepisy nie wymagają, aby opiekunem był rodzic. Dziecko, które nie ukończyło 7 lat, może być pod opieką osoby mającej co najmniej 10 lat. Nie oznacza to jednak, że każde dziecko przed siódmymi urodzinami musi być odprowadzane przez dorosłego. W przepisie są bowiem istotne wyjątki.

Wiek ucznia to nie jedyna rzecz, którą trzeba sprawdzić

Przepis dotyczący dzieci do 7 lat nie ma zastosowania w strefie zamieszkania. Nie dotyczy również drogi przeznaczonej wyłącznie dla pieszych. To bardzo istotne w praktyce. Jeżeli więc droga dziecka ze szkoły do domu prowadzi wyłącznie w warunkach, w których art. 43 ust. 1 nie znajduje zastosowania, to sama granica wieku nie przesądza jeszcze o możliwości samodzielnego poruszania się dziecka. Dlatego rodzic, który chce pozwolić dziecku wracać samemu ze szkoły, powinien sprawdzić nie tylko wiek dziecka, ale również trasę.

A co z siedmiolatkiem? Czy on może wracać ze szkoły samodzielnie?

Tu pojawia się częste nieporozumienie. Przepis mówi o dziecku w wieku do 7 lat. Po ukończeniu 7 lat ograniczenie wynikające z art. 43 ust. 1 przestaje mieć zastosowanie. Nie oznacza to jednak, że ustawodawca stwierdził: „każdy siedmiolatek może bezpiecznie sam chodzić do szkoły”. To dwie różne kwestie.

Prawo o ruchu drogowym określa minimalne zasady dotyczące korzystania z drogi. Rodzic nadal powinien ocenić, czy konkretne dziecko jest przygotowane do samodzielnego pokonywania danej trasy.

Rodzic nie może kierować się wyłącznie wiekiem dziecka

To właśnie ten element warto mocno podkreślić. Dwoje dzieci w tym samym wieku może mieć zupełnie różne możliwości bezpiecznego poruszania się po mieście. Jedno może dobrze znać drogę i zasady ruchu drogowego, drugie może łatwo się rozpraszać albo mieć trudności z oceną sytuacji na przejściu dla pieszych. Dlatego przed pierwszym samodzielnym powrotem ze szkoły warto przejść trasę z dzieckiem kilka razy.

Policja przed rozpoczęciem roku szkolnego zwraca uwagę m.in. na wybór najbezpieczniejszej drogi do szkoły, natężenie ruchu oraz miejsca szczególnie niebezpieczne, takie jak przejścia przez jezdnię czy przejazdy kolejowe.

Czy dziecko może wracać samo, jeśli ma telefon?

Telefon nie zmienia zasad określonych w przepisach. To, że dziecko ma smartfon i może w każdej chwili zadzwonić do rodzica, nie oznacza, że może samodzielnie korzystać z drogi w sytuacji, w której przepisy wymagają opieki.

Telefon może natomiast zwiększyć poczucie bezpieczeństwa rodzica i ułatwić kontakt z dzieckiem. Nie zastępuje jednak wymaganej prawem opieki.

Co jeśli rodzic pozwoli młodszemu dziecku wracać samemu?

W tym miejscu pojawia się jeszcze jeden ważny przepis - art. 106 Kodeksu wykroczeń, który przewiduje odpowiedzialność za dopuszczenie małoletniego do lat 7 do przebywania w okolicznościach niebezpiecznych dla zdrowia człowieka przez osobę, która ma obowiązek opieki lub nadzoru. Za takie zachowanie grozi grzywna albo nagana.

Nie oznacza to oczywiście, że każde samodzielne wyjście sześciolatka automatycznie oznacza popełnienie wykroczenia. Kluczowe jest to, czy dziecko znalazło się w okolicznościach niebezpiecznych dla zdrowia człowieka.

Dlatego nie należy utożsamiać art. 43 Prawa o ruchu drogowym z automatyczną odpowiedzialnością rodzica za każde naruszenie zasad. Są to odrębne regulacje.