Nie tylko sędziowie. Te zaległe wyroki TK nadal czekają na wykonanie

W lipcu 2015 roku Trybunał Konstytucyjny opublikował informację, z której wynika, że 17 wyroków wydanych w poprzednich latach, wciąż nie znalazło odzwierciedlenia w prawie. W zestawieniu znalazły się także dwa, które nadal budzą wątpliwości TK.

30 października 2013r. Trybunał Konstytucyjny w pełnym składzie rozpoznał wniosek Krajowej Rady Sądownictwa dotyczący prawa o ustroju sądów powszechnych.

Sprawa, którą zajął się TK, dotyczyła zgodności z ustawą zasadniczą przepisów ordynacji podatkowej (tj. Dz.U. z 2012 r. poz. 749 z późn. zm.). Przewidują one, że w przypadku gdy zachodzi uzasadniona obawa, że zobowiązanie podatkowe nie zostanie wykonane (a w szczególności gdy podatnik trwale nie uiszcza podatków lub wyzbywa się majątku, co może utrudnić lub udaremnić egzekucję), to organ może je zabezpieczyć. Na przykład może ustanowić hipotekę przymusową na nieruchomościach podatnika, a w stosunku do niektórych rzeczy ruchomych lub praw majątkowych – zastaw skarbowy (czyli np. może zająć samochód, rachunek bankowy czy papiery wartościowe). Organy podatkowe mogą się zabezpieczyć na majątku podatnika m.in. w trakcie prowadzonej kontroli, jeszcze przed wydaniem decyzji określającej konkretnie wysokość podatku do zapłaty.

Obowiązujący od 2007 r. art. 20 ust. 3 ustawy o PIT jest niekonstytucyjny. Tak stwierdził Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 29 lipca br. (sygn. akt P 49/13 i P 57/13). Podobnie orzekł 18 lipca 2013 r. (sygn. akt SK 18/09), gdy rozpatrywał przepis w brzmieniu obowiązującym w latach 1998–2006. Tym razem zakwestionowany przepis nie utraci swojej mocy z dniem opublikowania wyroku TK w Dzienniku Ustaw, ale z upływem 18 miesięcy od tej daty.

Trybunał orzekł, że pobieranie od dłużnika opłaty stosunkowej w określonej w przepisie wysokości w każdym wypadku umorzenia zawieszonego wcześniej postępowania egzekucyjnego jest niezgodne z konstytucyjną zasadą demokratycznego państwa prawnego. Zakwestionowany przepis narusza zasadę przyzwoitej legislacji. Sędziowie TK negatywnie ocenili zawartą w nim regułę, zgodnie z którą komornikowi automatycznie należy się opłata stosunkowa także przy bezczynności wierzyciela. Zdaniem trybunału takie rozwiązanie nie ma oparcia ani w ustawie o komornikach, ani w konstytucji. Zastrzeżenia budzi także dolny próg opłaty egzekucyjnej w wysokości 1/10 przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego. TK przyznał jednak, że w wypadkach, w których komornik po wszczęciu postępowania egzekucyjnego, a przed jego zawieszeniem, podjął czasochłonne i pracochłonne czynności zmierzające do wyegzekwowania roszczenia, powinien mieć prawo do pobrania opłaty egzekucyjnej.

Właściciele kamienic zostali bezpodstawnie pozbawieni prawa do odszkodowania za przejęcie na rzecz Skarbu Państwa ich domów wielorodzinnych – stwierdził wczoraj Trybunał Konstytucyjny. Artykuł 215 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami jest niezgodny z konstytucyjną zasadą ochrony własności i równości obywateli wobec prawa – orzekł TK. Zdaniem sędziów ustawodawca pominął w ustawie właścicieli domów wielorodzinnych i właścicieli działek przeznaczonych pod taką zabudowę. Właściciele tych nieruchomości stracili władanie nimi na skutek bezprawnych decyzji z dniem 5 kwietnia 1958 r. Tego dnia upłynął termin do zaskarżenia decyzji o wywłaszczeniu.

