specustawa ukraińska

Wejście w życie ustawy redukującej pomoc dla ukraińskich uchodźców, planowane na czwartek, nie wzbudza wielkich społecznych emocji. Sejm i Senat uchwaliły, prezydent podpisał, można się rozejść. Jakże odmienna to sytuacja od tej sprzed paru miesięcy – pisze Michał Potocki.

We wtorek 20 stycznia Rada Ministrów przyjęła projekt wygaszający rozwiązania wynikające z ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy. Zgodnie z nim najważniejsze narzędzia z tej ustawy nie znikną, lecz zostaną przeniesione do ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony.

Przepisy, które miały stanowić tarczę dla urzędów i usprawiedliwiać opóźnienia w sprawach cudzoziemców, stały się pułapką generującą dodatkowe koszty. Administracja traci czas na walkę w sądach, którą coraz częściej przegrywa, bo sędziowie przestali tolerować zasłanianie się specustawą.

Obywatele Ukrainy mają mieć wydłużone prawo do świadczeń rodzinnych do końca obecnego okresu zasiłkowego, który potrwa do 31 października 2026 r.. Problem w tym, że nie wszystkie z nich są przyznawane na czas jego trwania.

Część przepisów wprowadzonych w celu zapewnienia ochrony tymczasowej obywatelom Ukrainy nie zniknie, tylko zostanie przeniesiona do innych ustaw. Tak stanie się, chociażby z przepisami, na podstawie których straż graniczna rejestruje wjazdy i wyjazdy tych osób z Polski.

Profesor Maciej Duszczyk: Specustawa w obecnym kształcie przestanie istnieć, jej miejsce zajmą jednak przepisy gwarantujące zarówno legalny pobyt, jak i nieprzerwany dostęp do rynku pracy.

Urząd ds. Cudzoziemców szykuje się na kryzysowe zarządzanie. Jak szacuje, nawet 990 tys. Ukraińców może być uprawnionych do otrzymania zaświadczenia o korzystaniu z ochrony czasowej. Paraliżu obawiają się też urzędy wojewódzkie.

Rządowa ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy różni się od projektu regulacji zgłoszonej przez Prezydenta RP. Dotyczy to zwłaszcza zapisów w zakresie przyznawania 800 plus. Ryzyko jej zawetowania jest zatem realne.

Delegalizacja pobytu i pracy Ukraińców oraz zepchnięcie ich do szarej strefy – takie są najczęściej wskazywane konsekwencje zawetowania przez prezydenta nowelizacji ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy. Eksperci uspokajają jednak, że armagedonu nie będzie, choć wielu pracodawców musi się przygotować na spore zawirowania na rynku pracy

Naczelna Izba Lekarska mówi stop uproszczonemu trybowi uzyskiwania prawa wykonywania zawodu lekarza i lekarza dentysty w Polsce przez osoby spoza Unii Europejskiej. Apeluje o jego zniesienie nie tylko do Ministerstwa Zdrowia, ale też do Prezydenta RP. Ma to zakończyć obecność lekarzy bez uprawnień w polskiej służbie zdrowia.

Połączone senackie komisje – Edukacji, Rodziny, Polityki Senioralnej i Społecznej oraz Samorządu Terytorialnego i Administracji Państwowej – jednogłośnie zarekomendowały w czwartek przyjęcie bez poprawek nowelizacji ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy. To dokument, który w nadchodzących miesiącach wyznaczy nowe kierunki polityki migracyjnej wobec uchodźców wojennych zza naszej wschodniej granicy.

W przypadku występowania przez obywatela Ukrainy o świadczenia rodzinne na osobę dorosłą lub w związku z opieką nad osobą dorosłą nie ma zastosowania przesłanka zamieszkiwania z dziećmi w Polsce. Tak uznał Naczelny Sąd Administracyjny (NSA), który rozpatrywał skargę kasacyjną dotyczącą prawa do świadczenia pielęgnacyjnego.

Powiatowe centrum pomocy rodzinie (PCPR) ma sprawdzać nie tylko to, czy ukraińscy opiekunowie zapewniają odpowiednią opiekę dzieciom z tamtejszej instytucjonalnej pieczy zastępczej, lecz także czy ich prawa są przestrzegane.