Ustawa o gospodarce nieruchomościami przeniosła prawa i obowiązki reprezentowania Skarbu Państwa w sprawach gospodarowania nieruchomościami na starostów, a w przypadku miast na prawach powiatu na prezydentów tych miast.
W ten sposób zostali oni przy okazji uwikłani w problem tzw. roszczeń poniemieckich, powstałych na tle stosowania art. 38 ust. 3 ustawy z 14 lipca 1961 r. o gospodarce terenami w miastach i osiedlach. Na jego podstawie ówczesne organy administracji publicznej przejmowały nieruchomości po tzw. późnych przesiedleńcach, czyli po osobach, które w latach 1961 – 1985 deklarowały narodowość niemiecką i wyjeżdżały na stałe do RFN, pozostawiając swój majątek na terenie Polski. Wbrew powszechnemu przekonaniu istota problemu roszczeń poniemieckich nie sprowadza się tylko do dokonania w księgach wieczystych wpisów ujawniających prawo własności Skarbu Państwa. Przykład Agnes Trawny pokazuje, że niemieccy obywatele skutecznie domagają się od sądów polskich uzgodnienia treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym (czyli wykreślenia Skarbu Państwa) bądź żądają zapłaty odszkodowania (jeśli nieruchomości nie da się odzyskać). Stąd obrona mienia publicznego przed roszczeniami niemieckimi polega zatem także na odpieraniu roszczeń tzw. późnych przesiedleńców
Często jednak zapomina się o tym, że problem roszczeń poniemieckich to również niejednokrotnie konieczność zainicjowania przez Skarb Państwa procesu przeciwko niemieckiemu obywatelowi. Przykładem takiego działania jest powództwo o uzgodnienie treści księgi wieczystej wytoczone przez prezydenta miasta Olsztyna reprezentującego Skarb Państwa, przeciwko ujawnionemu w księdze wieczystej właścicielowi (spółce prawa handlowego) poniemieckiej kamienicy. Spółka ta nabyła kamienicę od spadkobierców tzw. późnych przesiedleńców, którzy na początku lat osiemdziesiątych wyjechali na stałe do RFN, zrzekając się obywatelstwa polskiego. Prezydent miasta Olsztyna domaga się w tej sprawie wpisania do księgi wieczystej Skarbu Państwa jako właściciela spornej nieruchomości w miejsce ujawnionej tam spółki, powołując się przy tym na przejście z mocy prawa własności tej nieruchomości na Skarb Państwa właśnie na podstawie omawianego przepisu.
Załóż konto lub zaloguj się
i zyskaj dostęp na 14 dni za darmo.
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone.
Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję.