Współpraca nauki i biznesu to znacznie więcej niż transfer technologii

Dr Karolina Zioło-Pużuk podkreśliła, że nauka nie musi być domeną wyłącznie uniwersytetów. Dowody na to można znaleźć w przedsiębiorstwach prowadzących działalność badawczą i badawczo-rozwojową. Również na samych uczelniach rozwijają się inicjatywy łączące dwa światy

– Naszą rolą jako Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego jest pokazywać interesujące rozwiązania, ciekawe ścieżki i to, co naukowcy robią na co dzień. Być może dzisiaj pewne wypracowane przez nich rozwiązania nie znajdują jeszcze praktycznego zastosowania, ale w przyszłości okażą się kluczowe – powiedziała sekretarzyni stanu w MNiSW.

Przykładem działań wspierających dialog między środowiskiem naukowym i gospodarczym jest Kongres „Nauka dla Biznesu”, zorganizowany w 2025 r. przez Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego oraz Sieć Badawczą Łukasiewicz. Wydarzenie stanowi platformę wymiany doświadczeń i prezentacji dobrych praktyk współpracy nauki z otoczeniem społeczno-gospodarczym. Resort chce jednocześnie wzmacniać i rozszerzać różne wymiary współpracy z otoczeniem. Chodzi zarówno o firmy, jak i samorządy, instytucje publiczne czy organizacje pozarządowe. Uczelnie mogą wnosić wiedzę poprzez ekspertyzy, badania i wspólne projekty. Ich społeczna rola sięga zatem znacznie dalej niż przygotowanie absolwenta do pierwszej pracy.

Humaniści potrzebni w epoce sztucznej inteligencji

Nieco paradoksalnie, ale upowszechnienie AI wcale nie oznacza, że nauki humanistyczne stały się nieprzydatne. Dr Karolina Zioło-Pużuk wskazywała, że wiedza o historii i zachowaniu ludzi pomaga rozumieć złożoną rzeczywistość. Jej przydatność widać także w rozwoju sztucznej inteligencji: od zagadnień językowych po kształtowanie relacji człowieka z maszyną.

Szczególne miejsce zajmuje tu filozofia. Jak argumentowała wiceministra, umiejętność stawiania pytań, rozumienie działania ludzkiego umysłu i znajomość etyki pomagają oceniać zastosowania nowych technologii. W tle są między innymi ważne dylematy dotyczące zastosowania sztucznej inteligencji.

Studia to nie jest szkoła zawodowa

Wiceministra nauki mówiła też o tym, że wybór kierunku studiów z myślą o konkretnej profesji jest zrozumiały. Niemniej jednak kształcenie akademickie powinno dawać szersze przygotowanie.

– Studia to nie szkoła zawodowa, tylko miejsce, które może nas przygotować do zmian w życiu, do poszukiwania, samodzielnego zadawania pytań, robienia badań naukowych, eksplorowania naszej rzeczywistości. Są to umiejętności, które przydadzą się każdemu i wszędzie – powiedziała dr Karolina Zioło-Pużuk.

Wiceministra zwróciła również uwagę na szerokie wsparcie oferowane młodym naukowcom i zespołom badawczym. Obejmuje ono zarówno programy dla studentów z kół naukowych pracujących nad innowacjami, po bardzo zaawansowane projekty finansowane przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju oraz Narodowe Centrum Nauki. Instrumenty te wspierają rozwój badań we wszystkich dziedzinach nauki.

SG