Nie, osoby w wieku 35, 40, 45, 50 lub 55 lat, które w ostatnich pięciu latach nie korzystały z badań wykrywających ryzyko chorób układu krążenia, mogą zgłosić się bez skierowania do swojego lekarza rodzinnego, który zbada m.in. poziom cholesterolu i glukozy we krwi oraz oceni ryzyko zachorowania na te choroby.
Osoby, które nie spełniają wyżej wymienionych kryteriów wiekowych, również mogą skorzystać z badań, powinny jednak otrzymać na nie skierowanie od lekarza rodzinnego.
Osoby palące papierosy mogą przebadać się w ramach realizowanego przez niektóre przychodnie POZ Programu profilaktyki chorób odtytoniowych. Badania lekarskie i diagnostyczne, tj. pomiar masy ciała, wzrostu, ciśnienia tętniczego krwi pozwolą wstępnie określić stan zdrowia i ryzyko zachorowania na choroby odtytoniowe. Ubezpieczeni uzyskają również pełną informację na temat szkodliwości palenia. Jeśli zdecydują się podjąć walkę z nałogiem, otrzymają skierowanie do poradni specjalistycznej, w której przygotowany zostanie dla nich program terapii odwykowej.
Przychodnie POZ realizują również Program profilaktyki gruźlicy. W przypadku zwiększonego ryzyka zachorowania, na przykład przedłużającego się stanu osłabienia lub gdy ubezpieczony miał kontakt z osobą chorą na gruźlicę, powinien się zgłosić do pielęgniarki podstawowej opieki zdrowotnej.
Pozostałe programy profilaktyczne realizowane są tak jak do tej pory w przychodniach specjalistycznych:
  • badania cytologiczne w ramach programu profilaktyki raka szyjki macicy wykonywane są u kobiet w wieku od 25 do 59 lat, które nie korzystały z nich w ciągu ostatnich dwóch lat;
  • badania mammograficzne w ramach programu profilaktyki raka piersi wykonywane są u kobiet w wieku od 50 do 69 lat, które nie korzystały z nich w ciągu ostatnich dwóch lat;
  • badania prenatalne dla kobiet w ciąży powyżej 35 roku życia;
  • badania okulistyczne w ramach programu wczesnej diagnostyki i leczenia jaskry dla osób powyżej 35 roku życia;
  • badania wczesnego wykrywania HIV u kobiet w ciąży.
Informację o miejscach wykonywania tych badań można uzyskać w oddziałach wojewódzkich NFZ lub na stronie www.nfz.gov.pl/profilaktyka. Osoby, które nie spełniają kryteriów wiekowych, również mogą skorzystać z badań. Powinny jednak otrzymać w tym celu skierowanie od lekarza.
Oprac: DS
Podstawa prawna
■ Zarządzenie nr 66/2007/DSOZ prezesa NFZ z 20 września 2007 r. w sprawie określenia warunków zawierania i realizacji umów w rodzaju profilaktyczne programy zdrowotne.