Jak prawidłowo pod względem podatkowym rozliczać czynności powiernicze

Czynność powiernicza to taka czynność, gdzie powiernik (osoba fizyczna lub prawna) działa w swoim imieniu, ale na rachunek beneficjenta. Skutki prawne dotyczą zatem beneficjenta. Dla przykładu za powiernika można uznać komisanta, który działa w swoim imieniu, ale na rachunek komitenta. Wydaje się jednak, że generalne uregulowanie takich czynności nie jest potrzebne, chyba żeby ewentualnie uniknąć wątpliwości w praktyce. W doktrynie przyjmuje się, że czynności powiernicze powinny być traktowane jako neutralne dla celów podatkowych dla powiernika. Ewentualne konsekwencje podatkowe umowy powierniczej dotyczyć powinny nie powiernika, lecz podmiotu powierzającego ich wykonanie. Takie stanowisko zajął m.in. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z 9 listopada 2004 r. (sygn. akt III SA 3031/03), w którym stosunek powiernictwa porównał do umowy komisu i stwierdził wprost, że nie można przychodu ze sprzedaży powierniczej traktować jako przysporzenia zleceniobiorcy-powiernika. Za dochód skarżącego (powiernika) uznać należy zatem wyłącznie prowizję. Natomiast kosztów powierniczego nabycia udziałów oraz kosztu i przychodu z powierniczego zbycia udziału nie rozpoznaje się w rozliczeniu podatkowym u zleceniobiorcy-powiernika, ale u zleceniodawcy-powierzającego.