Zwolnienie lekarskie nie zawsze oznacza, że pracownik jest chroniony przed utratą pracy. Kodeks pracy przewiduje sytuacje, w których pracodawca może rozwiązać umowę również podczas L4. Znaczenie mają m.in. długość nieobecności i moment otrzymania wypowiedzenia. Sprawdzamy, kiedy ochrona przestaje działać.
Czy można zwolnić pracownika na L4? Art. 41 Kodeksu pracy przewiduje ochronę
Art. 41 Kodeksu pracy zabrania pracodawcy wypowiedzenia umowy podczas usprawiedliwionej nieobecności pracownika. Oznacza to, że osoba przebywająca na zwolnieniu lekarskim korzysta z ochrony przed wypowiedzeniem. Nie jest ona jednak nieograniczona. Jednym z najważniejszych czynników jest długość nieobecności pracownika.
Długie L4 może oznaczać utratę ochrony. Decyduje staż pracy
Podstawę rozwiązania umowy z powodu przedłużającej się niezdolności do pracy stanowi art. 53 Kodeksu pracy. Pozwala on w określonych przypadkach zakończyć stosunek pracy bez wypowiedzenia i bez przypisywania winy pracownikowi. Moment utraty ochrony zależy przede wszystkim od stażu u danego pracodawcy.
Jeżeli pracownik jest zatrudniony krócej niż 6 miesięcy, pracodawca może rozwiązać z nim umowę, gdy niezdolność do pracy wskutek choroby trwa dłużej niż 3 miesiące. A co, jeżeli pracownik jest zatrudniony co najmniej 6 miesięcy albo jego niezdolność do pracy została spowodowana wypadkiem przy pracy lub chorobą zawodową? Wówczas ochrona trwa dłużej. Obejmuje okres pobierania wynagrodzenia i zasiłku chorobowego, a następnie pierwsze 3 miesiące pobierania świadczenia rehabilitacyjnego.
Standardowy okres zasiłkowy wynosi 182 dni. W przypadku gruźlicy albo niezdolności do pracy przypadającej w czasie ciąży może wynosić do 270 dni.
Wynagrodzenie chorobowe przez 33 lub 14 dni. Co dzieje się później?
Znaczenie ma także okres, przez który pracownik otrzymuje wynagrodzenie chorobowe. Okres pobierania wynagrodzenia chorobowego trwa co do zasady maksymalnie 33 dni w roku kalendarzowym. Jeszcze mniejszy jest w przypadku zatrudnionych, którzy ukończyli 50. rok życia. W ich przypadku wynosi on 14 dni.
Okres zasiłkowy wynosi natomiast 182 dni. Może być on jednak dłuższy – dotyczy to między innymi gruźlicy albo niezdolności do pracy przypadającej w czasie ciąży. Wówczas może wynosić 270 dni. W praktyce oznacza to, że w typowej sytuacji możliwość rozwiązania umowy bez wypowiedzenia pojawia się dopiero po wielu miesiącach nieobecności, a nie przy krótkotrwałym L4.
Krótkie zwolnienie lekarskie nie oznacza więc automatycznie ryzyka utraty zatrudnienia z powodu przekroczenia okresów ochronnych. Problem może pojawić się przy długotrwałej niezdolności do pracy.
Dyscyplinarka podczas L4 jest możliwa. Art. 52 Kodeksu pracy nadal obowiązuje
Innym wyjątkiem jest rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia z winy pracownika, czyli tzw. zwolnienie dyscyplinarne. Co trzeba wiedzieć o tzw. dyscyplinarce?
Samo przebywanie na L4 nie blokuje zastosowania art. 52 Kodeksu pracy. Jeżeli pracownik dopuścił się ciężkiego naruszenia podstawowych obowiązków pracowniczych przed rozpoczęciem zwolnienia albo już w jego trakcie, pracodawca może zakończyć stosunek pracy ze skutkiem natychmiastowym. Taka sytuacja może mieć miejsce m.in. wtedy, kiedy zatrudniony działał na szkodę firmy, dopuścił się kradzieży lub doszło do rażącego nadużycia zaufania.
Przebywanie poza zakładem pracy nie uniemożliwia także dostarczenia pracownikowi pisma dotyczącego rozwiązania umowy. Może ono zostać doręczone m.in. pocztą lub kurierem.
Likwidacja pracodawcy wyłącza ochronę pracownika na L4
Ochrona związana ze zwolnieniem lekarskim nie obowiązuje również w przypadku upadłości lub likwidacji pracodawcy. Kluczowe jest jednak rozróżnienie likwidacji pracodawcy od likwidacji konkretnego stanowiska pracy. Nie są to sytuacje równoważne. Sama likwidacja stanowiska pracy nie oznacza zatem wyłączenia ochrony przysługującej pracownikowi na podstawie art. 41 Kodeksu pracy.
L4 po otrzymaniu wypowiedzenia nie zatrzyma rozwiązania umowy
Istotny jest także moment rozpoczęcia niezdolności do pracy. Jeżeli wypowiedzenie zostało już prawidłowo doręczone pracownikowi, późniejsze przedstawienie zwolnienia lekarskiego nie powoduje cofnięcia ani zatrzymania rozpoczętego okresu wypowiedzenia. Umowa rozwiąże się w terminie wynikającym z wcześniej złożonego wypowiedzenia.
Oznacza to, że przejście na L4 już po skutecznym otrzymaniu wypowiedzenia nie przywraca ochrony przewidzianej w art. 41 Kodeksu pracy w odniesieniu do dokonanego wcześniej wypowiedzenia.
Czy L4 przedłuża umowę na czas określony?
Zwolnienie lekarskie nie powoduje również automatycznego przedłużenia umowy zawartej na czas określony. Co to oznacza w praktyce?
Jeżeli termin obowiązywania takiej umowy przypada podczas niezdolności pracownika do pracy, samo L4 nie przesuwa daty jej zakończenia. Umowa kończy się wraz z upływem terminu, na który została zawarta.
Ochrona pracownika przebywającego na zwolnieniu lekarskim jest więc szeroka, ale ma określone granice. Kluczowe mogą być długość zatrudnienia i nieobecności, przyczyna rozwiązania umowy, sytuacja prawna pracodawcy oraz to, czy wypowiedzenie zostało wręczone przed rozpoczęciem L4.
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone.
Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję.
Wpisz adres e-mail wybranej osoby, a my wyślemy jej bezpłatny dostęp do tego artykułu