Od 1 września 2026 r. zmienią się limity dorabiania do emerytur i rent, a dla części świadczeniobiorców będą one niższe niż dotychczas. Osoby, które nie osiągnęły jeszcze powszechnego wieku emerytalnego, powinny szczególnie uważać na dodatkowe zarobki. Przekroczenie nowych progów może oznaczać zmniejszenie, a nawet zawieszenie wypłaty świadczenia przez ZUS.
Nowe limity dorabiania do emerytury od 1 września 2026 r.
Możliwość dorabiania do emerytury lub renty nie zawsze oznacza pełną swobodę w osiąganiu dodatkowych przychodów. Część świadczeniobiorców musi kontrolować wysokość zarobków, ponieważ po przekroczeniu określonych progów ZUS może zmniejszyć albo zawiesić wypłatę świadczenia. Limity nie są stałe i ich wysokość zmienia się w czasie. Zależą one bowiem od przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia, co oznacza, że zmieniają się co trzy miesiące.
W II kwartale 2026 r. przeciętne wynagrodzenie wyniosło 9233,13 zł. Było więc niższe niż w poprzednim kwartale, kiedy sięgało 9562,88 zł. To przekłada się na obniżenie limitów obowiązujących od września.
Ile wynoszą one po ostatnich zmianach? Od 1 września do 30 listopada 2026 r. obowiązywać będą dwa najważniejsze progi:
- 6463,20 zł brutto miesięcznie – 70 proc. przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia,
- 12 003,10 zł brutto miesięcznie – 130 proc. przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia.
Pierwszy próg decyduje o tym, od kiedy dodatkowy przychód może zacząć wpływać na wysokość wypłacanego świadczenia. Drugi wyznacza granicę, po przekroczeniu której emerytura lub renta może zostać zawieszona.
Zarobki powyżej 6463,20 zł. Co stanie się z emeryturą?
Przekroczenie pierwszego limitu nie oznacza automatycznie, że ZUS przestanie wypłacać emeryturę lub rentę. Jeżeli miesięczny przychód będzie wyższy niż 6463,20 zł, ale nie przekroczy 12 003,10 zł brutto, świadczenie zostanie odpowiednio zmniejszone.
Przykład: Jeśli osoba objęta limitami uzyska przychód o 300 zł wyższy od pierwszego progu, świadczenie może zostać pomniejszone o kwotę tego przekroczenia. Obniżenie nie może jednak przekroczyć ustalonej maksymalnej kwoty zmniejszenia.
Ważne! Od marca 2026 r. maksymalne zmniejszenie wynosi:
- 989,41 zł – w przypadku emerytury oraz renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy,
- 742,10 zł – w przypadku renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy,
- 841,05 zł – w przypadku renty rodzinnej, do której uprawniona jest jedna osoba.
Co to oznacza? Samo przekroczenie pierwszego progu nie powoduje utraty całego świadczenia.
Zarobki powyżej 12 003,10 zł. ZUS może zawiesić świadczenie
Znacznie większe konsekwencje wiążą się z przekroczeniem drugiego progu. Od września 2026 r. wyniesie on 12 003,10 zł brutto miesięcznie, czyli 130 proc. przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia. Jeżeli osoba objęta ograniczeniami osiągnie przychód przekraczający tę wartość, ZUS może zawiesić wypłatę emerytury lub renty za dany okres.
W praktyce od września obowiązują więc trzy przedziały:
- przychód do 6463,20 zł brutto – świadczenie jest wypłacane bez zmniejszenia z tego tytułu,
- przychód powyżej 6463,20 zł, ale nieprzekraczający 12 003,10 zł brutto – świadczenie może zostać zmniejszone,
- przychód powyżej 12 003,10 zł brutto – świadczenie może zostać zawieszone.
Jakie zarobki wliczają się do limitu?
Nie każdy dodatkowy wpływ na konto emeryta lub rencisty należy automatycznie traktować jako przychód powodujący zmniejszenie albo zawieszenie świadczenia. Znaczenie mają przede wszystkim przychody związane z działalnością objętą obowiązkiem ubezpieczeń społecznych. Do limitów mogą być zaliczane m.in. przychody uzyskiwane:
- z umowy o pracę,
- z określonych umów cywilnoprawnych,
- z działalności gospodarczej,
- z pracy nakładczej,
- z pełnienia funkcji członka rady nadzorczej,
- z niektórych świadczeń związanych z niezdolnością do pracy.
Kto musi pilnować limitów dorabiania do emerytury?
Ograniczenia nie dotyczą wszystkich emerytów. Wysokości swoich przychodów powinny pilnować przede wszystkim osoby, które pobierają wcześniejszą emeryturę, a nie osiągnęły jeszcze powszechnego wieku emerytalnego. Limity mają również znaczenie dla części rencistów.
Sytuacja zmienia się po osiągnięciu powszechnego wieku emerytalnego. W Polsce wynosi on:
- 60 lat dla kobiet,
- 65 lat dla mężczyzn.
Uwaga! Po osiągnięciu tego wieku emeryt może co do zasady pracować i osiągać dodatkowe przychody bez ograniczeń wynikających z progów 70 i 130 proc. przeciętnego wynagrodzenia. Inne zasady dotyczą m.in. osoby, która kontynuuje zatrudnienie u tego samego pracodawcy bez wcześniejszego rozwiązania stosunku pracy.
Emerytura minimalna. Tutaj obowiązuje ważny wyjątek
Szczególna sytuacja dotyczy osób, których emerytura została podwyższona przez ZUS do wysokości świadczenia minimalnego. Od marca 2026 r. minimalna emerytura wynosi 1978,49 zł brutto.
Jeżeli emeryt osiąga dodatkowe przychody wpływające na prawo do dopłaty do minimum, wysokość wypłacanego świadczenia może się zmienić. W takim przypadku zasada swobodnego dorabiania po osiągnięciu powszechnego wieku emerytalnego nie oznacza, że dodatkowy przychód pozostanie bez znaczenia dla kwoty otrzymywanej z ZUS.
Limity zmienią się ponownie w grudniu
Kwoty 6463,20 zł i 12 003,10 zł brutto nie będą obowiązywały seniorów do końca roku. Są to progi na okres od 1 września do 30 listopada 2026 r. Kolejna aktualizacja nastąpi od grudnia, po uwzględnieniu następnych danych dotyczących przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia.
Źródło
- www.infor.pl
- www.rynekzdrowia.pl
- www.prawo.pl
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone.
Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję.
Wpisz adres e-mail wybranej osoby, a my wyślemy jej bezpłatny dostęp do tego artykułu