Czy sprzedając na targu trzeba mieć kasę fiskalną?

Wielu początkujących sprzedawców zastanawia się, do jakiej kwoty można sprzedawać bez kasy fiskalnej i czy prowadząc działalność nierejestrowaną na targu można uniknąć dodatkowych formalności. Choć limit zwolnienia z kasy fiskalnej wydaje się bezpiecznym buforem, istnieją sytuacje, w których urządzenie musi pojawić się na stoisku już przy pierwszej transakcji. W poniższym artykule wyjaśniamy, jak obliczyć obrót uprawniający do zwolnienia, jakie produkty wymuszają natychmiastową ewidencję oraz jakie kary grożą za brak kasy fiskalnej przy sprzedaży detalicznej na straganie.

Czy na targu trzeba mieć kasę fiskalną? Ogólne zasady ewidencji w 2026 roku

Przepisy dotyczące kas rejestrujących zostały uregulowane w przepisie art. 111 ustawy o VAT. To właśnie ten przepis określa, kto ma obowiązek prowadzenia ewidencji sprzedaży przy zastosowaniu kasy fiskalnej, jakie obowiązki ciążą na podatnikach oraz jakie konsekwencje grożą za naruszenie tych regulacji.

W praktyce kluczowe znaczenie ma przede wszystkim to, że obowiązek stosowania kasy fiskalnej co do zasady dotyczy przedsiębiorców dokonujących sprzedaży na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej oraz rolników ryczałtowych. Samo posiadanie urządzenia nie jest jednak wystarczające, przepisy nakładają również szereg dodatkowych obowiązków związanych z prawidłowym ewidencjonowaniem sprzedaży.

Podatnik powinien pamiętać, że każda sprzedaż objęta obowiązkiem ewidencji powinna zostać zarejestrowana na kasie fiskalnej, a klient powinien otrzymać paragon fiskalny w formie papierowej albo elektronicznej, jeśli wyrazi na to zgodę. Ustawa o VAT przewiduje również obowiązek wykonywania okresowych przeglądów technicznych kas oraz zapewnienia połączenia urządzenia z Centralnym Repozytorium Kas.

Kary za brak posiadania kasy fiskalnej

Istotne znaczenie mają także sankcje przewidziane za naruszenie obowiązków wynikających z art. 111 ustawy o VAT. W przypadku braku prowadzenia wymaganej ewidencji urząd skarbowy może ustalić dodatkowe zobowiązanie podatkowe w wysokości odpowiadającej 30% podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług. Dodatkowo przepisy przewidują możliwość nałożenia kar pieniężnych, m.in. za brak obowiązkowego przeglądu technicznego kasy fiskalnej.

Działalność nierejestrowana a kasa fiskalna - do jakiej kwoty handel na targu jest zwolniony?

W przypadku sprzedaży prowadzonej na targowiskach obowiązki związane z kasą fiskalną zależą przede wszystkim od formy prowadzonej działalności, wysokości obrotu oraz rodzaju sprzedawanych towarów lub usług. Sam fakt sprzedaży na targowisku nie zwalnia automatycznie z obowiązku ewidencjonowania sprzedaży przy zastosowaniu kasy fiskalnej.

Działalność nierejestrowana jest szczególną formą drobnej aktywności zarobkowej, która co do zasady nie stanowi działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy Prawo przedsiębiorców, o ile spełnione są ustawowe warunki. Podstawowym limitem jest tutaj przychód należny, który nie może przekroczyć 75% minimalnego wynagrodzenia miesięcznie (w przeliczeniu kwartalnym: 225% minimalnego wynagrodzenia) - w 2026 roku odpowiada to kwocie 10 813,50 zł na kwartał.

Przekroczenie limitu działalności nierejestrowanej - skutki podstawowe

Przekroczenie wskazanego limitu oznacza, że działalność przestaje mieć charakter nierejestrowany i staje się działalnością gospodarczą w rozumieniu przepisów. W konsekwencji:

• powstaje obowiązek rejestracji działalności gospodarczej (CEIDG),
• od tego momentu podatnik działa jako przedsiębiorca,
• zaczynają go w pełni obejmować przepisy podatkowe i ewidencyjne właściwe dla działalności gospodarczej.

Dopiero na tym etapie analizuje się dalsze obowiązki, w tym obowiązek stosowania kasy fiskalnej.

Przykład 1 – działalność nierejestrowana, brak kasy fiskalnej

Tomek Nowak sprzedaje ręcznie robione świece przez Internet i okazjonalnie na targowisku i osiągnął następujące przychody:

• I kwartał: 6.000 zł
• II kwartał: 7.500 zł.

Tym samym Tomek Nowak nie przekroczył limitu 10 813,50 zł w żadnym kwartale.

Skutek prawny:

• działalność nadal ma charakter nierejestrowany,
• brak obowiązku rejestracji działalności gospodarczej,
• brak obowiązku posiadania kasy fiskalnej (obrót poniżej 20.000 zł i brak obowiązków szczególnych).

