Od 1 stycznia nawet 400 zł więcej miesięcznie dla seniorów. Rząd szykuje dodatkowe pieniądze

Donald Tusk i ZUS – renta wdowia wzrośnie od 1 stycznia 2027 r. z 15 do 25 proc.
Donald Tusk. Od 1 stycznia 2027 r. wzrośnie udział drugiego świadczenia wypłacanego w ramach renty wdowiej – z 15 do 25 proc.PAP / Marian Zubrzycki
13 minut temu

Od 1 stycznia 2027 r. setki tysięcy seniorów dostaną wyższe wypłaty. W niektórych przypadkach różnica sięgnie 400 zł brutto miesięcznie, bo udział drugiego świadczenia wzrośnie z 15 do 25 proc. Zainteresowanie programem renty wdowiej już przerosło wcześniejsze założenia, dlatego Ministerstwo Finansów szykuje możliwość przekazania dodatkowych pieniędzy na wypłaty.

Skala jest ogromna: w czerwcu 2026 r. rentę wdowią pobierało 993,4 tys. osób, a od uruchomienia programu przynajmniej jedną wypłatę otrzymało około 1,1 mln wdów i wdowców. Styczniowa podwyżka jest już zapisana w przepisach, więc seniorzy nie czekają na nową ustawę ustanawiającą wyższy, 25-procentowy udział drugiego świadczenia.

Ile wyniesie renta wdowia od 1 stycznia 2027 r.? Drugie świadczenie wzrośnie z 15 do 25 proc.

Mechanizm renty wdowiej pozwala połączyć własną emeryturę lub rentę z rentą rodzinną po zmarłym małżonku. Osoba uprawniona może obecnie wybrać 100 proc. renty rodzinnej i 15 proc. własnego świadczenia albo 100 proc. własnego świadczenia i 15 proc. renty rodzinnej. Z początkiem 2027 r. wspomniane 15 proc. zostanie zastąpione przez 25 proc. Różnica wynosi zatem 10 punktów procentowych drugiego świadczenia. To pozwala dość łatwo policzyć skalę styczniowej podwyżki, o ile senior nie wpada w ustawowy limit.

Przykładowo: emeryt ma prawo do świadczenia w wysokości 4800 zł oraz drugiego świadczenia wynoszącego 4000 zł. Przy obecnych zasadach otrzymuje 4800 zł + 15 proc. z 4000 zł, czyli 5400 zł brutto. Od stycznia będzie to 4800 zł + 25 proc. z 4000 zł, czyli 5800 zł brutto. Różnica wyniesie dokładnie 400 zł miesięcznie, czyli 4800 zł w skali pełnego roku. Im niższe jest drugie świadczenie, tym mniejsza będzie nominalna podwyżka. Przy 3000 zł wzrost wyniesie 300 zł, przy 2500 zł – 250 zł, a przy 2000 zł – 200 zł miesięcznie.

O ile wzrośnie renta wdowia w 2027 r.? Z naszych wyliczeń wynika około 253 zł miesięcznie

Dane ZUS pozwalają zrobić jeszcze jedno, orientacyjne wyliczenie. W czerwcu 2026 r. średnia kwota wynikająca z doliczenia 15 proc. drugiego świadczenia wynosiła 379,10 zł. Jeżeli 379,10 zł odpowiada 15 proc., to świadczenie stanowiące podstawę tego doliczenia wynosi średnio około 2527,33 zł. Przy udziale 25-procentowym byłoby to około 631,83 zł, czyli o 252,73 zł więcej miesięcznie. W skali 12 miesięcy daje to około 3032,76 zł brutto więcej.

Trzeba jednak postawić przy tej liczbie wyraźną gwiazdkę. Jest to nasza symulacja oparta na danych ZUS z czerwca 2026 r., a nie oficjalna prognoza przeciętnej podwyżki od stycznia. Faktyczny wynik zależy od wysokości obu świadczeń, wyboru korzystniejszego wariantu, zmian kwot świadczeń oraz ustawowego limitu.

Dlaczego rząd zwiększa pieniądze na rentę wdowią? Liczba świadczeniobiorców przekroczyła prognozy

W tle styczniowej podwyżki pojawił się świeży wątek budżetowy. Ministerstwo Finansów przygotowało projekt pozwalający zwiększyć dotację do Funduszu emerytalno-rentowego, z którego finansowane są świadczenia rolnicze. Powód jest prosty: osób korzystających z renty wdowiej w systemie rolniczym okazało się więcej, niż zakładano przy planowaniu wydatków. Według informacji dotyczących projektu w planie Funduszu emerytalno-rentowego na 2026 r. na ten cel zapisano 351,958 mln zł, jednak kwota okazała się niewystarczająca. Ministerstwo chce umożliwić wykorzystanie dodatkowych pieniędzy z budżetu, w tym środków pochodzących z zablokowanych wydatków. Projekt ma zostać przyjęty przez rząd w III kwartale 2026 r.

