Pentagon poinformował o rozpoczęciu wspólnych operacji wojskowych Stanów Zjednoczonych i Ekwadoru wymierzonych w organizacje określane jako „narkoterrorystyczne”. Działania, koordynowane przez Dowództwo Południowe USA (SOUTHCOM), mają być kolejnym etapem ofensywy przeciwko międzynarodowym sieciom przemytniczym, które wykorzystują terytorium Ekwadoru jako jeden z kluczowych punktów przerzutowych kokainy do Ameryki Północnej i Europy.
Amerykańskie władze nie ujawniły szczegółów operacji ani dokładnych celów militarnych, jednak wiadomo, że inicjatywa wpisuje się w szerszą strategię administracji Donalda Trumpa w walce z kartelami narkotykowymi.
Operacje USA i Ekwadoru przeciwko narkoterrorystom
Informację o rozpoczęciu operacji przekazało Dowództwo Południowe Stanów Zjednoczonych, odpowiedzialne za działania militarne USA w Ameryce Łacińskiej i na Karaibach. W komunikacie podkreślono, że wspólna akcja jest przykładem regionalnej współpracy w walce z przestępczością zorganizowaną, która destabilizuje państwa półkuli zachodniej.
Dowódca SOUTHCOM, generał Francis L. Donovan, podkreślił znaczenie zaangażowania ekwadorskich sił zbrojnych.
„Doceniamy niezachwiane zaangażowanie żołnierzy Ekwadoru w tę walkę oraz ich odwagę i determinację w przeciwdziałaniu narkoterrorystom, którzy od lat sieją przemoc i korupcję w regionie”.
Pentagon nie ujawnił, jakie jednostki amerykańskie uczestniczą w operacji ani czy będą one brały bezpośredni udział w działaniach bojowych. W opublikowanym w mediach społecznościowych materiale wideo widać jedynie żołnierzy wsiadających do helikoptera, co sugeruje wykorzystanie wsparcia powietrznego oraz operacji specjalnych.
Los Lobos i Los Choneros. Gangi uznane za organizacje terrorystyczne
Kluczowym elementem nowej strategii Waszyngtonu jest traktowanie części karteli narkotykowych jak organizacji terrorystycznych. We wrześniu 2025 roku Departament Stanu USA uznał dwie największe ekwadorskie struktury przestępcze – Los Lobos oraz Los Choneros – za zagraniczne organizacje terrorystyczne. Decyzja ta umożliwia amerykańskim służbom stosowanie szerszego wachlarza narzędzi, w tym sankcji finansowych, intensywnej współpracy wywiadowczej, a nawet operacji militarnych przeciwko tym grupom.
Los Choneros to jedna z najstarszych i najbardziej brutalnych organizacji przestępczych w Ekwadorze. Powstała w 2005 roku i przez lata rozbudowała sieć powiązań z międzynarodowymi kartelami, w tym z meksykańskim kartelem Sinaloa. Jej działalność obejmuje handel kokainą, porwania, wymuszenia oraz zabójstwa na zlecenie. Struktura tej grupy liczy od 12 do nawet 20 tys. członków i posiada rozbudowane wpływy w więzieniach oraz w niektórych instytucjach państwowych.
Z kolei Los Lobos to młodsza, lecz szybko rosnąca organizacja powstała po rozpadzie struktur Los Choneros w 2020 roku. Gang liczy ponad 8 tys. członków i utrzymuje powiązania z kartelami z Meksyku oraz Kolumbii, odgrywając kluczową rolę w eksporcie kokainy z Ekwadoru.
Ekwador w centrum światowego szlaku kokainowego
W ostatnich latach Ekwador stał się jednym z głównych punktów logistycznych światowego handlu narkotykami. Kraj znajduje się między największymi producentami kokainy – Kolumbią i Peru – a jego porty nad Pacyfikiem stanowią dogodny punkt przerzutowy dla transportów kierowanych do Stanów Zjednoczonych oraz Europy.
