Zasiłek, dodatek, świadczenie pielęgnacyjne – brzmią podobnie i w praktyce często są mylone. Są to jednak zgoła odmienne świadczenia, a różni je zarówno podstawa przyznawania uprawnień do ich pobierania, podmiot decydujący o ich przyznaniu i wypłacający środki. Świadczenia te pozostają także ze sobą w specyficznej korelacji, wykluczając lub uzupełniając się wzajemnie. Uporządkujmy informacje.
Zasiłek pielęgnacyjny – wsparcie dla niezdolnych do samodzielnej egzystencji
Zasiłek pielęgnacyjny to jedno ze świadczeń rodzinnych, które przyznawane jest w celu częściowego pokrycia wydatków, które wynikają z konieczności zapewnienia opieki osobie w związku z jej niezdolnością do samodzielnej egzystencji. Jest to więc wsparcie pieniężne wypłacane bezpośrednio osobie potrzebującej.
Kto ma do niego prawo? Zasiłek pielęgnacyjny przysługuje:
• niepełnosprawnemu dziecku;
• osobie niepełnosprawnej, która ukończyła 16. rok życia i legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności;
• osobie niepełnosprawnej, która ukończyła 16. rok życia i legitymuje się orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, ale niepełnosprawność ta powstała w wieku do ukończenia 21. roku życia;
• osobie, która ukończyła 75. rok życia.
Zasiłek pielęgnacyjny nie jest wypłacany automatycznie, ale konieczne jest złożenie stosownego wniosku. Przyjmuje, rozpatruje i wypłaca świadczenie urząd gminy lub miasta, bądź wyznaczony przez nie ośrodek pomocy społecznej (GOPS, MOPS).
Wysokość zasiłku wynosi 215,84 zł miesięcznie i nie jest on uzależniony od spełnienia kryterium dochodowego.
Dodatek pielęgnacyjny – świadczenie nie tylko dla seniorów
Dodatek pielęgnacyjny to z kolei jeden z dodatków do emerytur i rent, który wypłacany jest, jeśli osobie przyznano prawo do emerytury lub renty, a dodatkowo:
• jest ona całkowicie niezdolna do pracy oraz samodzielnej egzystencji albo
• ukończyła 75. rok życia.
Dodatek pielęgnacyjny przyznawany jest automatycznie każdemu seniorowi, który skończył 75 lat. Jeśli jednak dodatek ma być wypłacony z powodu niezdolności do pracy i samodzielnej egzystencji, wówczas konieczne jest złożenie wniosku do ZUS. To ZUS bowiem zajmuje się ich przyjmowaniem i rozpatrywaniem, a także wypłacaniem dodatku. Płatność łączy zaś z przelewem lub przekazem emerytury lub renty należnej osobie uprawnionej.
Decyzja o niezdolności do pracy i samodzielnej egzystencji także należy do podmiotów podlegających ZUSowi. Orzeczenia w tym przedmiocie wydają bowiem lekarze orzecznicy ZUS, a w określonych wypadkach również osoby wykonujące samodzielny zawód medyczny.
Wysokość dodatku pielęgnacyjnego wynosi 366,68 zł, a dla inwalidów wojennych – 550,02 zł. Świadczenie nie jest ponadto zależne od spełnienia kryterium dochodowego.
Świadczenie pielęgnacyjne – pomoc dla opiekuna
Świadczenie pielęgnacyjne stanowi zaś formę państwowego świadczenia rodzinnego z grupy świadczeń opiekuńczych, które przyznawane jest osobom sprawującym opiekę nad osobami niepełnosprawnymi, które nie ukończyły jeszcze 18. roku życia. Jeśli jednak świadczenie to przyznane zostało (i jednocześnie jego okres trwania nie zakończył się) przed reformą świadczeń rodzinnych z 2024 roku, świadczenie mogą też na zasadzie kontynuacji wypłat otrzymywać opiekunowie osób niepełnosprawnych powyżej 18. roku życia.
Świadczenie może obecnie pobierać:
• matka lub ojciec;
• osoby, na których ciąży obowiązek alimentacyjny, a także małżonkowie;
• opiekunowie faktyczni dziecka;
• rodzina zastępcza;
• osoba prowadząca rodzinny dom dziecka;
• dyrektor placówki opiekuńczo- wychowawczej;
• dyrektor regionalnej placówki opiekuńczo-terapeutycznej;
• dyrektor interwencyjnego ośrodka preadopcyjnego.
Co istotne, przyznanie prawa do świadczenia nie jest już uzależnione od rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej.
Aby otrzymać świadczenie pielęgnacyjne, konieczne jest złożenie wniosku do gminy lub miasta bądź też stosownych lokalnych Ośrodków Pomocy Społecznej, które realizują zadania powierzone im w związku z obsługą świadczenia. Podmioty te uprawnione są także do przyznawania i wypłaty świadczenia pielęgnacyjnego.
Wysokość świadczenia pielęgnacyjnego wynosi 3386 zł i nie jest uzależnione od spełnienia kryterium dochodowego.
Czy zasiłek, dodatek i świadczenie pielęgnacyjne można łączyć?
Mimo że zasiłek, dodatek i świadczenie pielęgnacyjne to formy wsparcia przyznawane na innych zasadach, nie zawsze można je ze sobą łączyć. Zasiłek pielęgnacyjny nie przysługuje osobie, która jest jednocześnie uprawniona do dodatku pielęgnacyjnego. Świadczeń tych nie można zatem łączyć. Można go jednak pobierać jednocześnie ze świadczeniem pielęgnacyjnym, a to dlatego, że dotyczą one dwóch różnych podmiotów, które są jedynie ze sobą w relacji potrzebujący pomocy – pomagający.
Z kolei dodatek pielęgnacyjny można z powodzeniem łączyć ze świadczeniem pielęgnacyjnym. W praktyce nie otrzymuje ich jednak ta sama osoba, ale wymagający wsparcia pobiera dodatek pielęgnacyjny, zaś jego opiekun – świadczenie pielęgnacyjne.
Zasiłek, dodatek, świadczenie pielęgnacyjne – porównanie
| zasiłek pielęgnacyjny | dodatek pielęgnacyjny | świadczenie pielęgnacyjne |
Dla kogo? | potrzebującego | potrzebującego | opiekuna |
Kto wypłaca? | gmina lub miasto (GOPS, MOPS) | ZUS | gmina lub miasto (GOPS, MOPS) |
Ile wynosi? | 215,84 zł | 366,68 zł dla inwalidów wojennych – 550, 02 | 3386 zł |
Czy na wniosek? | tak | tak, dla osób, które nie ukończyły 75. roku życia | tak |
Czy można łączyć? | tylko ze świadczeniem pielęgnacyjnym | tylko ze świadczeniem pielęgnacyjnym | zarówno z zasiłkiem, jak i dodatkiem pielęgnacyjnym |
Podstawa prawna
Ustawa z dnia 28 listopada o świadczeniach rodzinnych, Dz. U. 2003 nr 228 poz. 2255
Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, Dz. U. 1998 nr 162 poz. 1118
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone.
Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję.
Wpisz adres e-mail wybranej osoby, a my wyślemy jej bezpłatny dostęp do tego artykułu