Nauczyciele dostaną wyższe średnie wynagrodzenie. ZNP ostrzega: to nadal spłaszcza płace

MEN zaproponowało zmianę przepisów Karty Nauczyciela dotyczącą sposobu ustalania średniego wynagrodzenia nauczyciela początkującego. Obecnie przy jego wyliczaniu stosowany jest wskaźnik 120 proc. kwoty bazowej. Resort chce podnieść go do 122,7697 proc. Dzięki temu, przy zakładanej na 2027 r. kwocie bazowej wyższej o 3 proc., średnie wynagrodzenie nauczyciela początkującego również miałoby wzrosnąć o 3 proc.

Nowe rozwiązanie ma znaleźć zastosowanie do średniego wynagrodzenia należnego od 1 stycznia 2027 r. Projektowana ustawa miałaby wejść w życie właśnie z początkiem przyszłego roku.

ZNP: różnice między nauczycielami są nadal zbyt małe

Projekt nie przekonał Związku Nauczycielstwa Polskiego. ZNP pozytywnie ocenia sam kierunek podwyższenia wskaźnika dla nauczyciela początkującego, ale sprzeciwia się pozostawieniu wskaźnika dla nauczyciela mianowanego na poziomie 144 proc. kwoty bazowej.

Zdaniem związku oznacza to dalsze spłaszczenie wynagrodzeń. Różnica między wynagrodzeniem nauczyciela początkującego a mianowanego ma być bowiem zbyt mała w stosunku do dodatkowych kwalifikacji, doświadczenia i odpowiedzialności nauczyciela mianowanego.

Według ZNP takie rozwiązanie może również osłabiać motywacyjną rolę awansu zawodowego i negatywnie wpływać na decyzje nauczycieli dotyczące pozostania w zawodzie.

Wyższe średnie wynagrodzenie nie oznacza wyższej pensji zasadniczej

Związek zwraca uwagę na jeszcze jedną ważną kwestię. Wzrost średniego wynagrodzenia nauczyciela nie oznacza automatycznie takiego samego wzrostu jego wynagrodzenia zasadniczego.

Średnie wynagrodzenie nauczycieli obejmuje bowiem nie tylko pensję zasadniczą, ale również m.in. dodatki, wynagrodzenie za godziny ponadwymiarowe, godziny doraźnych zastępstw, nagrody i inne świadczenia.

Dlatego ZNP postuluje, aby wraz ze zmianą wskaźników odpowiednio zmienić również przepisy określające minimalne stawki wynagrodzenia zasadniczego nauczycieli.

ZNP chce wyższego wskaźnika dla nauczycieli mianowanych

Związek przedstawił konkretne postulaty dotyczące projektu. ZNP chce przede wszystkim podniesienia wskaźnika średniego wynagrodzenia nauczyciela mianowanego z 144 proc. do 149 proc. kwoty bazowej. Domaga się również zwiększenia minimalnych stawek wynagrodzenia zasadniczego nauczycieli mianowanych.

Ponadto związek postuluje uzupełnienie oceny skutków regulacji oraz zapewnienie pełnego finansowania projektowanych zmian z budżetu państwa.

Co z wynagrodzeniami nauczycieli w 2027 roku?

Projektowane rozwiązanie trzeba rozpatrywać również w kontekście planowanej na 2027 r. kwoty bazowej dla nauczycieli. Rada Ministrów przyjęła w czerwcu średnioroczny wskaźnik wzrostu wynagrodzeń w 2027 r. na poziomie 103 proc. Oznacza to, że planowana kwota bazowa dla nauczycieli ma być o 3 proc. wyższa niż w 2026 r.

Sam wzrost kwoty bazowej nie wystarczyłby jednak do osiągnięcia zakładanego wzrostu średniego wynagrodzenia nauczyciela początkującego. Dlatego MEN chce dodatkowo zmienić wskaźnik stosowany przy jego wyliczaniu – ze 120 proc. do 122,7697 proc. kwoty bazowej.

Zmiany od 1 stycznia 2027 r.

Jeżeli projektowane przepisy zostaną uchwalone w proponowanym kształcie, nowe zasady ustalania średniego wynagrodzenia nauczycieli początkujących będą obowiązywać od 1 stycznia 2027 r.

Spór między MEN a ZNP pokazuje jednak, że sama zmiana wskaźnika dla nauczycieli początkujących nie kończy dyskusji o wynagrodzeniach. Związek chce przede wszystkim zwiększenia różnic między poszczególnymi stopniami awansu zawodowego oraz podwyższenia wynagrodzenia zasadniczego nauczycieli mianowanych.