kredyty

Debata publiczna wokół kredytów ze zmiennym oprocentowaniem koncentruje się najczęściej na treści samych umów – na tym, czy zapisy są uczciwe, transparentne i zgodne z prawem. Tymczasem istnieje wymiar tego problemu, który pozostaje niemal nieobecny w dyskursie prawniczym: zdolność składu orzekającego do merytorycznej oceny mechanizmów, które poddaje kontroli. Nie chodzi tu o złą wolę sądów ani o niedostatki formalne. Chodzi o strukturalną lukę kompetencyjną, która sprawia, że nawet obiektywnie wadliwa umowa może nie zostać rozpoznana jako taka – po prostu dlatego, że jej wadliwość ujawnia się dopiero na poziomie ekonomicznym, a nie językowym.

To aspekt prawny, który rzadko pojawia się w debacie publicznej, a ma fundamentalne znaczenie dla milionów kredytobiorców. Spory sądowe wokół wskaźnika WIBOR koncentrują się zazwyczaj na kwestiach informacyjnych. Tymczasem istnieje jeden, poważniejszy wymiar tego problemu - pytanie o to, co dzieje się z umową kredytową, gdy wskaźnik, na którym opiera się oprocentowanie umowy przestaje istnieć. Banki w dużej mierze nie zadały sobie tego pytania zawczasu. I właśnie to zaniechanie może okazać się ich największym błędem.

Trybunał Sprawiedliwości UE w odpowiedzi na pytania polskiego sądu orzekł w czwartek, że bank nie może pobierać odsetek od dodatkowych kosztów kredytu konsumenckiego. Sprawa, która trafiła do Luksemburga, dotyczy konsumenta, któremu bank naliczył odsetki nie tylko od wypłaconej kwoty kapitału, ale też od składki ubezpieczeniowej.

Niska dynamika akcji kredytowej to problem popytu, nie podaży – oceniają prezesi banków, którzy wzięli udział w dyskusji w naszej redakcji. Zwracają uwagę na zagrożenia ze strony geopolityki. Wskazują, że przez zmiany cen obligacji, które stanowią dużą część bilansów, ma to bezpośredni wpływ na sytuację sektora

Mimo trwającej wojny ukraińska gospodarka nie zatrzymała się. Firmy działają, banki udzielają kredytów, a część sektorów nawet się rozwija. O realiach prowadzenia biznesu w takich warunkach opowiada Jakub Karnowski, prezes Kredobanku z grupy PKO BP.

Pod wpływem obaw o wzrost inflacji i podwyżki stóp procentowych ceny papierów dłużnych spadły. Oznacza to wyższe oprocentowanie kredytów dla konsumentów i podwyższone koszty finansowania inwestycji dla przedsiębiorców.

Rok 2025 okazał się zaskakująco dobrym okresem dla rynku kredytów hipotecznych w Polsce. Jeszcze na początku roku wiele wskazywało na to, że bez wsparcia rządowego popyt na finansowanie mieszkań będzie ograniczony. Tymczasem rzeczywistość okazała się inna. Klienci wrócili do banków, a liczba i wartość udzielonych kredytów osiągnęły rekordowe poziomy.

Polskie samorządy mogą wkrótce uzyskać dostęp do kredytów rozłożonych nawet na pół wieku. Bank Gospodarstwa Krajowego przygotowuje nowy model finansowania inwestycji infrastrukturalnych, który ma umożliwić realizację wielomiliardowych projektów, takich jak metro w Krakowie czy rozbudowa sieci ciepłowniczych i transportowych. Rozwiązanie to może zasadniczo zmienić sposób finansowania infrastruktury w Polsce, przenosząc ciężar spłaty na znacznie dłuższy okres i zmniejszając bieżące obciążenia budżetów miast.

Utrzymanie głównej stopy procentowej w styczniu przez Radę Polityki Pieniężnej (RPP) na poziomie 4 proc. po serii ubiegłorocznych obniżek stóp procentowych wpłynie na decyzje zakupowe Polaków i wstrzyma zapewne ich apetyt na zaciąganie kredytów.

Na środowym posiedzeniu Rada Polityki Pieniężnej zdecydowała o obniżeniu kosztu pieniądza. Oznacza to spadek rat kredytów hipotecznych, choć nie dla wszystkich kredytobiorców. Następna szansa na obniżkę stóp będzie 2-3 grudnia.

Nowe dane pokazują, że cały czas szybko zwiększają się bankowe oszczędności, i to zarówno gospodarstw domowych, jak i firm. Negatywną dla oszczędzających stroną wysokiego napływu depozytów do banków jest to, że konkurencja, jeśli chodzi o stawki lokat, utrzymuje się na słabym poziomie. A w ostatnich tygodniach za sprawą obniżki stóp procentowych NBP oferowane odsetki jeszcze się zmniejszyły.

Nawet gdyby przyjąć, że bank niewystarczająco jasno poinformował kredytobiorcę, czym jest WIBOR, to szanse na tańszy kredyt są nikłe – oceniają pełnomocnicy banków. Druga strona nie wyklucza jednak takiego scenariusza. To echa czwartkowej opinii rzecznik generalnej TSUE w sprawie WIBOR-u.

Unijne prawo pozwala sądom badać umowy kredytów, w których zmienne oprocentowanie oparto na wskaźniku WIBOR. Sądy mogą dokonywać oceny uczciwości postanowień umownych oraz badać to, czy ich zapisy dotyczące mechanizmu działania WIBOR-u są zrozumiałe dla kredytobiorców - tak wskazała Laila Medina, rzecznik generalna TSUE.

Kredytobiorcy liczą, że czwartkowa opinia rzecznika generalnego Trybunału Sprawiedliwości UE otworzy im drzwi do podważania umów kredytowych w złotych opartych o wskaźnik WIBOR. Pełnomocnicy banków nie mają wątpliwości, że rozstrzygnięcie nie przyniesie przełomu.

Rada Polityki Pieniężnej po raz trzeci w tym roku obniża stopy procentowe – stopa referencyjna spada do 4,75 proc. Rynek spodziewa się dalszych cięć, a kredytobiorcy już odczuwają ulgę.

Liczba banków w kraju stopniowo maleje, pogłębiając koncentrację sektora, ale na rynku kredytowym presja konkurencyjna wciąż działa. Wskazują na to wyniki ankiety Narodowego Banku Polskiego wśród osób odpowiedzialnych za politykę kredytową w bankach. Właśnie presją konkurencyjną tłumaczą one zwiększanie dostępności kredytów.

Według GUS wzrost bezrobocia w czerwcu był nawet większy niż 0,1 pkt proc. anonsowane przez resort pracy. Wyniósł 0,2 pkt proc., a stopa bezrobocia sięgnęła 5,2 proc.