5 marca 2003 r. o godz. 10:00 Trybunał Konstytucyjny w pełnym składzie rozpoznał wniosek Rzecznika Praw Obywatelskich w sprawie zgodności z Konstytucją i ratyfikowanymi umowami międzynarodowymi niektórych artykułów ustawy z dnia 11 kwietnia 1997 roku o ujawnieniu pracy lub służby w organach bezpieczeństwa państwa lub współpracy z nimi w latach 1955-1990 osób pełniących funkcje publiczne (tzw. ustawa lustracyjna). Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 2 w związku z art. 11 i 40 ust. 3 ustawy lustracyjnej jest zgodny z art. 30, art. 32 i art. 47 Konstytucji, oraz że art. 11 i art. 40 ust. 3 ustawy lustracyjnej są zgodne z art. 45 ust 1 i art. 77 ust. 2 Konstytucji oraz z art. 6 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności i z art. 14 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych. Trybunał orzekł także , że art. 11 i art. 40 ust. 3 zaskarżonej ustawy, są niezgodne z art. 32 i art. 47 Konstytucji oraz nie są niezgodne z art. 30 Konstytucji. Trybunał stwierdził, że w sytuacji, w której dopuszcza się istnienie postępowania lustracyjnego, trzeba godzić się z koniecznością ingerencji w prawo do prywatności. Trybunał uznał za słuszne ustanowienie maksymalnie zobiektywizowanego kryterium formalnego określającego grono osób zobowiązanych do ujawnienia faktu współpracy ze służbami bezpieczeństwa. TK wskazał, iż poprzez lustrację, chroniącą zasadę jawności życia publicznego, realizowany jest interes państwa. Stanowi on w tym przypadku wystarczające usprawiedliwienie dla naruszenia konstytucyjnie gwarantowanego prawa do prywatności. Trybunał podkreślił także, że obowiązek złożenia oświadczeń o współpracy ze służbami bezpieczeństwa dotyczy jedynie osób kandydujących lub już pełniących funkcje publiczne, w stosunku do których znacznie węziej zakreślone są granice chronionej prawnie prywatności. TK uznał za niekonstytucyjne art. 11 i art. 40 ust. 3 ustawy lustracyjnej w zakresie w jakim obejmują one tajemnicą i wyłączają z obowiązku publikacji dane zawarte w części B załącznika dotyczące funkcji i czasu jej pełnienia w organach bezpieczeństwa państwa. Trybunał uznał, że publikowanie informacji w sposób nie wskazujący, jakie funkcje pełniły dane osoby w aparacie służby bezpieczeństwa, może wprowadzać w błąd opinię publiczną. Ujawnianie zaś publicznie informacji niekompletnej, nie zawierającej danych, które mogą mieć znaczenie dla danej osoby może być porównane z niedopuszczalnym ujawnieniem informacji jako takiej i z tej racji stanowi naruszenie art. 47 Konstytucji. Trybunał wskazał, iż sąd lustracyjny podejmuje jedynie czynności techniczne, związane z przyjęciem oświadczenia lustracyjnego. W jego działalności nie ma miejsca na czynności merytoryczne, bądź orzecznicze. Taki charakter podejmowanej przez sąd lustracyjny działalności wynika z ustawy. Dopiero ewentualna weryfikacja oświadczeń lustracyjnych - wszczynana na wniosek - następuje w drodze postępowania sądowego. Tak rozumiana działalność sądu nie narusza zawartego w art. 45 Konstytucji prawa do sądu, ani też gwarancji sądowych zawartych w konwencjach międzynarodowych. Trybunał postanowił ponadto umorzyć postępowanie w zakresie dotyczącym badania zgodności art. 11 i art. 40 ust. 3 ustawy lustracyjnej z art. 176 ust. 1 Konstytucji na skutek cofnięcia wniosku. Rozprawie przewodniczył Wiceprezes TK Andrzej Mączyński, a sprawozdawcą był Prezes TK Marek Safjan.

Autopromocja

Źródło: gazetaprawna.pl

Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone.

Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję.

polityka Trybunał Konstytucyjny sądownictwo GALERIE GP

Zgłoś błąd

Powiązane

Twoje prawo Praktyczny poradnik: Niekorzystny wyrok sądu pierwszej instancji można zaskarżyć

Sędzia Sławomira Wronkowska-Jaśkiewicz, TK, PAP/Paweł Supernak

Prawo na co dzień Nowelizacja ustawy o Trybunale Konstytucyjnym autorstwa PiS pod lupą TK

Trybunał Konstytucyjny, PAP/Paweł Supernak

Twoje prawo KE o aferze wokół TK: Śledzimy sytuację w Polsce i staramy się ustalić fakty