Od 8 lipca 2026 r. nawet 90 000 zł grzywny dla pracodawców: ważna zmiana wchodzi w życie w Kodeksie Pracy

Od 8 lipca 2026 r. nawet 90 000 zł kary pieniężnej dla pracodawców: ważna zmiana wchodzi w życie w Kodeksie Pracy

W dniu 8 lipca 2026 r. wchodzi w życie dość istotna zmiana w Kodeksie Pracy w zakresie konsekwencji finansowych za nieprzestrzeganie przepisów. Wysokość grzywny zwiększy się z 45 000 zł do aż 90 000 zł. Za jaki czyn i kiedy? Wyjaśniamy. Do zmian doszło na skutek: ustawy z dnia 11 marca 2026 r. o zmianie ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2026 poz. 473). Generalnie, ww. ustawa została uchwalona na skutek rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy oraz niektórych innych ustaw - ten projekt dotyczył wprowadzenia rozwiązań prawnych zmierzających do wzmocnienia Państwowej Inspekcji Pracy, w celu bardziej efektywnego i skutecznego egzekwowania przestrzegania przepisów prawa pracy, a przede wszystkim poprawy sytuacji osób wykonujących pracę zarobkową w obszarze przeciwdziałania zjawisku omijania przepisów prawa pracy przez nieuprawnione zastępowanie stosunku pracy umowami cywilnoprawnymi lub faktycznego świadczenia pracy bez zawarcia umowy, a także do usprawnienia mechanizmów przywracania stanu zgodnego z prawem w przypadkach stwierdzonych nieprawidłowości. Był to dobry moment, aby zmienić wysokość grzywien w kodeksie pracy w zakresie wykroczeń. I tak też się stało.

Za zatajenie prawdziwych warunków zatrudnienia wobec dłużnika alimentacyjnego grozić będzie nawet 90 000 złotych grzywny. To dwukrotność obecnego maksymalnego pułapu. To nie jest kolejna kosmetyczna poprawka – to realny "straszak", który ma raz na zawsze ukrócić popularne „optymalizacje” na styku alimentów i umów o pracę.

90 000 zł kary za jedną decyzję. Od lipca 2026 pracodawcy będą płacić jak nigdy dotąd

Obecnie najwyższa kara, jaką grozi pracodawcy za naruszenie art. 281 § 2 czy 3 Kodeksu Pracy, wynosi 45 000 zł. Od lipca 2026 roku w wybranych przypadkach zostanie ona podniesiona do 90 000 zł. Chodzi o dwie szczególnie wrażliwe sytuacje:

• Niepotwierdzenie na piśmie umowy o pracę przed dopuszczeniem pracownika do wykonywania obowiązków,
• Wypłatę wynagrodzenia „pod stołem” – czyli wyższego niż wynika to z zawartej umowy, przy jednoczesnym pominięciu potrąceń alimentacyjnych.

Obie praktyki stają się szczególnie ryzykowne, gdy pracownik jest dłużnikiem alimentacyjnym zalegającym ze świadczeniami dłużej niż 3 miesiące. Jak czytamy w uzasadnieniu do projektu:

Doświadczenia kontrolne inspektorów pracy wskazują, że wielu pracodawców świadomie łamie prawo, gdyż korzyści płynące z faktu zatrudniania wbrew przepisom są większe niż kary nakładane przez inspektorów pracy i sądy. Niezależnie od ewentualnego podniesienia górnej granicy sankcji za wykroczenia w sprawach, w których oskarżycielem publicznym jest właściwy organ Państwowej Inspekcji Pracy, zasadna byłaby zmiana zaproponowana w projekcie ustawy polegająca na podwyższeniu górnej granicy grzywny nakładanej przez inspektora pracy w drodze mandatu karnego do kwoty 5000 zł oraz z tytułu popełnienia wykroczenia w warunkach tzw. recydywy do kwoty 10 000 zł.

Kara za brak umowy pisemnej z "alimenciarzem". Pracodawcy od lipca 2026 r. muszą uważać

Jeszcze większym ryzykiem jest świadome omijanie potrąceń. Pracodawca, który wbrew obowiązkowi wypłaca pracownikowi-dłużnikowi alimentacyjnemu wyższe wynagrodzenie niż wynikające z umowy (bez dokonania należnych potrąceń), również naraża się na karę sięgającą od lipca 2026 roku nawet 90 000 zł. To klasyczna praktyka stosowana po to, aby komornik nie mógł potrącić większej kwoty z pensji. Od przyszłego roku takie działanie może okazać się ekstremalnie drogie.

Jak wskazuje Grzegorz Miśtal, młodszy inspektor pracy PIP, nierejestrowane zatrudnienie pozbawia pracownika szeregu kluczowych uprawnień: składek emerytalnych, ochrony ubezpieczeniowej, płatnych urlopów, urlopu ojcowskiego, możliwości udowodnienia zdolności kredytowej czy ochrony w razie wypadku przy pracy. Choć w ostatnich latach skala zatrudnienia na czarno spadła, problem wciąż istnieje – szczególnie w przypadku osób z zaległościami alimentacyjnymi.

Od 8 lipca 2026 roku „majstrowanie” przy umowach i wynagrodzeniach dłużników alimentacyjnych stanie się ekstremalnie ryzykowne. Kara 90 000 zł za brak pisemnego potwierdzenia umowy lub wypłatę „pod stołem” to już nie jest mandat, to poważny cios w finanse firmy. Pracodawcy powinni już teraz szczególnie uważnie weryfikować warunki zatrudnienia osób, które mogą znajdować się w egzekucji alimentacyjnej. Bo po wejściu w życie nowych przepisów niewiedza nie będzie żadnym usprawiedliwieniem – a cena błędu może być bardzo wysoka.