Czy koszty przywrócenia sprawności przedsiębiorcy, dla którego ręce są narzędziem pracy stanowią koszty uzyskania przychodów w prowadzonej przez niego działalności? Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej rozstrzygnął, czy bark ma charakter osobisty, czy jednak czasami jest narzędziem pracy.
Koszty uzyskania przychodów są źródłem sporów
Koszty uzyskania przychodów w działalności przedsiębiorcy to zagadnienie, które jak mało które dzieli podatników i organy podatkowe. Obowiązujące w tym zakresie przepisy zostały sformułowane w sposób ogólny, a ustawodawca nie stworzył jednego, uniwersalnego katalogu wydatków, które można zakwalifikować do kosztów uzyskania przychodów. Na gruncie PIT wskazał jedynie, że są nimi koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, o ile nie zostały one wymienione w katalogu negatywnym zawartym w art. 23 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, w którym wprost wskazano, jakie wydatki nie mogą zostać uwzględnione w rozliczeniu podatkowym. Takie ujęcie zagadnienia jest jak najbardziej uzasadnione, bo w praktyce pozawala na stosowanie przepisów w odniesieniu do podmiotów prowadzących działalność różnych rozmiarów i o zróżnicowanym charakterze, a tym samym ponoszących w ramach swojej działalności różne koszty. Nie da się jednak ukryć, że w wielu przypadkach konsekwencją takiego brzmienia przepisów są również wątpliwości podatników, którzy często mają problemy np. z odróżnieniem wydatków o charakterze osobistym od tych ponoszonych w celu osiągnięcia przychodów. W jednej z tego rodzaju spraw Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej wydał 29 czerwca 2026 r. interpretację indywidualną (nr 0113-KDIPT2-1.4011.370.2026.2.AS).
Stomatolog potrzebuje rąk by pracować i zarabiać
Wniosek w tej sprawie złożył lekarz prowadzący jednoosobową działalność gospodarczą w zakresie specjalistycznej praktyki stomatologicznej. Wskazał w nim, że specyfika wykonywanego przez niego zawodu wymaga pełnej sprawności manualnej obu rąk oraz zachowania pełnego zakresu ruchomości w stawach barkowych. Tymczasem podatnik doznał urazu, w wyniku którego po przeprowadzeniu zabiegu konieczna okazała się intensywna i specjalistyczna rehabilitacja, bez której nie byłby w stanie wykonywać procedur zabiegowych/badań, a tym samym utraciłby możliwość generowania przychodu w ramach prowadzonej działalności. Specyfika pracy stomatologa wymaga bowiem wielogodzinnego utrzymywania kończyn górnych w uniesieniu (odwiedzeniu) oraz wykonywania mikroruchów o wysokiej precyzji. Na tle takiej sytuacji zwrócił się więc do Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z wnioskiem o potwierdzenie prawidłowości swojego stanowiska w tym zakresie.
Poprawa zdrowia czy naprawa narzędzia pracy
W uzasadnieniu swojego wniosku wskazał, że w przypadku lekarza zabiegowca (np. stomatologa) sprawność barku nie jest jedynie kwestią ogólnego stanu zdrowia, ale niezbędnym narzędziem pracy. Brak rehabilitacji uniemożliwia świadczenie usług medycznych, co prowadziłoby do likwidacji źródła przychodu. Wydatki te nie mają charakteru osobistego, lecz są podyktowane wyłącznie koniecznością powrotu do aktywności zawodowej, której specyfika wykracza poza standardowe czynności życiowe. W zawodzie stomatologa sprawność obręczy barkowej jest bowiem tożsama ze sprawnością techniczną narzędzia pracy. Podatnik powołał się również na orzecznictwo sądowe, z którego wynika, że jeśli dany wydatek jest niezbędny do wykonywania konkretnego zawodu, może być kosztem, nawet jeśli dotyczy zdrowia (wyrok NSA z 31 stycznia 2014 r., sygn. akt II FSK 3121/13).
Wydatki na leczenie mają charakter osobisty
Organ podatkowy uznał jednak takie stanowisko za nieprawidłowe, a w wydanej interpretacji wskazał, że poniesione przez podatnika wydatki na rehabilitacje barku mają na celu przede wszystkim poprawę jego zdrowia, a więc nie może on zaliczyć ich do kosztów uzyskania przychodów w prowadzonej działalności gospodarczej. Uzasadniając swoje stanowisko wskazał, że w sytuacji, gdy dochodzi do urazu barku i lekarz specjalista zleca rehabilitację to każda osoba, niezależnie od tego, czy prowadzi działalność gospodarczą, czy też działalności takiej nie prowadzi, podejmuje działania związane z podjęciem leczenia i wykonaniem otrzymanych zaleceń. Dlatego też bezpośrednim celem, jaki jest związany z ponoszeniem tego rodzaju wydatków jest ochrona zdrowia. Wydatki na poprawę zdrowia należą do wydatków o charakterze osobistym i są związane z funkcjonowaniem danej osoby w życiu społecznym, a ich poniesienie uwarunkowane jest innymi względami aniżeli osiąganie przychodów z działalności zarobkowej.
Podstawa prawna
art. 23 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (j.t. Dz.U. z 2026 r. poz. 592)
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone.
Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję.
Wpisz adres e-mail wybranej osoby, a my wyślemy jej bezpłatny dostęp do tego artykułu