Samorząd terytorialny

Regionalne izby obrachunkowe coraz rzadziej negatywnie opiniują projekty budżetów i wieloletnich prognoz finansowych samorządów. Wyzwaniem może być powrót za kilka lat do sztywniejszych zasad dotyczących zadłużenia.

Wciąż kurczy się liczba lokali komunalnych w największych polskich miastach – wynika z analizy przeprowadzonej DGP. Samorządy rozbudowujące swoje zasoby są w zdecydowanej mniejszości.

PROBLEM. Tylko do końca 2025 r. można uzyskać decyzję o warunkach zabudowy na starych zasadach. Nic więc dziwnego, że w całym kraju właściciele nieruchomości zasypali gminy wnioskami. Część samorządowców znalazła jednak metodę, by to powstrzymać: przystąpienie
do sporządzania miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego. Dla objętych nimi terenów samorządy mogą zawiesić przyjmowanie wniosków o wydanie decyzji o warunkach zabudowy. Wyjaśniamy, na czym polega ten mechanizm, kiedy można z niego skorzystać, czego unikać, by sąd nie uznał, że zawieszenie postępowania jest bezzasadne.

Radni mogą żądać od organu wykonawczego przedstawienia danych, dokumentów i informacji związanych ze złożonym sprawozdaniem. Dostęp radnych i komisji rewizyjnej do informacji nie jest jednak nieograniczony. Poza ich zasięgiem są np. dokumenty dotyczące spraw rozstrzyganych indywidualnymi decyzjami i dane o wynagrodzeniach konkretnych pracowników z wyjątkiem funkcjonariuszy samorządowych, m.in. włodarzy, ich zastępców i skarbników

Nagroda jubileuszowa dla nauczycieli z 45-letnim stażem trafi tylko do tych, którym wskazany okres pracy upłynie po 31 grudnia 2025 r. Związkowcy domagają się zmiany przepisów.

Cyfrowa transformacja miast wymaga współpracy między sektorem publicznym a biznesem. Firmy technologiczne dostarczają dane i konkretne narzędzia, które pomagają miastom stawać się bardziej nowoczesnymi i przyjaznymi dla mieszkańców. Otwiera to przed miastami nowe możliwości w lepszym planowaniu przestrzeni, zarządzaniu infrastrukturą i przewidywaniu skutków zagrożeń.

PYTANIE. Czy w zezwoleniach na sprzedaż napojów alkoholowych wójt lub burmistrz musi zapisać w pouczeniu informację o prawie do zrzeczenia się odwołania od decyzji oraz o skutkach zrzeczenia się tego odwołania? Prawo przedsiębiorcy otrzymującego decyzję wynika z art. 127a kodeksu postępowania administracyjnego. Czy konieczne jest powielanie tego przepisu w pouczeniu do zezwolenia? Jakie elementy musi zawierać zezwolenie na sprzedaż alkoholu?

RIO ustaliła, że gmina nie ustaliła podatku od nieruchomości dla kilku nieruchomości, które oddała w dzierżawę innym podmiotom. Czy jest to naruszenie przepisów podatkowych? Czy wójt gminy może odpowiadać w trybie dyscypliny finansów publicznych?

Dziś ruszają szkolenia dla samorządów w tej sprawie organizowane przez Ministerstwo Klimatu i Środowiska. Urzędnicy dowiedzą się, 
jak wykorzystać raport dotyczący bioodpadów w sprawozdaniach z osiągniętych poziomów recyklingu za 2024 r.

Posiadanie działki w ROD to dla wielu osób szansa na oderwanie się od zgiełku miasta i sposób na doskonały relaks wśród zieleni. Z dzierżawą wiążą się jednak opłaty, które trzeba cyklicznie opłacać. Aby mieć wpływ na ich wysokość, można zostać członkiem stowarzyszenia ogrodowego.

PYTANIE. Do starostwa zgłosił się nabywca gruntu rolnego i poprosił o przeniesienie pozwolenia na budowę. Poprzednim właścicielem działki był rolnik, który uzyskał warunki zabudowy, a następnie pozwolenie na zabudowę zagrodową. Czy organ administracji budowlanej może przenieść pozwolenie na budowę, dotyczące inwestycji związanej z zabudową zagrodową, wydane rolnikowi, na osobę, która nie ma takiego statusu?

Czy jednostka samorządu terytorialnego może zamknąć bibliotekę? W dobie oszczędności to pytanie stawia wiele jednostek. Regionalne izby obrachunkowe jednoznacznie wskazują, że nie. 
Ale niektóre JST mogą znaleźć sposób na ograniczenie kosztów.

Czy niepubliczna szkoła może rozliczyć z dotacji oświatowej zakup kosiarki o wartości 12,8 tys. zł do pielęgnacji szkolnego boiska? Regionalna Izba Obrachunkowa w Bydgoszczy w stanowisku z 19 lutego 2025 r. oceniła, że nie.

PYTANIE. W związku z wakatem w jednym z wydziałów urzędu gminy powierzyliśmy pracownikowi samorządowemu na trzy miesiące wykonywanie innej pracy niż określona w umowie. Niedługo po tym znaleźliśmy jednak nowego pracownika na wakujące stanowisko. Czy wobec tego możemy odwołać czasowe powierzenie obowiązków przed upływem trzech miesięcy? Czy musimy zastosować przy tym odpowiednią procedurę dla wypowiedzenia zmieniającego? - pyta czytelnik.

PYTANIE. W regulaminie utrzymania czystości i porządku w gminie radni chcą zobowiązać właścicieli psów do oznakowania nieruchomości odpowiednią tabliczką ze stosownym ostrzeżeniem, a także do takiego zabezpieczenia terenu, aby uniemożliwić samodzielne opuszczenie posesji przez zwierzę, a także aby wykluczyć samowolny dostęp osób trzecich. Czy rada może nałożyć takie obowiązki?

Plan ogólny gminy to nowy akt, który od 2023 r. zastąpił studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy. W odróżnieniu od studium plany ogólne są aktami prawa miejscowego na wzór miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego. Rozwiązanie ustawodawcy rozstrzygnęło tym samym wątpliwości co do możliwości zaskarżenia uchwały w przedmiocie studium na podstawie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym (dalej: „u.s.g.”) przez podmioty posiadające interes prawny. Czy w takim postępowaniu mogą jednak brać udział organizacje społeczne?