Przykład 2 - przekroczenie NDG, ale nadal bez kasy fiskalnej

Anna Kaczmarek osoba sprzedaje biżuterię na targach i w jednym kwartale osiągnęła przychód 11.200 zł.

Skutek prawny:

• przekroczenie limitu działalności nierejestrowanej,
• obowiązek rejestracji działalności gospodarczej (CEIDG),
• od tego momentu działa jako przedsiębiorca.

Następnie Anna Kaczmarek osiągnęła roczny obrót w wysokości 14.000 zł.

Wniosek:

• brak obowiązku kasy fiskalnej, ponieważ nie przekroczono 20.000 zł
• nadal możliwe zwolnienie z ewidencji na kasie

Limit 20 000 zł w handlu sezonowym - jak liczyć obrót uprawniający do zwolnienia?

W przypadku przedsiębiorców prowadzących działalność gospodarczą sprzedaż na targowiskach na rzecz konsumentów co do zasady podlega obowiązkowi ewidencjonowania przy zastosowaniu kasy fiskalnej. Obowiązek ten może jednak nie powstać albo ulec odroczeniu w przypadku korzystania ze zwolnień przewidzianych w przepisach.

Przedsiębiorca powinien pamiętać, że:

• znaczenie ma status nabywcy (konsument lub podatnik prowadzący działalność gospodarczą),
• kluczowe znaczenie ma limit obrotu uprawniający do zwolnienia,
• niektóre czynności i grupy towarów są objęte obowiązkiem stosowania kasy fiskalnej niezależnie od wysokości obrotu,
• sprzedaż na targowisku nie wyłącza obowiązków wynikających z art. 111 ustawy o VAT.

Limit zwolnienia z kasy fiskalnej

Co do zasady podatnik może korzystać ze zwolnienia z obowiązku ewidencjonowania sprzedaży przy użyciu kasy fiskalnej do momentu, gdy jego obrót na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej oraz rolników ryczałtowych nie przekroczy 20.000 zł w skali roku podatkowego. Po przekroczeniu tego limitu zwolnienie traci zastosowanie, a podatnik jest obowiązany do rozpoczęcia ewidencjonowania sprzedaży przy użyciu kasy fiskalnej od momentu określonego w przepisach wykonawczych (co do zasady po upływie przewidzianego tam terminu dostosowawczego).

WAŻNE - niektóre rodzaje sprzedaży są wyłączone ze zwolnienia z obowiązku ewidencjonowania przy użyciu kasy fiskalnej, co oznacza, że limit 20.000 zł nie ma w ich przypadku zastosowania. Oznacza to, że obowiązek stosowania kasy fiskalnej powstaje niezależnie od wysokości osiąganego obrotu. Dotyczy to w szczególności:

• paliw i gazu przeznaczonego do napędu silników,
• części i akcesoriów do pojazdów samochodowych,
• wyrobów tytoniowych oraz alkoholu,
• perfum i wód toaletowych,
• usług gastronomicznych (z określonymi wyjątkami przewidzianymi w przepisach),
• usług naprawy pojazdów oraz wymiany opon,
• wybranych usług budowlanych i związanych z budownictwem.

W takich przypadkach obowiązek ewidencjonowania sprzedaży przy użyciu kasy fiskalnej powstaje od początku prowadzenia sprzedaży na rzecz konsumentów, niezależnie od poziomu obrotu, co wynika rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 17 grudnia 2024 r. w sprawie zwolnień z obowiązku prowadzenia ewidencji sprzedaży przy zastosowaniu kas rejestrujących.

Przykład 3 - obowiązek kasy fiskalnej po przekroczeniu limitu

Przedsiębiorca (po rejestracji działalności gospodarczej w CEIDG) sprzedaje na targu kosmetyki naturalne i nastąpiła u niego sprzedaż na rzecz konsumentów w wysokości:

• styczeń-sierpień: 17.000 zł
• wrzesień-listopad: 5.500 zł

Skutek prawny:

• łączny obrót: 22.500 zł,
• przekroczenie limitu 20.000 zł zwolnienia z kasy fiskalnej,
• powstaje obowiązek wdrożenia kasy fiskalnej (po okresie przejściowym wynikającym z przepisów).

Podsumowanie

Sprzedaż na targowisku nie przesądza sama w sobie o obowiązku posiadania kasy fiskalnej. Kluczowe znaczenie ma to, czy sprzedaż kierowana jest do osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej oraz czy podatnik korzysta ze zwolnienia przewidzianego w przepisach, w szczególności do limitu 20.000 zł rocznego obrotu. W praktyce oznacza to, że część sprzedawców może prowadzić handel sezonowy bez kasy fiskalnej, dopóki nie przekroczą ustawowych limitów lub nie wykonują czynności wyłączonych ze zwolnienia. Po ich przekroczeniu co do zasady powstaje obowiązek rozpoczęcia ewidencjonowania sprzedaży przy użyciu kasy fiskalnej.