Rzecznik Praw Obywatelskich ponownie poprosił Ministerstwo Cyfryzacji o wyjaśnienia ws. obowiązku korzystania przez część pracowników z prywatnych kont, np. w Profilu Zaufanym, czy w mObywatelu do obsługiwania e-Doręczeń. To już czwarte pismo w tej sprawie wysłane przez RPO do resortu. Jak wynika poniedziałkowego wpisu w Biuletynie Informacji Publicznej RPO, Rzecznik Praw Obywatelskich Marcin Wiącek zwrócił się 9 lutego do szefa resortu cyfryzacji Krzysztofa Gawkowskiego o stanowisko w sprawie wykorzystywania prywatnych narzędzi elektronicznych, takich jak Profil Zaufanym, mObywatel i bankowość elektroniczna do celów służbowych związanych z obsługiwaniem systemu e-Doręczeń. RPO chce też poznać aktualny stan prac legislacyjnych, które zapewnią ochronę prawa do prywatności i ochrony danych osobowych pracowników w kontekście e-Doręczeń.
Pismo o tej samej treści zastępca RPO Stanisław Trociuk wysłał 30 stycznia br. do wiceministra cyfryzacji Pawła Olszewskiego, ale jak podano - resort nie przysłał do tej pory odpowiedzi. Poniedziałkowe pismo to łącznie czwarty wniosek wysłany przez RPO do przedstawicieli MC w tej sprawie.
Skargi obywateli i naruszenie konstytucyjnych praw
Jak wskazał Wiącek, do biura RPO wpłynęły skargi od obywateli w sprawie potencjalnego naruszenia prawa do prywatności oraz prawa do ochrony danych osobowych, zawartych w Konstytucji RP, w związku z wykorzystywaniem prywatnych narzędzi elektronicznych do celów służbowych. Obowiązek korzystania z Profilu Zaufanego, mObywatela czy bankowości elektronicznej m.in. przy zakładaniu skrzynek do e-Doręczeń mają pracownicy sektora publicznego (m.in. pracownicy samorządowi, służby cywilnej, socjalni, ochrony zdrowia) oraz osoby zatrudnione w niepublicznych organizacjach innych niż firma (np. w fundacji, szkole prywatnej).
RPO poinformował, że wątpliwości pracowników budzi brak wyraźnej podstawy prawnej do żądania od nich wykorzystywania prywatnych narzędzi elektronicznych do celów służbowych. Zwrócili też uwagę na ryzyko niekontrolowanego wycieku danych z prywatnych kont i urządzeń, w tym danych osobowych. Ich zdaniem dochodzi też do naruszenia zasady rozdziału sfery prywatnej i służbowej, a także brakuje odpowiedniego zabezpieczenia danych na prywatnych urządzeniach. Obawy budzi również brak możliwości odmowy bez negatywnych konsekwencji ze strony pracodawcy.
Ochrona pracownika przed konsekwencjami
Wiącek podkreślił, że brak zgody pracownika na korzystanie z profilu prywatnego do celów służbowych lub wycofanie tej zgody, nie może być podstawą niekorzystnego traktowania tej osoby czy też osoby ubiegającej się o zatrudnienie. „Nie może też powodować jakichkolwiek negatywnych konsekwencji. Nie może zwłaszcza być przyczyną odmowy zatrudnienia, wypowiedzenia umowy o pracę lub jej rozwiązania bez wypowiedzenia przez pracodawcę” - podkreślił RPO.
Rzecznik Praw Obywatelskich zwrócił uwagę, że resort cyfryzacji przekazał w ub.r., że w 2025 r. planowana jest obszerna nowelizacja ustawy o doręczeniach elektronicznych, której celem będzie usprawnienie tego systemu. RPO chce więc poznać stan prac nad nowelizacją w kontekście omówionych problemów.
Czym są e-Doręczenia i jaki jest harmonogram ich wdrażania?
E-Doręczenia to elektroniczny odpowiednik tradycyjnych przesyłek listowych za potwierdzeniem odbioru, który ma ułatwić sposób wymiany korespondencji między instytucjami publicznymi, przedsiębiorcami i obywatelami. E-Doręczenia zostały wprowadzone w 2020 roku ustawą o doręczeniach elektronicznych. Od 1 stycznia 2025 r. stały się obowiązkowe dla większości instytucji publicznych, osób wykonujących zawody zaufania publicznego oraz firm rejestrujących się w KRS.
Od 1 października 2026 r. e-Doręczenia staną się obowiązkowe dla wszystkich firm zarejestrowanych w CEIDG do 31 grudnia 2024 r. Jednostki samorządu terytorialnego, sądy, trybunały, komornicy, prokuratura, organy ścigania i Służba Więzienna mają czas na wdrożenie e-Doręczeń do października 2029 roku. Będzie to ostatni etap wdrożenia systemu.
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone.
Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję.
Wpisz adres e-mail wybranej osoby, a my wyślemy jej bezpłatny dostęp do tego artykułu