Samorząd terytorialny

Obywatele Ukrainy, którzy po wybuchu wojny znaleźli schronienie w Polsce, mogą korzystać z przysługującej pomocy finansowej, głównie ze świadczenia wychowawczego 800+. Ich dzieci mogą też uczęszczać do przedszkoli i szkół w Polsce lub uczyć się zdalnie w placówkach oświatowych w swoim kraju. W obydwu tych kwestiach nastąpią jednak wkrótce ważne zmiany, które są ze sobą powiązane.

Podstawowym kryterium uzyskania Karty Dużej Rodziny (KDR) jest to, że rodzic ma lub miał na utrzymaniu 
co najmniej troje dzieci. Jeśli jedno z nich urodziło się martwe, brak jest podstaw do przyjęcia, że pozostawało na jego utrzymaniu.

Są tacy, którzy chcą, aby na przedmieściach Warszawy stawiano 151-metrowe wieżowce. To ci, którzy uważają, że ustawowy obowiązek sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania, zgodnie z prawem lotniczym, obejmuje także tereny, dla których w planie generalnym lotniska wyznaczono powierzchnie ograniczające zabudowę i przeszkody. Na przykład urzędnicy wydziałów architektury hurtowo zawieszający postępowania o ustalenie warunków zabudowy do czasu uchwalenia miejscowego planu albo członkowie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie utrzymujący w mocy takie orzeczenia.

Od 1 sierpnia br. zaczęła obowiązywać nowelizacja rozporządzenia płacowego dla samorządowców. Podwyższyła ona minimalne stawki wynagrodzenia zasadniczego, a przy tym zmodyfikowała kategoryzację niektórych stanowisk w urzędach i jednostkach organizacyjnych. Co istotne, i co jednocześnie budzi olbrzymie kontrowersje: zmiany obowiązują z mocą wsteczną, tj. od 1 lipca br. Końcówka wakacji może być zatem bardzo pracowita. Trzeba nie tylko dostosować najniższe płace do poziomu płacy minimalnej, lecz także pracownikom, którzy osiągali w lipcu niższe wynagrodzenie niż wskazane w znowelizowanej tabeli załączonej do rozporządzenia, podnieść płace w drodze aneksu. W licznych jednostkach trzeba również zmienić regulaminy wynagradzania. Nowe przepisy rodzą wiele pytań. Odpowiadamy na niektóre z nich.

Nauczyciel nabywa prawo do pierwszej nagrody jubileuszowej po przepracowaniu 20 lat. Przy ustalaniu tego okresu uwzględnia się wszystkie umowy o pracę oraz inne aktywności zawodowe, które są wliczane do pracowniczego stażu pracy. Jeśli więc pedagog rozpoczął karierę 20 lat temu 1 września, to 20 lat mija 31 sierpnia i tego dnia nabywa on prawo do nagrody jubileuszowej. Jednak nie zawsze sytuacja jest taka prosta. Nauczyciele niejednokrotnie bowiem korzystają z urlopów bezpłatnych, które skracają ich staż pracy, a w konsekwencji nabycie prawa 
do jubileuszówki przesuwa się na kolejne miesiące. Jeśli dzień nabycia prawa do nagrody wypada na początek września, to pojawia się problem z uwzględnianiem godzin ponadwymiarowych z tego miesiąca. A zatem jak policzyć i kiedy wypłacić w takiej sytuacji nagrodę?

Gospodarka nieruchomościami to jedno z ważniejszych zadań własnych gminy. Zgodnie z art. 25 ustawy o gospodarce nieruchomościami (dalej: u.g.n.) gminnym zasobem nieruchomości gospodaruje wójt, burmistrz albo prezydent miasta. Katalog zadań, jakie muszą w tym zakresie wykonać, jest szeroki.

Starosta chce przekazać rodzinnemu domowi dziecka pieniądze na dofinansowanie zakupu używanego pojazdu, który byłby wykorzystywany do wykonywania zadań tej placówki, np. dowoziłby dzieci do szkół i do lekarza. Czy można potraktować to jak wydatek na zdarzenie losowe? Jak duże może być takie dofinansowanie?

Lokalny włodarz ma nie tylko kompetencję, lecz wręcz obowiązek, aby wydać z urzędu decyzję o usunięciu odpadów z miejsc do tego nieprzeznaczonych. A jej adresatem nie zawsze jest właściciel gruntu, może to być także osoba, np. która odpady przywiozła. Tak wynika z wyroku WSA w Poznaniu.

Wszystko wskazuje na to, że 17 lutego 2025 r. po raz pierwszy w święto służby cywilnej posypią sią specjalne odznaczenia. W Dzienniku Ustaw zostało opublikowane rozporządzenie prezesa Rady Ministrów z 8 lipca 2024 r. w sprawie Odznaki Honorowej za Zasługi dla Służby Cywilnej (Dz.U. z 2024 r. poz. 1039), które weszło w życie pod koniec lipca.

Ponieważ jest okres wakacyjny, nie odbywają się sesje rady gminy. Tymczasem już teraz pojawiła się potrzeba zwiększenia kredytu w rachunku bieżącym gminy. W uchwale budżetowej jest zawarte upoważnienie dla wójta do zaciągnięcia kredytu do kwoty 5 mln, a aneks ma zwiększyć kwotę do 6 mln zł. Czy wójt może w pierwszych dniach sierpnia podpisać aneks do umowy kredytowej, dzięki czemu zwiększyłaby się możliwość pokrycia deficytu występującego w trakcie roku? Czy rada gminy mogłaby zatwierdzić upoważnienie dla wójta pod koniec sierpnia?

Do powiatu zgłosił się operator odnawialnych źródeł energii. Zamierza wybudować elektrownię wiatrową na nieruchomości, do której ma tytuł prawny. Ma już warunki zabudowy. Rozpiętość skrzydeł wiatraka powoduje, że będą one przekraczały granicę z działką sąsiednią, która stanowi własność powiatu. W jaki sposób uregulować kwestię wykorzystania przestrzeni nad nieruchomością stanowiącą własność powiatu, by jednocześnie nie utrudnić inwestorowi jego zamierzeń? Czy można ustanowić służebność polegającą na korzystaniu z przestrzeni nad tą nieruchomością? Czy wówczas prawo to trzeba wpisać do księgi wieczystej i do katastru?

Regionalna izba obrachunkowa zarzuciła wójtowi, że nieprawidłowo stosuje przepisy wewnętrzne gminy dotyczące stawek najmu. Izba wykryła bowiem, że w niektórych umowach stawka czynszu była ustalona na poziomie o 20 proc. lub 30 proc. niższym, niż przewiduje zarządzenie wójta w sprawie stawki bazowej czynszu za 1 mkw. powierzchni lokali użytkowych. W konsekwencji RIO oceniła, że w ten sposób gmina pozbawiła się dochodów. Wójt natomiast broni się, że takie stawki trzeba czasem zastosować, aby zachęcić przedsiębiorców. Czy zarzut RIO jest zasadny? Czy rzeczywiście wójt nie mógł modyfikować stawek dla konkretnego najemcy?