Dla większości emerytów trzynasta emerytura oznacza jednorazowy przelew w wysokości minimalnej emerytury. W 2026 r. to około 1970 zł brutto. Nie wszyscy jednak zobaczą taką kwotę na swoim koncie. Trzynasta emerytura przy rencie rodzinnej może być niższa, ponieważ ZUS dzieli trzynastkę między wszystkich uprawnionych. Tłumaczymy dokładnie zasady.
W pewnych sytuacjach ZUS wypłaca tylko część trzynastej emerytury. Zdarza się, że świadczeniobiorca dostaje połowę, jedną trzecią, a czasem jeszcze mniej. Dotyczy to przede wszystkim osób pobierających rentę rodzinną wspólnie z innymi członkami rodziny.
Dlaczego ZUS podzieli 13. emeryturę? Niektórzy seniorzy dostaną tylko część kwoty
Zasada wypłaty trzynastej emerytury wydaje się prosta: każdy emeryt lub rencista otrzymuje dodatkowe świadczenie raz w roku razem z kwietniową emeryturą lub rentą. W praktyce jednak znaczenie ma to, jakie świadczenie dana osoba pobiera.
Szczególna sytuacja dotyczy renty rodzinnej, czyli świadczenia przysługującego członkom rodziny po zmarłym ubezpieczonym. ZUS traktuje ją jako jedno wspólne świadczenie dla całej rodziny, nawet jeśli korzysta z niej kilka osób.
Oznacza to, że:
- przysługuje jedna łączna trzynasta emerytura,
- a jej kwota jest dzielona między wszystkich uprawnionych.
W efekcie każdy z uprawnionych otrzymuje tylko część dodatku.
13. emerytura dzielona na kilka osób. Kogo dotyczy i jakie są zasady?
Prawo do renty rodzinnej mają m.in.:
- wdowa lub wdowiec,
- dzieci uczące się do 25. roku życia,
- dzieci całkowicie niezdolne do pracy,
- w niektórych przypadkach także rodzice zmarłego.
Jeżeli kilka osób spełnia warunki do renty rodzinnej, ZUS ustala jedną wspólną kwotę świadczenia, która jest następnie dzielona między uprawnionych. Dlatego trzynasta emerytura wypłacana razem z rentą również podlega takiemu samemu podziałowi. Dla wielu osób jest to zaskoczenie, bo w powszechnym przekonaniu każdy senior powinien dostać pełną trzynastkę.
Ważne
Szacunkowo nawet kilkaset tysięcy osób w Polsce może dostać tylko część 13. emerytury, ponieważ dzielą rentę rodzinną z innymi uprawnionymi.
Przykład: dwie osoby z rentą rodzinną. Każda dostaje tylko połowę 13. emerytury
Wyobraźmy sobie sytuację, w której po zmarłym emerycie rentę rodzinną pobiera wdowa i dziecko studiujące. W takim przypadku:
- renta rodzinna wynosi 90 proc. świadczenia zmarłego,
- a następnie jest dzielona po równo między dwie osoby.
A jak jest z trzynastką po zmarłych? W przypadku renty rodzinnej ZUS wypłaca jedną pełną trzynastą emeryturę, która następnie jest dzielona między wszystkich uprawnionych. Jeżeli trzynasta emerytura wynosi ok. 1970 zł brutto, podział wygląda następująco:
- wdowa otrzymuje ok. 985 zł brutto,
- dziecko również ok. 985 zł brutto.
Każda osoba dostaje więc tylko połowę dodatku.
Trzy osoby przy rencie rodzinnej. Każda dostaje tylko 1/3 trzynastej emerytury
Jeszcze wyraźniej widać to przy większej liczbie uprawnionych do renty rodzinnej. Jeżeli rentę rodzinną otrzymują np. wdowa oraz dwoje dzieci uczących się, ZUS dzieli świadczenie na trzy równe części. W takiej sytuacji trzynasta emerytura również zostanie podzielona na trzy części.
Jak ZUS dzieli 13. emeryturę przy rencie rodzinnej (od 1 do 4 osób) - TABELA
Liczba osób uprawnionych do renty | Podział trzynastki | Kwota dla jednej osoby (ok.) |
|---|---|---|
1 osoba | 100% świadczenia | ok. 1970 zł brutto |
2 osoby | po 50% | ok. 985 zł brutto |
3 osoby | po 1/3 | ok. 656 zł brutto |
4 osoby | po 1/4 | ok. 492 zł brutto |
Jak widać, przy większej liczbie osób kwota dodatku dla jednej osoby może być znacznie niższa niż pełna trzynastka.
Dlaczego ZUS dzieli 13. emeryturę między kilka osób
Powód jest prosty: w przepisach renta rodzinna traktowana jest jako jedno świadczenie przysługujące rodzinie, a nie oddzielne świadczenie dla każdej osoby. Dlatego także dodatki do tego świadczenia – w tym trzynasta emerytura – są wypłacane w jednej łącznej kwocie, która następnie jest dzielona między uprawnionych. To samo dotyczy także innych dodatków powiązanych z rentą rodzinną.
Kto dostanie pełną 13. emeryturę mimo renty rodzinnej
Warto pamiętać, że nie zawsze renta rodzinna oznacza niższą trzynastą emeryturę. Pełną kwotę świadczenia otrzyma osoba, która:
- jest jedyną osobą uprawnioną do renty rodzinnej,
- albo pobiera własną emeryturę lub rentę, a nie świadczenie dzielone z innymi.
W takich przypadkach ZUS wypłaca pełną trzynastą emeryturę w wysokości minimalnej emerytury obowiązującej po marcowej waloryzacji.
13. emerytura 2026 – ile wynosi pełna trzynastka i terminy wypłat
Wysokość trzynastej emerytury jest co roku powiązana z minimalną emeryturą. Po waloryzacji od marca 2026 r. wynosi ona około 1970 zł brutto. Po potrąceniu składki zdrowotnej oraz ewentualnej zaliczki na podatek dochodowy większość seniorów otrzymuje około 1550–1650 zł netto.
Świadczenie wypłacane jest automatycznie razem z kwietniową emeryturą lub rentą. Nie trzeba składać żadnego wniosku w ZUS. Terminy wypłaty tegorocznej trzynastej emerytury opisaliśmy szczegółowo w osobnym artykule: 13. emerytura 2026: ZUS przyspiesza wypłaty. Kto dostanie pieniądze przed Wielkanocą? [HARMONOGRAM]. Tam można sprawdzić dokładny terminarz przelewów ZUS w kwietniu.
Podstawa prawna
- Ustawa z 9 stycznia 2020 r. o dodatkowym rocznym świadczeniu pieniężnym dla emerytów i rencistów (Dz.U. 2020 poz. 321 z późn. zm.)
- Ustawa z 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (art. 73–74)
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone.
Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję.
Wpisz adres e-mail wybranej osoby, a my wyślemy jej bezpłatny dostęp do tego artykułu