Osoby, które ukończyły 70. rok życia, mogą w przyszłości znacznie rzadziej wymieniać dowód osobisty. Rząd pracuje nad zmianą przepisów, która wydłuży ważność dokumentu z 10 do nawet 15 lat. Dla seniorów oznacza to mniej wizyt w urzędzie i mniej formalności, a dla administracji – mniejsze obciążenie pracą.
Osoby, które ukończyły 70 lat, mogłyby otrzymywać dowód osobisty ważny nawet przez 15 lat od daty wydania – wynika z projektu ustawy o zmianie przepisów dotyczących spraw obywatelskich (UD329). To jedna z największych zmian dotyczących dokumentów tożsamości od lat. Jednocześnie nie oznacza to pełnej swobody przez cały ten okres. Część funkcji elektronicznych dowodu przestanie działać wcześniej – po 10 latach.
Dowód osobisty 70+. Rząd wydłuża ważność dokumentu do 15 lat
Obecnie dowód osobisty dla dorosłych jest ważny 10 lat. Po tym czasie trzeba go wymienić w urzędzie gminy. Nowe przepisy mają to zmienić w przypadku osób po 70. roku życia. Dokument miałby być ważny dłużej, co w praktyce oznacza mniej wizyt w urzędzie i mniej formalności.
Rząd uzasadnia zmiany chęcią uproszczenia procedur i ograniczenia obowiązków administracyjnych. W praktyce seniorzy rzadziej zmieniają dane osobowe i rzadziej korzystają z procedur wymagających wymiany dokumentu.
Głos prezydenta Krakowa: „To może być za mało”
W opinii do projektu zmian prezydent Krakowa ocenił kierunek reformy pozytywnie. Wskazał, że wydłużenie ważności dowodu osobistego dla osób po 70. roku życia może ograniczyć liczbę formalności i odciążyć urzędy gmin.
Jednocześnie zwrócił uwagę, że proponowane 15 lat może nie być wystarczające. W jego ocenie warto rozważyć jeszcze dłuższy okres ważności dokumentu – nawet 20 lat, a w przypadku seniorów także powrót do rozwiązań bezterminowych. Jak podkreślono w stanowisku, w tej grupie wiekowej zmiany wyglądu są zwykle niewielkie i nie utrudniają identyfikacji. Z kolei częsta wymiana dokumentów generuje dodatkowe obciążenia zarówno dla urzędów, jak i samych seniorów.
E-dowód 70+. Funkcje elektroniczne wygasną po 10 latach
Choć sam dowód ma być ważny 15 lat, jego część elektroniczna będzie działać krócej. Chodzi m.in. o certyfikaty umożliwiające:
- podpis osobisty,
- elektroniczną identyfikację.
Te funkcje mają wygasać po 10 latach. Po tym czasie – jeśli senior chce z nich dalej korzystać – może być konieczna wymiana dowodu.
Kiedy trzeba wymienić dowód osobisty? Wyjątki od 15-letniej ważności
Wydłużony okres ważności nie oznacza, że dowód zawsze będzie obowiązywał przez 15 lat. Wymiana będzie konieczna m.in. w przypadku:
- zgubienia lub uszkodzenia dokumentu,
- zmiany danych osobowych,
- problemów z częścią elektroniczną dowodu.
Koszt dowodu osobistego i skutki zmian dla budżetu
Wydanie dowodu osobistego finansowane jest przez państwo. Obecnie koszt jednego dokumentu to ok. 31 zł. Jeśli wniosek trzeba złożyć poza urzędem – np. w miejscu pobytu osoby chorej lub niesamodzielnej – koszt może wzrosnąć do ok. 100 zł. Dłuższa ważność dokumentu ma w dłuższej perspektywie ograniczyć te wydatki i liczbę procedur administracyjnych.
Ile osób obejmą zmiany w dowodach osobistych 70+?
Nowe przepisy mogą dotyczyć ponad 3,4 mln osób w latach 2026–2035, w tym ponad pół miliona już w pierwszym roku obowiązywania.
Ułatwienia dla seniorów. Odbiór i zgłoszenia dowodu osobistego w różnych urzędach
Nowe przepisy mają także ułatwić formalności. Dowód będzie można odebrać nie tylko w urzędzie, w którym złożono wniosek, ale również w innym urzędzie gminy. To ważne ułatwienie dla osób, które przebywają czasowo w innym miejscu – np. u rodziny czy w sanatorium.
Zmiany obejmą też zgłaszanie utraty lub uszkodzenia dowodu oraz podejrzenia wykorzystania danych. Takie zgłoszenie będzie można złożyć także poza miejscem zameldowania.
Co z obecnymi dowodami? Nic się nie zmienia
Nowe przepisy nie obejmą dokumentów wydanych wcześniej. Oznacza to, że wszystkie dotychczasowe dowody zachowują swoją ważność do daty wskazanej na dokumencie i będą wymieniane na obecnych zasadach.
Kiedy zmiany mogą wejść w życie?
Na razie to projekt ustawy. Zgodnie z założeniami nowe przepisy mają zacząć obowiązywać w lipcu 2026 roku. Projekt znajduje się obecnie na etapie opiniowania.
Podstawa prawna
Projekt ustawy o zmianie ustaw w celu optymalizacji niektórych procesów w zakresie spraw obywatelskich (UD329) - projekt na etapie opiniowania
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone.
Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję.
Wpisz adres e-mail wybranej osoby, a my wyślemy jej bezpłatny dostęp do tego artykułu