Rząd szykuje dużą zmianę w PIT od 2027 roku. Pierwszy próg ma wzrosnąć do 130 tys. zł, a pomiędzy stawkami 12 i 32 proc. ma pojawić się nowa stawka 24 proc. Dla około 3,5 mln podatników oznacza to niższy podatek, ale jest też druga strona reformy. Osoby odkładające pieniądze na IKZE mogą w określonych sytuacjach uzyskać mniejszą bieżącą korzyść podatkową niż przy obecnej skali.
Rząd szacuje, że osoby najwięcej zyskujące na zmianie skali zaoszczędzą do 3600 zł rocznie. Jednocześnie niższa stawka podatku może zmniejszyć wartość odliczenia wpłat na IKZE u części podatników – dlatego oba efekty trzeba liczyć razem.
Nowe progi podatkowe 2027. Od jakiego dochodu PIT 12, 24 i 32 proc.?
Najważniejsza zmiana dotyczy osób, których dochody przekraczają obecny próg 120 tys. zł. Dziś nadwyżka ponad tę kwotę wpada w stawkę 32 proc. Rząd chce złagodzić ten skok, wprowadzając pomiędzy 12 i 32 proc. dodatkowy przedział podatkowy. Projekt został wpisany do wykazu prac legislacyjnych rządu pod numerem UD458. Zakłada, że od 1 stycznia 2027 r.:
- dochód do 130 tys. zł będzie objęty stawką 12 proc.,
- część dochodu powyżej 130 tys. do 150 tys. zł będzie objęta stawką 24 proc.,
- nadwyżka ponad 150 tys. zł będzie opodatkowana stawką 32 proc.
Kwota wolna ma pozostać na poziomie 30 tys. zł. Projekt zakłada zastosowanie nowych parametrów do dochodów uzyskiwanych od 1 stycznia 2027 r., więc pracownicy mają odczuć zmianę już przy poborze zaliczek w trakcie roku. Ministerstwo Finansów szacuje, że na przebudowie skali skorzysta około 3,5 mln podatników, przede wszystkim osób rozliczających się według skali. Odsetek podatników wpadających w stawkę 32 proc. ma spaść z przewidywanych 14 proc. do 7,2 proc.
Ile można zyskać na nowych progach PIT w 2027 roku? Nawet 3600 zł rocznie
Najłatwiej zobaczyć efekt reformy na osobie, której dochód jest na tyle wysoki, że wykorzystuje całą zmianę skali. Pierwsze 10 tys. zł, które według obecnych zasad znalazłoby się powyżej progu 120 tys. zł, po zmianach pozostanie w przedziale objętym stawką 12 proc. Zamiast 32 proc. podatnik zapłaci od tej części 12 proc., co daje różnicę 2000 zł. Kolejne 20 tys. zł, czyli przedział od 130 do 150 tys. zł, ma zostać opodatkowane według nowej stawki 24 proc. zamiast 32 proc. Różnica wynosi 8 pkt proc., czyli następne 1600 zł. Łącznie daje to 3600 zł rocznie. Taką maksymalną korzyść ze zmiany parametrów skali wskazuje również Ministerstwo Finansów. Na tym można byłoby zakończyć rachunek, gdyby podatnik nie korzystał z ulg pomniejszających dochód. Przy IKZE pojawia się jednak drugi mechanizm, który działa w przeciwnym kierunku.
Jak nowa stawka PIT 24 proc. wpłynie na ulgę podatkową w 2027 roku?
Wpłaty na Indywidualne Konto Zabezpieczenia Emerytalnego (IKZE) można odliczyć w zeznaniu rocznym. Administracja skarbowa wskazuje, że z ulgi korzystają m.in. osoby rozliczające dochód według skali podatkowej, a odliczenie następuje w PIT-28, PIT-36, PIT-37 albo PIT-36L, zależnie od sposobu opodatkowania. Dla pracownika rozliczającego się według skali znaczenie ma nie tylko wysokość wpłaty. Liczy się również to, jak opodatkowany jest dochód, który dzięki wpłacie na IKZE zostaje pomniejszony.
Jeżeli 1000 zł wpłaty obniża część dochodu objętą stawką 12 proc., efekt podatkowy wynosi 120 zł. Przy 24 proc. jest to 240 zł, natomiast przy 32 proc. – 320 zł. Im wyższą stawką byłaby objęta dana część dochodu przed zastosowaniem odliczenia, tym większą bieżącą oszczędność może przynieść pomniejszenie podstawy opodatkowania. Dlatego wprowadzenie stawki 24 proc. ma znaczenie dla części osób korzystających z IKZE, nawet jeśli jednocześnie cała reforma skali jest dla nich korzystna.
O ile może zmniejszyć się ulga podatkowa? Wyliczenie pokazuje 904,32 zł różnicy
Na ten efekt zwrócił uwagę Bankier.pl, który przeanalizował wpływ projektowanej stawki 24 proc. na odliczenie IKZE. Przy maksymalnej wpłacie przewidzianej w 2026 r. dla osoby nieprowadzącej pozarolniczej działalności różnica między korzyścią liczoną według stawek 32 i 24 proc. wynosi 904,32 zł. Rachunek można łatwo sprawdzić samodzielnie. Tegoroczny limit IKZE dla większości oszczędzających wynosi 11 304 zł. Jeśli cała ta kwota pomniejszałaby dochód opodatkowany stawką 32 proc., matematyczna wartość efektu podatkowego wynosi:
11 304 zł × 32 proc. = 3617,28 zł.
Przy stawce 24 proc. ten sam rachunek wygląda następująco:
11 304 zł × 24 proc. = 2712,96 zł.
Różnica wynosi 904,32 zł.
