Powołany prezes uniknie składek na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne

Wniosek o wydanie interpretacji przez ZUS złożyła spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, która na stanowisko prezesa zarządu powołała jednego ze wspólników. Nastąpiło to na mocy uchwały zgromadzenia wspólników, w której określono też wynagrodzenie powołanego. Firma jednocześnie wyjaśniła organowi, że z prezesem zarządu nie nawiązano żadnego tzw. stosunku obligacyjnego, w tym w szczególności stosunku pracy. Spółka nie podpisała też z nowym prezesem żadnej umowy cywilnoprawnej zobowiązującej go do wykonywania swoich obowiązków w zamian za wynagrodzenie. Jednocześnie wnioskodawca podkreślił, że do obowiązków prezesa należy sprawowanie kontroli nad firmą, kierowanie pracą zarządu, gospodarowanie majątkiem, a także reprezentowanie spółki w kontaktach zewnętrznych. Dodatkowo na jego barki złożono bezpośredni nadzór nad sprawami organizacyjnymi oraz prowadzenie prac związanych z działalnością operacyjną.

Jednocześnie firma podpisała z prezesem umowę o pracę w niepełnym wymiarze czasu (na 1/2 etatu). Na tej postawie osoba zarządzająca spółką została też zatrudniona na stanowisku księgowej, a jej prawa i obowiązki zostały precyzyjnie opisane w umowie o pracę. Podobnie jak i wysokość wynagrodzenia. Przy czym obowiązki pracownicze księgowej w żadnym stopniu nie pokrywają się z tymi wykonywanymi na podstawie aktu powołania. Ten aspekt wyraźnie podkreślono we wniosku do ZUS.

Jednocześnie firma wskazała, że zgodnie z art. 201 par. 4 kodeksu spółek handlowych członek zarządu jest powoływany i odwoływany uchwałą wspólników. Jednak od woli spółki zależy, czy takie powołanie (czyli stosunek organizacyjny) będzie wyłączną podstawą do wykonywania obowiązków prezesa oraz czy będzie się wiązać z wynagrodzeniem przyznanym takiej osobie. W rezultacie podstawą pełnienia funkcji członka zarządu może być zarówno zatrudnienie na podstawie umowy o pracę, umowy cywilnoprawnej o świadczenie usług, jak też powołanie zgodnie z uchwałą zgromadzenia wspólników. Spółka występując do organu o interpretację chciała się upewnić, czy ma prawo do nieodprowadzania składek od wynagrodzenia prezesa, który został powołany uchwałą wspólników.

Organ potwierdził stanowisko firmy. Zgodnie bowiem z art. 6 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz.U. z 2015 r. poz. 121 ze zm.), obowiązek płacenia daniny na rzecz ZUS nie zależy od wysokości wynagrodzenia, ale od formy, w jakiej zainteresowany został powołany na stanowiska prezesa. Tym samym powołanie na stanowisko szefa zarządu w drodze uchwały nie skutkuje obowiązkiem płacenia składek. Tak więc firmy mają legalną możliwość unikania tych danin. 

nr WPI /200000/43/ 390/ 2016 oddziału ZUS w Lublinie z 8 kwietnia 2016 r.