Konsekwencją tego zjawiska jest gwałtowny wzrost przemocy. Wskaźnik zabójstw w Ekwadorze przekroczył 50 przypadków na 100 tys. mieszkańców, co jest jednym z najwyższych poziomów w regionie. Przestępcze gangi prowadzą brutalne wojny o kontrolę nad portami, więzieniami oraz szlakami transportowymi.
W 2024 roku kraj pogrążył się w poważnym kryzysie bezpieczeństwa po spektakularnej ucieczce z więzienia jednego z liderów kartelu Los Choneros, José Adolfo Macíasa Villamara, znanego pod pseudonimem „Fito”. Jego ucieczka wywołała falę zamieszek i walk gangów w wielu miastach.
Strategia administracji Trumpa wobec karteli narkotykowych
Nowe operacje w Ekwadorze wpisują się w szerszą kampanię militarną prowadzoną przez administrację Donalda Trumpa przeciwko kartelom narkotykowym w Ameryce Łacińskiej. Od 2025 roku USA realizują operację „Southern Spear”, której celem jest wykrywanie i niszczenie sieci przemytniczych na Karaibach i wschodnim Pacyfiku.
W ramach tej operacji amerykańskie siły zbrojne przeprowadziły dziesiątki ataków na jednostki podejrzewane o przemyt narkotyków. Według danych wojskowych do lutego 2026 roku w wyniku takich uderzeń zginęło co najmniej 151 osób na pokładach łodzi przemytniczych.
Administracja w Waszyngtonie argumentuje, że zdecydowane działania militarne są konieczne, aby przerwać międzynarodowe łańcuchy dostaw narkotyków, które odpowiadają m.in. za rosnącą liczbę zgonów związanych z fentanylem w Stanach Zjednoczonych.
Spotkanie Daniela Noboi z dowództwem USA
Ogłoszenie operacji nastąpiło dzień po spotkaniu prezydenta Ekwadoru Daniela Noboi z generałem Francisem Donovanem oraz przedstawicielami resortów obrony obu państw w Pałacu Rządowym w Quito. Rozmowy dotyczyły przede wszystkim koordynacji działań przeciwko międzynarodowej przestępczości zorganizowanej.
Według informacji przekazanych przez prezydencką kancelarię omawiano m.in. zwiększenie kontroli w portach i na lotniskach, intensyfikację wymiany danych wywiadowczych oraz wspólne operacje służb bezpieczeństwa.
Ministerstwo Obrony Ekwadoru podkreśliło, że rozpoczyna się nowy etap walki z narkotykowym terroryzmem oraz nielegalnym wydobyciem surowców.
„Siły zbrojne Ekwadoru będą nadal zdecydowanie zwalczać zorganizowaną przestępczość u boku strategicznych sojuszników, dbając o bezpieczeństwo Ekwadorczyków i spokojną przyszłość naszych rodzin”.
Spór o amerykańską bazę wojskową w Ekwadorze
Współpraca militarna z USA budzi jednak w Ekwadorze także kontrowersje. Władze w Quito rozważały możliwość utworzenia stałej amerykańskiej bazy wojskowej w kraju, która miałaby wspierać operacje antynarkotykowe. Pomysł ten został jednak odrzucony w referendum przeprowadzonym w listopadzie 2025 roku.
Mimo tej decyzji rząd Daniela Noboi utrzymuje bliskie relacje z Waszyngtonem w kwestiach bezpieczeństwa i walki z przestępczością zorganizowaną. Amerykanie przekazali Ekwadorowi m.in. sprzęt dronowy oraz wsparcie szkoleniowe dla sił specjalnych.
Źródła: Reuters, Axios, The Wall Street Journal, El País, ABC News, AP News, US Southern Command, materiały Pentagonu.
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone.
Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję.
Wpisz adres e-mail wybranej osoby, a my wyślemy jej bezpłatny dostęp do tego artykułu