Ta kwota wymaga jednak ważnego zastrzeżenia. Nie każdy posiadacz IKZE odczuje różnicę 904,32 zł. Wyliczenie pokazuje różnicę między zastosowaniem dwóch stawek do całej kwoty 11 304 zł. Faktyczny efekt zależy od poziomu dochodu podatnika i od tego, w jakich przedziałach skali znajduje się dochód pomniejszany przez odliczenie.
Limit wpłat na IKZE 2026. Ile można wpłacić i odliczyć od podatku?
Wysokość tegorocznych limitów wynika z obwieszczenia Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Dla większości oszczędzających maksymalna wpłata na IKZE wynosi w 2026 r. 11 304 zł. Osoby prowadzące pozarolniczą działalność gospodarczą mają wyższy limit – 16 956 zł. Administracja skarbowa przypomina jednocześnie, że kwoty niewykorzystanej ulgi z powodu zbyt niskiego dochodu lub przychodu nie można przenieść na następne lata. Podatnik powinien też zachować dokument potwierdzający wpłatę, np. potwierdzenie przelewu.
Ile można odliczyć od PIT za wpłaty na IKZE w 2026 roku? [TABELA]
Poniższe zestawienie pokazuje czystą zależność matematyczną przy założeniu, że cała wpłata 11 304 zł pomniejsza dochód znajdujący się w jednym przedziale podatkowym. Nie należy traktować tabeli jako gwarantowanej wysokości zwrotu podatku dla każdego właściciela IKZE.
Stawka dotycząca pomniejszanego dochodu | Wpłata na IKZE | Matematyczny efekt podatkowy |
|---|---|---|
12 proc. | 11 304 zł | 1356,48 zł |
24 proc. | 11 304 zł | 2712,96 zł |
32 proc. | 11 304 zł | 3617,28 zł |
Między skrajnymi wariantami różnica jest jeszcze większa. Przy tych samych założeniach wpłata pomniejszająca dochód objęty stawką 32 proc. daje efekt o 2260,80 zł wyższy niż przy stawce 12 proc.
Ważne
W przypadku projektowanej stawki 24 proc. szczególnie interesująca staje się grupa podatników znajdujących się w okolicach nowych granic 130 i 150 tys. zł. Ich odliczenie może bowiem obejmować dochód należący do więcej niż jednego przedziału skali, dlatego prostego mnożenia całego limitu przez jedną stawkę nie można automatycznie zastosować do każdej osoby.
Kto zyska na nowych progach PIT w 2027 roku, a kto może mniej odliczyć?
Załóżmy, że pracownik osiąga dochód przekraczający obecny próg 120 tys. zł i korzysta z IKZE. Po wejściu projektowanej reformy jego podstawowe rozliczenie podatkowe może stać się korzystniejsze, ponieważ stawka 32 proc. zacznie obejmować dopiero nadwyżkę ponad 150 tys. zł. Jednocześnie część dochodu, która według obecnej skali znalazłaby się w przedziale 32 proc., po reformie może podlegać stawce 12 albo 24 proc. Jeśli wpłata na IKZE pomniejsza właśnie tę część podstawy, podatkowy efekt odliczenia może się zmniejszyć.
Dlatego informacji o 904,32 zł mniejszej korzyści nie należy interpretować jako bilansu całej reformy dla właściciela IKZE. Podatnik może mieć mniejszą korzyść z samego odliczenia, a mimo tego zakończyć rok z niższym łącznym PIT dzięki korzystniejszej skali. Ministerstwo Finansów szacuje przecież, że maksymalny zysk wynikający ze zmiany samych progów sięgnie 3600 zł rocznie.
Czy nowe progi PIT od 2027 roku są już uchwalone? Na jakim etapie jest projekt?
Na 5 września 2026 r. trzeba zachować w tym miejscu precyzję. Nowa skala PIT jest projektowana, a planowany termin wejścia zmian w życie to 1 stycznia 2027 r. Projekt figuruje w rządowym wykazie pod numerem UD458. Opis projektu przewiduje trzy przedziały skali, pozostawienie kwoty wolnej na poziomie 30 tys. zł oraz zastosowanie nowych zasad do dochodów osiągniętych od początku 2027 r.
Rząd uwzględnia planowaną reformę również w materiałach dotyczących budżetu państwa na 2027 r. Ministerstwo Finansów podało pod koniec sierpnia, że planuje podniesienie progu dla stawki 12 proc. do 130 tys. zł, wprowadzenie stawki 24 proc. w przedziale 130–150 tys. zł oraz przesunięcie wejścia w 32 proc. do 150 tys. zł. Dopóki proces legislacyjny się nie zakończy, przy podejmowaniu decyzji finansowych na 2027 r. trzeba śledzić ostateczne brzmienie przepisów. Dla wpłat dokonywanych w 2026 r. obowiązują natomiast obecne zasady i tegoroczne limity.
Podstawa prawna
- Projekt UD458 – projekt ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne.
- Ustawa z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych – obecne regulacje dotyczące PIT.
- Ustawa z 20 kwietnia 2004 r. o indywidualnych kontach emerytalnych oraz indywidualnych kontach zabezpieczenia emerytalnego – m.in. art. 13a regulujący wysokość wpłat na IKZE. Zasady odliczenia i limity opisuje również serwis podatki.gov.pl.
- Obwieszczenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z 10 listopada 2025 r. w sprawie wysokości kwoty wpłat na indywidualne konto zabezpieczenia emerytalnego w roku 2026 – M.P. z 2025 r. poz. 1156.
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone.
Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję.
Wpisz adres e-mail wybranej osoby, a my wyślemy jej bezpłatny dostęp do tego artykułu