Ważne zmiany dla rodziców małych dzieci. Sejm zajmie się nimi już w lipcu

Rząd planuje zmiany w ustawie o wspieraniu rodziców w aktywności zawodowej oraz wychowaniu dziecka „Aktywny Rodzic”. Po pierwszych miesiącach funkcjonowania programu zidentyfikowano kilka sytuacji wymagających doprecyzowania przepisów. Proponowane rozwiązania znalazły się w rządowym projekcie nowelizacji ustawy o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3 oraz niektórych innych ustaw, którym Sejm ma zająć się podczas najbliższego posiedzenia zaplanowanego na 1-3 lipca 2026 r. Zmiany mają ułatwić korzystanie ze świadczeń i wyeliminować wątpliwości, które pojawiły się po uruchomieniu programu.

KRUS a świadczenia z programu Aktywny Rodzic. Rząd doprecyzuje przepisy

Jedna ze zmian dotyczy warunku aktywności zawodowej, który jest niezbędny do uzyskania części świadczeń z programu. Projekt przewiduje, że z katalogu aktywności zawodowej zostaną wprost wyłączone niektóre tytuły ubezpieczenia rolniczego. Chodzi o sytuacje, gdy dana osoba jest objęta ubezpieczeniem w KRUS, ale faktycznie nie prowadzi działalności rolniczej, np. pobiera rentę strukturalną.

Mały ZUS Plus a Aktywny Rodzic. Ważne zmiany dla przedsiębiorców

Doprecyzowanie polega na uwzględnieniu, że osoby te opłacają składki na ubezpieczenia społeczne w wysokości ustalanej indywidualnie, uzależnionej od dochodu z działalności gospodarczej osiągniętego w poprzednim roku, przy czym podstawa ta nie może być niższa niż 30% minimalnego wynagrodzenia obowiązującego w styczniu danego roku. Oznacza to, że przy ocenie spełnienia warunku aktywności zawodowej uwzględniona zostanie specyfika tej ulgi.

Umowa zlecenie i nieregularne wynagrodzenie. Jak będzie liczona aktywność zawodowa?

Doprecyzowane zostaną również zasady dotyczące osób pracujących na umowach zlecenia lub świadczących usługi, gdy wynagrodzenie wypłacane jest rzadziej niż co miesiąc. Jeżeli wynagrodzenie obejmuje kilka miesięcy, jego wartość będzie dzielona przez liczbę miesięcy, za które przysługuje. Tak obliczona kwota zostanie uwzględniona przy ocenie prawa do świadczenia.

Śmierć rodzica a świadczenie Aktywny Rodzic. Wsparcie ma być zachowane

Projekt zakłada także wprowadzenie ochrony dla rodzin, w których umrze rodzic pobierający świadczenie z programu Aktywny Rodzic. W takiej sytuacji drugi rodzic lub opiekun będzie mógł przejąć świadczenie na dziecko bez utraty ciągłości wypłat. Warunkiem będzie złożenie wniosku w ciągu 3 miesięcy od dnia śmierci rodzica. Świadczenie będzie przyznawane od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, za który ostatnio wypłacono je zmarłemu rodzicowi. Rozwiązanie ma działać podobnie jak obecnie w programie 800+.

Błędny wniosek nie pozbawi wsparcia. Nowe zasady w programie Aktywny Rodzic

Nowe przepisy mają pomóc również rodzicom, którzy złożą wniosek o niewłaściwe świadczenie. Jeżeli ZUS odmówi przyznania jednego ze świadczeń z programu, rodzic będzie mógł wystąpić o inne świadczenie. Co ważne, zachowana zostanie data złożenia pierwszego wniosku. Dzięki temu rodzina nie straci prawa do wsparcia tylko dlatego, że początkowo wybrała niewłaściwy rodzaj świadczenia.

Od kiedy nowe przepisy w programie Aktywny Rodzic? Zmiany obejmą także trwające sprawy

Nowelizacja ma wejść w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia ustawy. Nowe przepisy będą stosowane nie tylko do nowych wniosków, ale także do spraw już wszczętych i niezakończonych prawomocnie.

Program „Aktywny Rodzic” funkcjonuje od 1 października 2024 r. i jest skierowany do rodziców dzieci w wieku od 12 do 35 miesięcy. Obejmuje trzy świadczenia: „Aktywni rodzice w pracy”, wynoszące co do zasady 1500 zł miesięcznie na organizację opieki nad dzieckiem, „Aktywnie w żłobku”, czyli dofinansowanie do 1500 zł miesięcznie na pobyt dziecka w żłobku, klubie dziecięcym lub u dziennego opiekuna, oraz „Aktywnie w domu” w wysokości 500 zł miesięcznie. Celem programu jest ułatwienie łączenia opieki nad dzieckiem z aktywnością zawodową rodziców.