To ważne rozróżnienie: projekt dotyczący dodatkowych pieniędzy dla Funduszu nie ustanawia styczniowej podwyżki renty wdowiej. Wzrost udziału drugiego świadczenia do 25 proc. wynika już z obowiązujących regulacji. Nowy projekt ma rozwiązać problem niedoszacowania tegorocznych wydatków w systemie rolniczym. Skala całego programu jest znacznie większa. ZUS informuje, że w samym czerwcu 2026 r. rentę wdowią pobierało 993,4 tys. osób, a od początku działania rozwiązania przynajmniej jedną wypłatę dostało około 1,1 mln osób.

Ile więcej renty wdowiej od 1 stycznia 2027 r.? Tabela podwyżek od 200 do 400 zł

Najprostsza zasada brzmi: jeżeli senior mieści się w limicie, dodatkowy wzrost odpowiada 10 proc. wartości świadczenia pobieranego w częściowej wysokości. Przy drugim świadczeniu wynoszącym 3500 zł daje to 350 zł miesięcznie więcej.

Kwota drugiego świadczeniaObecne 15 proc.Od 1.01.2027 – 25 proc.Miesięczny wzrost

2000 zł

300 zł

500 zł

200 zł

2500 zł

375 zł

625 zł

250 zł

3000 zł

450 zł

750 zł

300 zł

3500 zł

525 zł

875 zł

350 zł

4000 zł

600 zł

1000 zł

400 zł

Kwoty w tabeli pokazują sam efekt zmiany z 15 do 25 proc. i nie uwzględniają ograniczenia wynikającego z maksymalnej sumy świadczeń. Dlatego 400 zł więcej nie będzie automatycznie przysługiwać każdej osobie, której drugie świadczenie wynosi 4000 zł.

Jaki jest limit renty wdowiej w 2026 r.? Maksymalna wypłata to 5935,47 zł brutto

Przepisy wprowadzają górny pułap łącznej wypłaty. Suma świadczeń wypłacanych w zbiegu nie może przekraczać trzykrotności najniższej emerytury. Od 1 marca 2026 r. najniższa emerytura wynosi 1978,49 zł, dlatego obecny limit wynosi 5935,47 zł brutto. Jeżeli wyliczona renta wdowia przekracza limit, wypłata jest pomniejszana o nadwyżkę. Ten mechanizm może sprawić, że osoba z relatywnie wysokimi świadczeniami nie odczuje pełnych 10 punktów procentowych podwyżki.

Przykład

Załóżmy, że pełne świadczenie wynosi 5000 zł, a drugie 4000 zł. Obecnie 5000 zł + 15 proc. z 4000 zł daje 5600 zł. Po zmianie czyste działanie matematyczne dawałoby 6000 zł, czyli wzrost o 400 zł.

Przy obecnym limicie 5935,47 zł wypłata zostałaby jednak ograniczona do tego pułapu, a wzrost wyniósłby 335,47 zł zamiast 400 zł. Jest przy tym istotne zastrzeżenie: mówimy o limicie obowiązującym obecnie. Jego wysokość może zmienić kolejna waloryzacja najniższej emerytury.

Kto dostanie rentę wdowią w 2027 r.? Warunki dla wdowy i wdowca

Sama podwyżka procentowego udziału nie zmienia podstawowych warunków korzystania z renty wdowiej. ZUS wymaga łącznie spełnienia ustawowych kryteriów.

  1. Wdowa musi mieć co najmniej 60 lat, a wdowiec 65 lat.
  2. Osoba zainteresowana powinna pozostawać ze zmarłym małżonkiem we wspólności małżeńskiej do dnia jego śmierci oraz uzyskać prawo do renty rodzinnej po małżonku nie wcześniej niż po ukończeniu 55 lat w przypadku kobiety albo 60 lat w przypadku mężczyzny.
  3. Kolejnym warunkiem jest niepozostawanie obecnie w związku małżeńskim.

Ponowne zawarcie małżeństwa powoduje ustanie prawa do wypłaty świadczeń w zbiegu. Zasady obejmują przy tym nie tylko świadczenia wypłacane przez ZUS – przepisy dotyczą również m.in. rent rodzinnych dla rolników oraz świadczeń z systemów mundurowych.

Czy trzeba składać nowy wniosek o rentę wdowią na 2027 r.?

Osoby, które już mają ustalone prawo do wypłaty świadczeń w zbiegu, nie powinny traktować styczniowej zmiany jak uruchomienia zupełnie nowego programu. Ustawa od początku przewiduje dwuetapowy mechanizm: najpierw 15 proc., a od 1 stycznia 2027 r. – 25 proc. drugiego świadczenia. ZUS już teraz wskazuje tę datę w swoich oficjalnych materiałach. Inaczej wygląda sytuacja osoby, która dopiero chce rozpocząć pobieranie renty wdowiej. Jeżeli spełnia warunki i składa wniosek obecnie, prawo do łącznej wypłaty powstaje co do zasady od miesiąca złożenia wniosku, nie wcześniej niż od dnia spełnienia wymaganych warunków.

Podstawa prawna

  • Ustawa z 26 lipca 2024 r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2024 r. poz. 1243).
  • Ustawa z 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 1631 ze zm.).
  • Ustawa z 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników – w zakresie świadczeń wypłacanych przez KRUS.
Źródło: gazetaprawna.pl
Autopromocja
381536mega.png
381439mega.png
381542mega.png

Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone.

Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję.